เสียงจากผู้สูงอายุ : การต่อสูและการสร้างพื้นที่ทางสีงัคม

ผู้แต่ง

  • ดร.ปิยลักษณ์ โพธิวรรณ์ อาจารย์ ดร.ประจำหลักสูตรสาขาวิชารัฐศาสตร์คณะรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม

คำสำคัญ:

ผู้สูงอายุ, คนชายขอบ, พื้นที่ทางสังคม, การต่อสู้

บทคัดย่อ

บทความนี้เป็นการนำเสนอภาพรวมของผู้สูงอายุผ่านการวิเคราะห์ตีความรู้วมกับแนวคิด ความเป็นชายขอบ
ตัวตน อัตลักษณ์และการสร้างพื้นที่ทางสังคม มาวิเคราะห์ปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นของผู้สูงอายุผ่านระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ
โดยมีแนวทางการสังเกตและแนวทางการสัมภาษณ์เป็นเครื่องมือหลักในการวิจัยครั้งนี้ โดยผู้วิจัยได้แบ่งกลุ่มเป้าหมายของ
ผู้ให้ข้อมูลหลักเป็น 2 กลุ่ม คือกลุ่มเจ้าหน้าที่ภาคีรัฐที่เกี่ยวข้อง จำนวน 4 คน และกลุ่มของผู้สูงอายุจำนวน 15 คน จากผล
การวิเคราะห์ข้อมูลพบว่า ปัญหาสุขภาพ การเลือกปฏิบัติและความยากจน รวมทั้งนโยบายของภาครัฐและการจัดสวัสดีิการ
แก่ผู้สูงอายุยังไม่ทั่วถึง และไม่เป็นธรรม สะท้อนให้เห็นว่าผู้สูงอายุได้ถูกจับวางไว้ให้อยู่ใตำแหน่งนึ่งคนชายขอบของสังคม และ
กำลังเผชิญกับปัญหาของการให้ความหมายและการสร้างวาทกรรม แต่ถึงอย่างไรก็ตามผู้สูงอายุยังมีความพยายามที่จะทำการ
ต่อสู้ในมิติของการต่อสู้ทางอัตลักษณ์การดำรงชีวิตในประจำวัน และพยายามสร้างพื้นที่ทางสังคมให้ตนเองตลอดเวลา

เอกสารอ้างอิง

กรมสุขภาพจิต. (2545). แนวปฏิบัติการบริการสุขภาพเรื่องการดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะสมองเสื่อม. กระทรวงสาธุารณสุข.

เข้าถึงได้จาก http://www.stou.ac.th/stoukc/elder/main1_7.html ( วันที่ค้นข้อมูล : 25 มิถุนายน 2557) กาญจนา แก้วเทพ และสมสุข หินวิมาน. (2551). สายธารแห่งนักคิดทฤษฎี : เศรษฐศาสตร์การเมืองกับสื่อสาร ศึกษา. กรุงเทพมหานคร : ห้างหุ้นส่วนจำกัด ภาพพิมพ์ .

โฆษิต ไชยประสิทธิ์ . (2546). บทบาทผู้นำกลุ่มผููู้้้สูงอายุในชุมชนชนบท : ศึกษาเฉพาะกรณีผู้สูงอายุในตำบลหัวโพ อำเภอบางแพ จังหวัดราชบุรี. วิทยานิพันธศิลปศาสตร์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยรามคำแหง.

ธงชัย วินิจจะกูล. (2534). รายงานโครงการวิจัยเสริมหลักสูตรเรื่องวิธีการศึกษาประวัติศาสตร์แบบวงศาวิทยา
(Genealogy). คณะศิลปะศาสตร์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ .

ประไพ ยศะทัตต์ . (2531). สุขภาพจิตของผู้สูงอายุ. นิตยสารหมอชาวบ้าน. เข้าถึงได้จาก
http://www.doctor.or.th/article/detail/5401 (วันที่ค้นข้อมูล :25มิถุนายน 2557)

พระราชบัญญัติผู้สูงอายุ พ.ศ. 2546 . ( มปป). พระราชบัญญัติผู้สูงอายุ พ.ศ. 2546 .กระทรวงพัฒนาสังคมและความมั่นคงของ
มนุษย์ . เข้าถึงได้จาก http://www.oppo.opp.go.th/pages/law/law09.html (วันที่ค้นข้อมูล : 2 มิถุนายน
2557).

สถาบันวิจัยประชากรและสังคม. (2549). การฉายภาพประชากรของประเทศไทย พ.ศ. 2548 -2568. นครปฐม :
สำนักพิมพ์ประชากรและสังคม.

สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. (2556). สถิติประชากรไทยที่น่าสนใจ. กรุงเทพฯ : ศูนย์ปฎิบัติการกระทรวงศูนย์
เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สำนักงานปลัด กระทรวงศึกษาธิการ.

สำนักส่งเสริมและพิทักษ์ผู้สูงอายุ. (2555). พัฒนาการของการดำเนินงานด้านผู้สูงอายุในประเทศไทย. เข้าถึงได้จาก
http://www. oppo.opp.go.th/info/older evolution_TH.55.pdf. (วันที่สืบค้นข้อมูล :2 มิถุนายน 2557).

สุรเดช สำราญจิตต์ . (2551). วิถีชีวิตของผู้สูงอายุเขตเมืองภาคกลางในประเทศไทย. วารสารรามคำแหง. ปีที่ 25, ฉบับที่ 1
(ม.ค.- มี.ค. 2551), หน้า 206-222.

อภิญญา เฟื่องฟูสกุล. (2546). อัตลักษณ์ (Identity) การทบทวนทฤษฎีและกรอบแนวคิด. กรุงเทพฯ : สำนัก
คณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ.

Landis, J.R. (1971). Sociology : concepts and characteristic. CA : Wadsworth" Westerhof, G. and Tulle, E. (2007) Meanings of Ageing and Old Age : Discursive contexts, social attitudes and personal identities, pp. 235 - 254 in Bond, J., Peace, S., Woodward, K. (2002) Understanding Identity. London Arnold

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2015-01-31

รูปแบบการอ้างอิง

โพธิวรรณ์ ด. (2015). เสียงจากผู้สูงอายุ : การต่อสูและการสร้างพื้นที่ทางสีงัคม. Journal for Developing the Social and Community, 2(1), 53–61. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/rdirmu/article/view/211415

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย