รูปแบบการท่องเที่ยวเชิงเกษตรสร้างสรรค์ศูนย์การเรียนรู้มหาวิชชาภูมิปัญญาท้องถิ่นชุมชนบ้านบางพลับ อำเภอบางคนที จังหวัดสมุทรสงคราม

Main Article Content

ชิสา เจิมวรายุกร

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยเรื่อง รูปแบบการท่องเที่ยวเชิงเกษตรสร้างสรรค์ศูนย์การเรียนรู้มหาวิชชาภูมิปัญญาท้องถิ่นชุมชนบ้านบางพลับ อำเภอบางคนที จังหวัดสมุทรสงคราม มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาศักยภาพแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรของชุมชนบ้านบางพลับตามโมเดล 5As (2) ศึกษาพฤติกรรมและความต้องการของนักท่องเที่ยว และ (3) พัฒนารูปแบบการท่องเที่ยวเชิงเกษตรสร้างสรรค์​ โดยใช้วิธีวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed Methods Research) เก็บข้อมูลเชิงปริมาณจากนักท่องเที่ยว 400 คน (สูตร Taro Yamane ที่ระดับความเชื่อมั่น 95%) และข้อมูลเชิงคุณภาพจากการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง วิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนา และวิเคราะห์เนื้อหา พร้อมตรวจสอบความน่าเชื่อถือด้วยการตรวจสอบแบบสามเส้า (Methodological Triangulation)​


          โดยผลการวิจัยพบว่า ชุมชนบ้านบางพลับมีศักยภาพการท่องเที่ยวเชิงเกษตร ในระดับสูง โดยภาพรวมมีคะแนนเฉลี่ย 4.28 เมื่อพิจารณาตามโมเดล 5As พบว่า ด้านที่พักมีคะแนนสูงสุด ( = 4.56) รองลงมา คือ กิจกรรม ( = 4.34) แหล่งท่องเที่ยว ( = 4.25) และการเข้าถึงต่ำสุด ( = 3.96) ความพึงพอใจต่อศักยภาพแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรสร้างสรรค์ 4 ด้าน อยู่ในระดับสูง โดยด้านความดึงดูดใจมีคะแนนสูงสุด ( = 4.25) รองลงมา คือ ด้านการรองรับนักท่องเที่ยว ( = 4.22) ด้านการให้บริการ ( = 4.20) และด้านการบริหารจัดการ ( = 4.19)​


          จากผลการศึกษาได้พัฒนาโมเดล “Creative Agri-Experience” ประกอบด้วย 8 องค์ประกอบหลัก คือ การมีส่วนร่วมของชุมชน การจัดการทรัพยากร การออกแบบประสบการณ์ การรักษาความแท้จริง การเรียนรู้แบบมีธีม การบูรณาการนวัตกรรม การสร้างคุณค่า และ การประเมินผล โดยบูรณาการเทคโนโลยีดิจิทัล เช่น QR Code และ AR เข้ากับภูมิปัญญาท้องถิ่น สร้างการท่องเที่ยวที่ยั่งยืน และสอดคล้องกับนโยบาย BCG Model ของรัฐบาลไทย

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เจิมวรายุกร ช. (2026). รูปแบบการท่องเที่ยวเชิงเกษตรสร้างสรรค์ศูนย์การเรียนรู้มหาวิชชาภูมิปัญญาท้องถิ่นชุมชนบ้านบางพลับ อำเภอบางคนที จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารวิจัยและนวัตกรรมท้องถิ่น, 21(1), 43–57. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/RDIBRU/article/view/298232
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมการท่องเที่ยว. (2566). รายงานผลการดำเนินงานประจำปี 2566. กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา.

________. (2567). สถิตินักท่องเที่ยวจังหวัดสมุทรสงคราม ปี 2566. กรมการท่องเที่ยว.

กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา. (2566). Thailand Tourism Awards 2023. กระทรวงการท่อง เที่ยวและกีฬา.

กระทรวงมหาดไทย. (2566). รายงานหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงดีเด่นและชุมชนเข้มแข็ง. กระทรวงมหาดไทย.

กฤษฎา สุริยวงค์. (2563). การจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชนเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ.

________. (2563). การท่องเที่ยวโดยชุมชน: การจัดการและการพัฒนาอย่างยั่งยืน. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ฉลองศรี พิมลสมพงษ์. (2548). การวางแผนและพัฒนาตลาดการท่องเที่ยว. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

ณัฐยา แสวงอนุไชย, ปองพล ทัพพะปุรณะ และวิชุดา ทัพกลาง. (2557). ศักยภาพฐานการเรียนรู้ชุมชนบ้านบางพลับ. วารสารท่องเที่ยวและบริการ, 9(2), 101–118.

ธนกร วงษ์เพ็ง. (2565). การท่องเที่ยวโดยชุมชน: แนวคิดและกระบวนการพัฒนา. วารสาร การพัฒนาชุมชน, 16(1), 20–35.

นารีภรณ์ ศรีจริต. (2560). แนวทางการจัดการการท่องเที่ยวเชิงเกษตรอย่างยั่งยืน. วารสารทรัพยากรมนุษย์และการพัฒนา, 4(2), 90–105.

บุญเลิศ จิตตั้งวัฒนา. (2548). การพัฒนาการท่องเที่ยวแบบยั่งยืน. ศูนย์วิชาการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย.

________. (2549). การพัฒนาและการอนุรักษ์แหล่งท่องเที่ยว. เพรส แอนด์ ดีไซน์.

ใบเฟิร์น วงษ์บัวงาม และมุขสุดา พูลสวัสดิ์. (2556). ศักยภาพแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรในกรุงเทพฯ และปริมณฑล. วารสารวิจัยการท่องเที่ยว, 5(1), 33–45.

เปรมปรีดา ทองลา และเพ็ญศิริ สมารักษ์. (2563). ศักยภาพแหล่งท่องเที่ยวเกษตรเชิงสร้างสรรค์จังหวัดจันทบุรี. วารสารการท่องเที่ยวไทย, 16(3), 112–128.

พิมพ์พรรณ สุวรรณโณ. (2565). การท่องเที่ยวเชิงเกษตร: แนวคิดและการพัฒนา. มหาวิทยาลัย สุโขทัยธรรมาธิราช.

มณีรัตน์ สุขเกษม (2559). แนวทางการพัฒนาศักยภาพการท่องเที่ยวเชิงเกษตร ตำบล ดงขี้เหล็ก อำเภอเมือง จังหวัดปราจีนบุรี. วารสารมหาวิทยาลัยฟาร์อีสเทอร์น, 10(4), 97-112.

วารุณี เกตุสะอาด และปกรณ์ สุวานิช. (2560). การพัฒนาเครือข่ายการท่องเที่ยวชุมชน. วารสารสังคมศาสตร์, 13(1), 45–60.

ศรัญญา มีมุ้ย และมณฑกานติ์ ชุบชูวงศ์. (2562). รูปแบบการจัดการท่องเที่ยววิถีชุมชนบ้านบางพลับ. วารสารพัฒนาการท่องเที่ยว, 14(1), 70–85.

ศุภณัฐ สุภัทโรบล. (2566). พฤติกรรมนักท่องเที่ยวต่อการท่องเที่ยวเชิงเกษตร. วารสารเศรษฐศาสตร์และสังคม, 8(2), 55–70.

อิสระพงษ์ เขียนปัญญา. (2562). การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์กับการพัฒนาชุมชน. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 27(2), 45–63.

David, B. D. C. (2023). Empirical analysis of the 5-A's of tourism and its impact on tourists' travel intentions. International Journal of Management Studies and Social Science Research, 5(5), 157-163.

David, L. (2023). Agritourism development: A framework for sustainable rural tourism. Tourism Management, 95, 104-115.

David, L. (2023). Tourism development and 5A framework analysis. Journal of Tourism Planning, 18(2), 77–92.

Office of the National Economics and Social Development Council. (2015). Thailand’s Agricultural Development Strategy.

Office of the Royal Development Projects Board. (2015). The Royal Address on agriculture and rural development.

Richards, G. (2010). Creative tourism and local development. In Wurzburger, R. et al. (Eds.), Creative tourism: A global conversation. Sunstone Press.

________. (2011). Creativity and tourism: The state of the art. Annals of Tourism Research, 38, 1225–1253.

Smith, M. K. (2009). Issues in cultural tourism studies (2nd ed.). Routledge.

Uygur, S. (2010). Creative tourism and emotional labor: An investigatory model to possible interactions. International Journal of Culture, Tourism and Hospitality Research, 4(3), 186–197.

Velasquez, M., Johnson, K., & Smith, R. (2024). The 5As model in sustainable agritourism: A comprehensive framework. Journal of Sustainable Tourism, 32(2), 245-262.

Velasquez, R. J. Z., Abad, M. A., Balagtas, C. L. C., Corpuz, M. A., Fernando, A., Flores, D., Manabat, N. A. D., & Pacheco, A. V. (2024). Assessment through 5A's of tourism in Cuyapo, Nueva Ecija: A basis for tourism development plan. International Journal of English Literature and Social Sciences, 9(4), 21-31.