การวัดระดับการรู้เท่าทันสื่อสังคมของผู้สูงอายุในเขตอำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่
DOI:
https://doi.org/10.14456/jiskku.2024.20คำสำคัญ:
ผู้สูงอายุ, สื่อสังคม, การรู้เท่าทันสื่อบทคัดย่อ
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาพฤติกรรมการใช้และปัญหาการใช้สื่อสังคม และการวัดระดับการรู้เท่าทันสื่อสังคมของผู้สูงอายุในเขตอำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่
วิธีการศึกษา: วิธีการวิจัยเชิงปริมาณ เก็บรวมรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้สูงอายุที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไป มีสัญชาติไทย ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ จำนวน 381 ชุด รวบรวมแบบสอบถามได้ 381 ชุด (ร้อยละ 100)
ข้อค้นพบ: ด้านพฤติกรรมของผู้สูงอายุ ใช้สื่อสังคมในช่วงเวลาเช้ามากที่สุด โดยใช้สมาร์ตโฟนเป็นส่วนใหญ่
ใช้สื่อสังคมเพื่อติดต่อสื่อสาร และสื่อสังคม ใช้มากที่สุด คือ ยูทูป โดยปัญหาของการใช้สื่อสังคม พบว่า ผู้สูงอายุที่ใช้สื่อสังคมมีอาการตาพล่ามัวจากการใช้สายตา/สายตาผิดปกติหรือเปลี่ยนแปลงมากที่สุด และผลการวัดระดับการรู้เท่าทันสื่อสังคมของผู้สูงอายุในเขตอำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ พบว่า โดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง พบว่า ทักษะที่ได้ค่าเฉลี่ยสูงสุดอยู่ในระดับมาก คือ ทักษะที่ 2 การวิเคราะห์ และทักษะที่ 4 การสร้างสรรค์ อันดับถัดมาอยู่ในระดับปานกลาง คือ ทักษะที่ 3 การประเมินสื่อ ทักษะที่ 5 การมีส่วนร่วม และทักษะที่ 1 การเข้าถึง
การประยุกต์ใช้จากการศึกษานี้: ผลที่ได้จากการศึกษานี้ จะเป็นแนวทางสำหรับสำนักงานพัฒนาคนและความมั่นคงของมนุษย์ ห้องสมุดประชาชนและกองสวัสดิการและสังคม เทศบาลนครนครเชียงใหม่ และเทศบาลตำบลอื่นที่อยู่ในเขตอำเภอเมือง โดยมุ่งเน้นทักษะที่ระดับการรู้เท่าทันสื่อสังคมที่มีค่าเฉลี่ยน้อยที่สุด เพื่อให้ผู้สูงอายุมีระดับการรู้เท่าทันสื่อสังคมเพิ่มขึ้น และแนะนำการใช้สื่อสังคม พร้อมทั้งอธิบายถึงปัญหาที่จะเกิดขึ้นขณะใช้สื่อสังคม ส่งผลให้ผู้สูงอายุมีภูมิคุ้มกันทางสื่อสังคมและทางเทคโนโลยีในอนาคต
Downloads
เอกสารอ้างอิง
Akkaprasa, P. (2014). Media literacy concepts and theories. Bangkok: Office of Consumer Protection in Broadcasting and Television Business.
ASEAN Learning Center Department of Local Administration Promotion. (2016). List of subdistricts, districts, provinces. Retrieved from http://asean.dla.go.th/public/glossary.do?type=12&cmd=list2&lang=th&random=1572627110964
Best, J. W. (1977). Research in Education. Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall.
Chanthorn, P. (2013). Internet access for the elderly in Na Pradu Subdistrict Chonburi Province. (In Thai). Master’s thesis, Ramkhamhaeng University.
Department of Older Persons. (2018). Statistics on the number of elderly people in Thailand 2017. (In Thai). Bangkok: Department of Provincial Administration.
Department of Older Persons. (2019). Statistics on the number of elderly people in Thailand 2018 by Power Bi system. (In Thai). Bangkok: Department of Provincial Administration.
Department of Older Persons. (2020). Elderly statistics as of February 28, 2019 Separated by sub-district. (In Thai). Bangkok: Department of Provincial Administration.
Ebel, R. L. (1972). Essentials of educational measurement. Prentice-Hall Inc.: Prentice-Hall International.
Ekaphokwat, M. (n.d.). Creative use of social media. (In Thai). Bangkok: The Secretariat of the House of Representatives
Hanumas, M. & Parnnuch, P. (2023). Media exposure and media literacy skills among elderly in Suratthani province. Journal of Social Science and Cultural, 7(12), 318–329.
Kaewthep, K (1998). Mass communication theories and educational approaches. Faculty of Communication Arts Bangkok: Chulalongkorn University.
Kleechaya, P. (2020). Thai People’s Engagement, Risk from Social Media and Competence in Digital Intelligence and Literacy. Journal of Communication Arts, 38(3), 1–16.
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308
Kucharoensin, S. (2015). Media use of the elderly living in Amphoe Muang in Chonburi Province. Journal of Education and Social Development, 11(2), 270-281
Likert, R. (1932). A technique for the measurement of attitude. Archives of Psychology, 140, 1-55
Meksrithongkam, B. & Singsangob, A. (2009). The situation of using the internet media of Thai children and youth at various stages of age development. Bangkok: Bangkok University.
National Economic and Social Development Plan No. 13 (2023 - 2027). (1 November 2022). Royal Gazette Volume 139, Special Chapter 258.
National Statistical Office. (2017). Revealing the results of the survey of the elderly population in Thailand 2017. Bangkok Forecasting Statistics Division National Statistical Office.
National Statistical Office. (2020). Summary of important reasons: Survey of the use of information and communication technology in households in 2020. Bangkok Forecasting Statistics Division National Statistical Office.
Prachanban, P. & Kornpuang, A. (2016). (2016). The research and development of the measurement instruments of the media literacy skills in the 21st century for secondary students. Journal of Education and Innovation, 18(1), 144–154.
Rueangyot, C. & Choompolsathien, A. (2022). Social Media Literacy Among the Elderly. Media and Communication Inuiry. 4(1), 144 - 169
Silverblatt, A. (1995). Media literacy: Key to interpreting media messages. Westport, CT: Praeger.
Sirithai, N. (2004). Knowledge about media literacy for health, immunity, and good health for children and youth” in the development of health media literacy knowledge into the curriculum in the system and outside the Thai education system. Bangkok: ThaiHealth.
Siriwong, P. & Unhalekjit, B. (2017). Social media use of the elderly in the market area of Sam Phran Subdistrict, Sam Phran District, Nakhon Pathom Province. (In Thai). Research report, Silpakorn University.
Somsuk, S. (2022). Social Media Usage Behavior of the Elderly. Praichart Journal, 30(1), 62-77
Vichitrboonyaruk, P. (2011). Social Media: Future Media. Executive Journal, 31(4), 99-103.
Virojtrairatt. U. (1997). An analysis of media literacy levels of higher education students in Thailand. (In Thai). Doctoral dissertation in Educational Technology and Communication, Chulalongkorn University.
Yenchabok, P. (2009). thotrahat lap khwamkhit phua kan ruthao than su [Decode the secret concepts for media literacy]. (In Thai) Bangkok: Offset Creation Co., LTD.
