การพัฒนาแนวทางการบริหารโดยใช้หลักธรรมาภิบาลของสถานศึกษา สังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจังหวัดเลย

บทคัดย่อ

การวิจัยมีความมุ่งหมายเพื่อ 1. ศึกษาสภาพปัจจุบัน  และสภาพที่พึงประสงค์และความต้องการจำเป็นของการบริหารสถานศึกษาโดยใช้หลักธรรมาภิบาลสำหรับสถานศึกษา  สังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจังหวัดเลย 2. พัฒนาแนวทางการบริหารสถานศึกษาโดยใช้หลักธรรมาภิบาล โดยการวิจัยแบ่งออกเป็น 2 ระยะ คือ ระยะที่ 1 ศึกษาสภาพปัจจุบัน  และสภาพที่พึงประสงค์และความต้องการจำเป็น  จากผู้บริหารสถานศึกษาและครู จำนวน 186 คน ตามตารางของเครซี่ และมอร์แกน เครื่องมือคือแบบสอบถาม โดยได้ค่าดัชนีความสอดคล้อง 0.60 – 1.00  ค่าอำนาจจำแนกรายข้อของแบบสอบถามสภาพปัจจุบัน คือ 0.41-0.91 และค่าความเชื่อมั่นคือ 0.98  สภาพที่พึงประสงค์ คือ 0.58-0.87 และค่าความเชื่อมั่นคือ 0.98  ระยะที่ 2 พัฒนาแนวทางการบริหารสถานศึกษาโดยใช้หลักธรรมาภิบาลสำหรับสถานศึกษา โดยนักวิชาที่มีความรู้เรื่องธรรมาภิบาลในสถานศึกษา  จำนวน  8  คน   จากการสนทนากลุ่ม (Focus  Group  Discussion) ผลการประเมินความเหมาะสมและความเป็นได้ของแนวทางอยู่ในระดับมาก

            ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัจจุบันการบริหารสถานศึกษาโดยยึดหลักธรรมาภิบาล โดยรวมอยู่ในระดับมาก  สภาพที่พึงประสงค์โดยรวมอยู่ในระดับมาก  ความต้องการจำเป็นพัฒนาแนวทาง เรียงลำดับจากมากไปหาน้อย ดังนี้ การบริหารสถานศึกษาโดยใช้หลักนิติธรรม  หลักคุณธรรม  หลักความคุ้มค่า  หลักการมีส่วนร่วม  หลักความโปร่งใส  และหลักความรับผิดชอบ   2)  แนวทางการพัฒนาคือ ผู้บริหารศึกษาควรค้นคว้าหาความรู้เกี่ยวกบข้อมูลข่าวสารต่างๆ ในกฎระเบียบให้เป็นปัจจุบัน  ผู้บริหารควรกำกับติดตามครูและบุคลากรในการปฏิบัติงาน และใช้จ่ายงบประมาณด้วยความสุจริต  ผู้บริหารสถานศึกษาควรจัดให้ครูไปศึกษาดูงานในด้านเทคโนโลยีเพื่อใช้ในการจัดการเรียนการสอนตามสถานการณ์  ผู้บริหารจะต้องให้ผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสียกับการจัดการศึกษา ทั้งครู นักเรียน ผู้ปกครอง ตลอดทั้งชุมชนมีส่วนร่วมดำเนินการจัดการศึกษาในโครงการและกิจกรรมของสถานศึกษาที่จัดขึ้นตลอดปี  สถานศึกษาควรจัดทำปฏิทินการปฏิบัติงานเพื่อให้เป็นไปตามแผนการปฏิบัติงาน  และผู้บริหารกระจายงานในความรับผิดชอบให้กับบุคลากร