อิทธิพลของคุณภาพชีวิตในการทำงานและการทำงานเป็นทีมที่มีต่อความผูกพันต่อองค์กรของพนักงานในส่วนงานวิศวกรรมของบริษัทวิศวกรรมและซ่อมบำรุง แห่งหนึ่งในภาคตะวันออก
คำสำคัญ:
คุณภาพชีวิตในการทำงาน, การทำงานเป็นทีม, ความผูกพันต่อองค์กร, วิศวกรรมและซ่อมบำรุงบทคัดย่อ
ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: ธุรกิจวิศวกรรมและซ่อมบำรุงเป็นหนึ่งในธุรกิจที่มีบทบาทสำคัญต่อการพัฒนาอุตสาหกรรมในภาคตะวันออกของประเทศไทย อย่างไรก็ตาม อัตราการลาออกของพนักงานที่สูงถึงร้อยละ 17.4 สะท้อนถึงปัญหาด้านความผูกพันต่อองค์กรที่ต้องได้รับการแก้ไข การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา (1) ระดับคุณภาพชีวิตในการทำงาน การทำงานเป็นทีม และความผูกพันต่อองค์กรของพนักงานในส่วนงานวิศวกรรมของบริษัทวิศวกรรมและซ่อมบำรุงแห่งหนึ่งในภาคตะวันออก (2) อิทธิพลของคุณภาพชีวิตในการทำงานที่มีต่อความผูกพันต่อองค์กร และ (3) อิทธิพลของการทำงานเป็นทีมที่มีต่อความผูกพันต่อองค์กร
ระเบียบวิธีการวิจัย: การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างเป็นพนักงานในส่วนงานวิศวกรรมจำนวน 283 คน จากประชากรทั้งหมด 728 คน กำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่างโดยใช้สูตรของ Taro Yamane และใช้การสุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิ เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถามมาตรประมาณค่า 5 ระดับ ซึ่งผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ 3 คน (IOC = 0.67-1.00) และมีค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับเท่ากับ 0.92 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าเฉลี่ยเลขคณิต
ค่าร้อยละ ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงอนุมาน ได้แก่ การวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน
ผลการวิจัย: ผลการวิจัยพบว่า ระดับความคิดเห็นของพนักงานต่อคุณภาพชีวิตในการทำงาน การทำงานเป็นทีม และความผูกพันต่อองค์กรโดยรวมอยู่ในระดับมาก คุณภาพชีวิตในการทำงาน 7 ด้าน ได้แก่ ด้านการทำงานที่เป็นประโยชน์ต่อสังคม (β=0.301) ด้านการทำงานและการดำเนินชีวิตโดยรวม (β=0.223) ด้านค่าตอบแทนที่เป็นธรรมและเพียงพอ (β=0.194) ด้านสิ่งแวดล้อมที่ถูกลักษณะและปลอดภัย (β=0.193) ด้านโอกาสที่ได้รับการพัฒนาและใช้ความสามารถของบุคคล (β=0.158) ด้านการมีส่วนร่วมในการทำงานและความสัมพันธ์กับบุคคลอื่น (β=0.156) และด้านสิทธิส่วนบุคคลในการทำงาน (β=0.138) ล้วนมีอิทธิพลเชิงบวกต่อความผูกพันต่อองค์กรอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 โดยสามารถร่วมพยากรณ์ความผูกพันต่อองค์กรได้ร้อยละ 65.1 ส่วนการทำงานเป็นทีม 4 ด้าน ได้แก่ ด้านการกระจายความเป็นผู้นำ (β=0.361) ด้านการตัดสินใจร่วมกัน (β=0.313) ด้านการกำหนดภารกิจและเป้าหมายของทีมงาน (β=0.255) และด้านการสื่อสารอย่างเปิดเผย (β=0.165) มีอิทธิพลเชิงบวกต่อความผูกพันต่อองค์กรอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 โดยสามารถร่วมพยากรณ์ได้ร้อยละ 57.2
สรุปผล: ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่าทั้งคุณภาพชีวิตในการทำงานและการทำงานเป็นทีมเป็นปัจจัยสำคัญที่มีอิทธิพลเชิงบวกต่อความผูกพันต่อองค์กรของพนักงานในธุรกิจวิศวกรรมและซ่อมบำรุง การกำหนดนโยบายที่มุ่งเน้นการพัฒนาคุณภาพชีวิตในการทำงาน โดยเฉพาะด้านการทำงานที่เป็นประโยชน์ต่อสังคมและสมดุลชีวิตการทำงาน ควบคู่กับการส่งเสริมการทำงานเป็นทีมผ่านการกระจายความเป็นผู้นำและการตัดสินใจร่วมกันอย่างมีระบบ จะสามารถเสริมสร้างความผูกพันของพนักงานต่อองค์กรให้มีความมั่นคงและยั่งยืน ซึ่งจะส่งผลเชิงบวกต่อประสิทธิภาพโดยรวมขององค์กรและสนับสนุนการพัฒนาภาคอุตสาหกรรมในระยะยาว
เอกสารอ้างอิง
Adams, J. S. (1963). Toward an understanding of inequity. Journal of Abnormal and Social Psychology, 67(5), 422–436. https://doi.org/10.1037/h0040968
Allen, N. J., & Mayer, J. P. (1990). The measurement and antecedents of affective, continuance, and normative commitment to the organization. The Journal of Occupational Psychology, 63, 1-18.
Bluestone, B., & Irving, S. (1977). The quality of work life. Free Press.
Dessler, G. (1997). Human resource management. Prentice-Hall.
Hanaysha, J. R. (2016). Examining the effects of employee empowerment, teamwork, and employee training on organizational commitment. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 229, 298–306.
Huse, E. F., & Cummings, T. G. (1985). Organization development and change (3rd ed.). West Publishing.
Kanten, S., & Sadullah, O. (2012). An empirical research on relationship quality of work life and work engagement. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 51, 123-129.
Kusumiartono, N., Brahmasari, I. A., & Ardiana, I. D. K. R. (2022). Analysis of the effect knowledge sharing, teamwork on employee engagement and employee performance in Baristand Industri Surabaya the Ministry of Industry's work unit. Indonesian Journal of Multidisciplinary Science, 1(7), 779-791.
Likert, R. (1961). New patterns of management. McGraw-Hill.
Parker, G. M. (1990). Team players and teamwork: The new competitive business strategy. Jossey-Bass.
Risla, M. K. F., & Ithrees, A. G. I. M. (2018). The impact of quality of work life on organizational commitment with special reference to Department of Community Based Corrections. Global Journal of Management and Business Research: G Interdisciplinary, 18(1), 20-29.
Suhaimi, S. A., Seman, K., Shuhada, N. E., Kamarudin, N. B., Ramli, A. F., & Ramli, S. S. (2020). Teamwork, training and employee empowerment towards organizational commitment in multinational companies. In N. S. Othman et al. (Eds.),
Driving sustainability through business-technology synergy (Vol. 100, pp. 755–764). European Proceedings of Social and Behavioural Sciences.
Walton, R. E. (1973). Quality of work life: What is it? Sloan Management Review, 15(1), 11-21.
Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis (2nd ed.). Harper and Row.
Zarei, E., Ahmadi, F., Danshkohan, A., & Ramezankhani, A. (2016). The correlation between organizational commitment and the quality of working life among staff of Sarpolzahab Health Network. JHPM, 5(2), 61-69.
กระทรวงอุตสาหกรรม. (2559). ยุทธศาสตร์การพัฒนาอุตสาหกรรมไทย 4.0 ระยะ 20 ปี (พ.ศ. 2560–2579). กระทรวงอุตสาหกรรม. https://waa.inter.nstda.or.th/stks/pub/2017/20171114-oie.pdf
ไทยสุริโย กุลธิดา. (2562). คุณภาพชีวิตในการทํางาน ความสุขในการทํางาน และความผูกพันต่อองค์การของข้าราชการสํานักงานปลัดกระทรวงคมนาคม. การค้นคว้าอิสระรัฐศาสตรมหาบัณฑิต: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ธาราศักดิ์ พงษ์พันธุ์. (2559). คุณภาพชีวิตการทำงานและความผูกพันต่อองค์การของบุคลากรในโรงงานอุตสาหกรรม. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต: มหาวิทยาลัยบูรพา.
พุ่มพฤกษ์ เพ็ญภัสสรณ์ และ พงษ์สุขเวชกุล ภัสรา. (2559). ความสัมพันธ์ระหว่างคุณภาพชีวิตการทํางานกับความผูกพันต่อองค์การของพนักงานบริษัท ไทยยูเนี่ยน กรุ๊ป จํากัด (มหาชน) จังหวัดชลบุรี. การประชุมวิชาการระดับชาติ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกําแพงแสน ครั้งที่ 13, 2422-2431.
มูลสถาน ภัทราพร และ ไชยะกุล ฐิติมา. (2566). ความสัมพันธ์ระหว่างการทํางานเป็นทีม การรับรู้การสนับสนุนจากองค์การ ความผูกพันต่อองค์การของพนักงาน และประสิทธิภาพการปฏิบัติงานของพนักงานระดับปฏิบัติการ บริษัทขนส่งและโลจิสติกส์ ในเขตท่าเทียบเรือแหลมฉบัง จังหวัดชลบุรี: กรณีศึกษา บริษัท ABC จํากัด. วารสารสังคมศาสตร์ปัญญาพัฒน์, 5(3), 41-54.
ไมยรัตน์ กันยรัตน์. (2564). โครงการพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก (EEC) กับบทบาทและผลกระทบที่เกิดขึ้นกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของไทย. วารสาร PAAT Journal สมาคมรัฐประศาสนศาสตร์แห่งประเทศไทย, 3(5), 51-64.
เภอแสละ วาสนา, ชัยกิจอุราใจ ประพันธ์ และ พฤกษ์ทวีศักดิ์ สุรี. (2561). การทํางานเป็น ทีมที่มีอิทธิพลต่อความผูกพันต่อองค์การและประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานของพนักงานกลุ่มอุตสาหกรรมยานยนต์. วารสารวิทยบริการมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์, 29(3), 132-142.
แวงวรรณ ปรียาวดี และ หาสุนทรี นัทนิชา. (2564). คุณภาพชีวิตในการทํางานกับความผูกพันต่อองค์การของข้าราชการทหารกรมดุริยางค์ทหารบก. วารสาร มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 64-75.
สายไฮคํา ปรีญารัตน์ และ ทุ่งหว้า สมพล. (2567). คุณภาพชีวิตในการทํางานที่ส่งผลต่อความผูกพันต่อองค์กรของพนักงานบริษัททัวร์แห่งหนึ่งในเขตกรุงเทพมหานคร. วารสารการจัดการโซ่คุณค่าและกลยุทธ์ธุรกิจ, 3(2), 52–64.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 Journal for Developing the Social and Community

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์เป็นของผู้ประพันธ์บทความ
