การวิเคราะห์ความเชื่อและพิธีกรรมที่ปรากฏในคัมภีร์กระดูกไก่ของชาวจ้วง
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวิเคราะห์ความเชื่อและพิธีกรรมที่ปรากฏในคัมภีร์กระดูกไก่ของชาวจ้วง โดยงานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ เป็นการศึกษาข้อมูลเชิงเอกสาร ขอบเขตวรรณกรรมที่ใช้เป็นหนังสือตำรากระดูกไก่ของพ่อหมอชาวเยว่ของหวงชื่อฟา ในการศึกษานี้ใช้ทฤษฎีวิเคราะห์คุณค่าวรรณกรรม ด้านคุณค่าเชิงสังคม ทฤษฎีโครงสร้างหน้าที่นิยมและแนวคิดนิเวศวิทยาวัฒนธรรม เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลเชิงลึก
จำนวน 4 ท่าน จากนั้นนำข้อมูลมาวิเคราะห์และสรุปผล
ผลการวิจัยพบว่า ภายในเนื้อหาของคัมภีร์กระดูกไก่ส่วนใหญ่มีผลคำทำนายในแต่ละเรื่องว่าดีหรือร้าย มีการตักเตือน และชี้แนะแนวทางในการแก้ไข เพื่อให้ผู้รับคำทำนายเกิดความสบายใจและช่วยในการตัดสินใจในการทำสิ่งต่าง ๆ โดยคัมภีร์กระดูกไก่ของชาวจ้วงสะท้อนให้เห็นถึง 1) ความเชื่อในผีเทวดา ส่งผลให้เกิดพิธีกรรมการเซ่นไหว้บูชา พิธีกรรมการส่งผี และพิธีกรรมการเสี่ยงทายกระดูกไก่ 2) ความเชื่อในเรื่องธาตุส่งผลให้เกิดพิธีกรรมการเรียกขวัญ 3) ความเชื่อในเรื่องความกตัญญู ส่งผลให้เกิดพิธีกรรมการสร้างสุสาน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ต้นฉบับที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารคณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยแม่โจ้ ถือเป็นกรรมสิทธิ์ของมหาวิทยาลัยแม่โจ้ ห้ามนำข้อความทั้งหมดหรือบางส่วนไปพิมพ์ซ้ำ เว้นเสียแต่จะได้รับอนุญาตจากมหาวิทยาลัยฯ เป็นลายลักษณ์อักษรเอกสารอ้างอิง
กลิ่น คงเหมือนเพชร.(2552) .การศึกษาวิเคราะห์คติความเชื่อเรื่องผีสางเทวดาในชุมชนภาคใต้.กระบี่:
ศูนย์วัฒนธรรม สถาบันการพลศึกษาวิทยาเขตกระบี่.
โครงการพหุสัมพันธ์คนกับไก่.(2553).พหุสัมพันธ์คนกับไก่.ปทุมธานี:สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และ
เทคโนโลยีแห่งชาติ.
เงิน ชาตเมธี. (2549). ความกตัญญูกตเวทีในฐานะคุณธรรมค้ำจุนสังคมจากมุมมองพระพุทธศาสนา.ในวิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
เม่าไห่จงและคณะ.(2018) .การศึกษาเปรียบเทียบคำเรียกผีและการตั้งชื่อผีในวัฒนธรรมความเชื่อเรื่องผี
ของไทยกับจีน.วารสารบัณฑิตศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฎเชียงราย,11(1).
หลี่,ฟู่เชินและคณะ. (2539). ชาวจ้วง, แปลโดย เหลียงหยวนหลิง. เชียงใหม่:สุริยวงศ์บุ๊คเซ็นเตอร์.
เบญจมาส แพทอง. (2540) .บายศรี:สัญลักษณ์ของพิธีกรรมเกี่ยวกับชีวิต. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร.
ปราณี วงศ์เทศ. (2549) .การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างจ้วงกับไทยในมิติทางประเพณีวัฒนธรรมและ
ความเชื่อ.ดำรงวิชาการ.5, 2 (กรกฎาคม-ธันวาคม) :14-30.
ประยงค์ อนันทวงศ์.(2544).เทพเจ้าจีน.กรุงเทพฯ:บุ๊คสโตร์.
ปัทมาพร เอี่ยมสังวาลย์ (2554). ความเชื่อเรื่องผีกับการรักษาความเจ็บป่วยของชาวม้ง: กรณีศึกษา
หมู่บ้านเข็กน้อย อำเภอเขาค้อ จังหวัดเพชรบูรณ์. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. คณะศิลปศาสตร์.
พลวัฒ ประพัฒน์ทอง (2549) ในบทความตำราการทำนายด้วยกระดูกไก่ บ้านห้วยน้ำขุ่น อำเภอแม่ฟ้า
หลวง จังหวัดเชียงราย” ใน ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับไก่จากพิธีกรรมและคติความเชื่อ
ในกลุ่มชาติพันธุ์ จังหวัดเชียงราย.
มะลิ จรุงเกียรติ. (2549). การศึกษาวรรณกรรมใบเซียมซีของวัดในจังหวัดภาคกลาง. สารนิพนธ์
การศึกษามหาบัณฑิต สาขาภาษาไทย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
เรณู วิชาศิลป์(2532). การทำนายกระดูกไก่ของคนไทยบางกลุ่ม.เอกสารประกอบการสัมมนาเรื่องคนไท
นอกประเทศ: พรมแดนความรู้,กรุงเทพมหานคร:มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
สมชาย จิว.(2562).เกร็ดเทพเจ้าจีน.กรุงเทพฯ:ยิปซี กรุ๊ป.
สุกัญญา สุจฉายา. (2549). ไก่เสี่ยงทายตัวแรกจากตำนานชนชาติไทย:การตีความตำนานใน
ความสัมพันธ์ ระหว่างมนุษย์กับไก่จากพิธีกรรมและคติความเชื่อในกลุ่มชาติพันธ์จังหวัด
เชียงราย: โครงการ จัดตั้งพิพิธภัณฑ์อารยธรรมลุ่มน้ำโขง.
หลิงซู่วตง. (2540). ศาสนาและความเชื่อของชาวจ้วง, แปลโดย พรพรรณ จันทโรนานนท์. นครปฐม:
สถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยศิลปากร.
โอวมาน และนันท์ชญา มหาขันธ์.(2561).ตำนานสร้างโลกของกลุ่มชนชาติไท-จ้วง.โลกทัศน์ ความเชื่อ
และพิธีกรรม.26(52).
อภิลักษณ์ เกษมผลกูล(2567). ผีอาเซียน รู้ผีรู้เรา:จินตมายาอุษาคเนย์.กรุงเทพฯ:โครงการวิจัยผีเอา
เซียนจากจักรวาลผีสู่จักรวาลนฤมิต.
อวี้,หรูอวี้ และม้อ,หวุนจวิ้น.(2539).ประเพณีความเป็นอยู่ของชาวจ้วง.กรุงเทพฯ:มหาวิทยาลัยศิลปากร.
陈明媚.(2010).《布依族鸡骨卦书的收集整理与分析》. 兴义民族师范学院学报(02),49-
徐华龙.(1994).《中国鬼文化大辞典》.广西：广西民族出版社.
普学旺.(2013).《云南少数民族古籍珍本集成 第4卷壮族》.云南:云南人民出版社.
Hantian, L. (2009). Liao songs of Pingguo Zhuang. Beijing: Ethnic Publishing House.
Haibo, L. (2003). Dialogue between secular and sacred: Research on folk Kitchen God faith
and legend (Doctoral Dissertation). East China Normal University, Shanghai.
黄世发.(2001).《越巫鸡卜》.北京:北京出版社.
黄懿陆.(2007).《大王岩画的易学阐释——文山岩画的宗教内涵剖析之一》. 文山师范
高等专科学校学报(02),1-12.
何正廷.(2011).壮族鸡卜与汉族先民甲骨占卜比较——壮族鸡卜研究之一. 文山学院学
报(01),19-23.
何正廷, 、欧薇薇.(2013).壮族鸡卜经影印译注.广西：广西民族出版社.
Siying, L. (2013). The “dukngwk” worship of the Dong-Tai group and Its remains from the oral
tradition. Proceedings of the 16th Annual Meeting of the Chinese Baiyue Ethnic
History Research Association (December 3, 2013). Guangzhou:China Baiyue Ethnic
History Research Association.
于海广. (2009). 多彩鸡文化.济南: 齐鲁书社.
杨清媚.(2016).巫术、文字与文明——以陶云逵在西南地区的占卜研究为起点. 西南民族大学学报(人文社科版)(12),27-33.
张劲松. (1991).《中国鬼信仰》. 北京：北京中国华侨出版公司.
Zhu, J. (1987). Bai yue shi yanjiu.Guiyang: Guizhou People’s Publishing House.
