บทบาทคณะกรรมาธิการการตำรวจ สภาผู้แทนราษฎร ในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรม
คำสำคัญ:
คณะกรรมาธิการการตำรวจ, การป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรม, การกำกับดูแลกิจการตำรวจบทคัดย่อ
ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: คณะกรรมาธิการการตำรวจ สภาผู้แทนราษฎร มีบทบาทสำคัญอย่างหนึ่งในการช่วยป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรม แต่ยังมีข้อจำกัดบางอย่างอยู่ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการแก้ไข ดังนั้นการวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาปัญหา อุปสรรค และข้อจำกัดในการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการการตำรวจ สภาผู้แทนราษฎร ในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรม และ (2) ศึกษาแนวทางการดำเนินงานที่มีประสิทธิภาพของคณะกรรมาธิการการตำรวจ สภาผู้แทนราษฎร ในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรม
ระเบียบวิธีการวิจัย: การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้วิธีการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการการตำรวจ สภาผู้แทนราษฎร รวมจำนวนทั้งสิ้น 30 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลด้วยเทคนิคการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัย: พบว่า ปัญหา อุปสรรค และข้อจำกัดในการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการการตำรวจ สภาผู้แทนราษฎร มีลักษณะเป็นข้อจำกัดเชิงระบบและเชิงโครงสร้าง ได้แก่ (1) ข้อจำกัดด้านความร่วมมือจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะการให้ข้อมูลที่ไม่ครบถ้วนหรือการส่งผู้แทนที่ไม่มีอำนาจตัดสินใจ (2) ข้อจำกัดด้านอำนาจหน้าที่และสภาพบังคับของกลไกทางกฎหมาย ซึ่งทำให้ข้อเสนอแนะของคณะกรรมาธิการไม่ถูกนำไปปฏิบัติอย่างเป็นรูปธรรมในบางกรณี (3) ข้อจำกัดเชิงโครงสร้างของบทบาทฝ่ายนิติบัญญัติที่ไม่สามารถบังคับใช้คำสั่งต่อหน่วยงานผู้ปฏิบัติได้โดยตรง และ (4) ข้อจำกัดด้านทรัพยากร บุคลากร และความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน ซึ่งส่งผลต่อประสิทธิภาพในการติดตามและแก้ไขปัญหาอาชญากรรมเชิงลึก ในส่วนของแนวทางการดำเนินงานที่มีประสิทธิภาพ
สรุปผล: จากผลการวิจัยชี้ให้เห็นว่า คณะกรรมาธิการการตำรวจ สภาผู้แทนราษฎร ควรดำเนินงาน ในลักษณะเชิงรุกและเชิงระบบ โดยเน้นการใช้เครื่องมือทางกฎหมายอย่างเต็มรูปแบบ การเพิ่มความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านผ่านอนุกรรมาธิการและผู้เชี่ยวชาญ การลงพื้นที่และสื่อสารเชิงป้องกันกับประชาชน การสร้างความโปร่งใสผ่านกลไกการรายงานและช่องทางรับฟังประชาชน รวมถึงการวัดผลลัพธ์การดำเนินงานอย่างเป็นรูปธรรม เพื่อยกระดับบทบาทในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรมอย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
คณะทำงานทบทวนคู่มือมาตรฐานการปฏิบัติงานของสำนักกรรมาธิการ 1. (2568). คู่มือด้านการประชุมคณะกรรมาธิการ (ฉบับปรับปรุง 2568). สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา.
จีรพรรณ์ จันทร์วิเชียร. (2559). การประเมินคุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ (Integrity and Transparency Assessment: ITA). สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตภาครัฐ.
ทศพร ศิริสัมพันธ์, และคณะ. (2546). การพัฒนาระบบและกลไกของการตรวจสอบการบริหารราชการ แผ่นดิน. โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ธวัชชัย ไชยจันทร์ และศิริชัย เสาโท. (2564). การบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี (Good Governance) คืออะไร. วารสารสหวิทยาการวิจัยและวิชาการ, 1(6), 56–64.
พระราชบัญญัติอำนาจเรียกของคณะกรรมาธิการของสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภา พ.ศ. 2568. (2568, 5 มิถุนายน). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 142 ตอนที่ 34 ก. หน้า 1-6. soc.go.th
พิพิธภัณฑ์รัฐสภา. (2565). คณะกรรมาธิการการตำรวจ. พิพิธภัณฑ์รัฐสภา.
สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา. (2546). พระราชกฤษฎีกาว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี พ.ศ. 2546. ราชกิจจานุเบกษา.
สำนักงานตำรวจแห่งชาติ. (2565). พระราชบัญญัติตำรวจแห่งชาติ พ.ศ. 2565 [PDF]. สำนักงานตำรวจ แห่งชาติ.https://www.royalthaipolice.go.th/downloads/T_0001.pdf
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2563). คู่มือการปฏิบัติงานของคณะกรรมาธิการ สภา ผู้แทนราษฎร. สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2555). สรุปผลที่สำคัญ: การสำรวจข้อมูลสถิติอาชญากรรมภาคประชาชน พ.ศ. 2555. สำนักงานสถิติแห่งชาติ.
Bandura, A. (1977). Social learning theory. Prentice-Hall.
Cao, L. (2002). Curbing police brutality: What works? A reanalysis of citizen complaints at the organizational level (Final report). National Institute of Justice, Office of Justice Programs, U.S. Department of Justice. https://www.ojp.gov/
Clarke, R. V. (Ed.). (1997). Situational crime prevention: Successful case studies (2nd ed.). Harrow and Heston.
Cohen, L. E., & Felson, M. (1979). Social change and crime rate trends: A routine activity approach. American Sociological Review, 44(4), 588–608.
Eck, J. E. (2019). The crime triangle. Center for Problem-Oriented Policing.
Hirschi, T. (1969). Causes of delinquency. University of California Press.
Lemert, E. M. (1951). Social pathology: A systematic approach to the theory of sociopathic behavior. McGraw-Hill.
McCubbins, M. D., & Schwartz, T. (1984). Congressional oversight overlooked: Police patrols versus fire alarms. American Journal of Political Science, 28(1), 165–179.
United Nations Office on Drugs and Crime. (2023). Global study on homicide 2023. United Nations.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 Journal for Developing the Social and Community
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์เป็นของผู้ประพันธ์บทความ
