ผลการดำเนินงานด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาลที่ส่งผลต่อความสามารถในการทำกำไรอย่างยั่งยืนของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย

สุปาณี หาญชนะ; นวลปรางค์ แจบไธสง; สมใจ บุญหมื่นไวย

ผู้แต่ง

สุปาณี หาญชนะ หลักสูตรบัญชีมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตนครราชสีมา
นวลปรางค์ แจบไธสง คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตนครราชสีมา
สมใจ บุญหมื่นไวย คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตนครราชสีมา

คำสำคัญ:

ความสามารถในการทำกำไรอย่างยั่งยืน, ธรรมาภิบาล, สังคม, สิ่งแวดล้อม

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทดสอบอิทธิพลของผลการดำเนินงานด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และ ธรรมาภิบาล (ESG) ที่มีต่อความสามารถในการทำกำไรอย่างยั่งยืน (วัดผลผ่านอัตราผลตอบแทนจากสินทรัพย์: ROA) ของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โดยใช้วิธีการเลือกกลุ่มตัวอย่างเจาะจง รวมจำนวนข้อมูลทั้งสิ้น 786 ข้อมูล ครอบคลุมระยะเวลา 2 รอบปีบัญชี คือ พ.ศ. 2566 ถึง พ.ศ. 2567 กำหนดเกณฑ์การคัดเลือกไม่รวมบริษัทจดทะเบียนที่อยู่ในกลุ่มธุรกิจการเงิน เนื่องจากลักษณะการประกอบธุรกิจ กฎหมายที่เกี่ยวข้อง และหลักเกณฑ์มีความแตกต่างจากกลุ่มอุตสาหกรรมอื่น และไม่รวมบริษัทที่มีข้อมูลไม่ครบถ้วน การวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติ การวิเคราะห์ความถดถอยเชิงพหุคูณ และสถิติเชิงพรรณนา ซึ่งผลการวิจัยพบว่า ผลการดำเนินงานด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาล มีอิทธิพลเชิงบวกต่อผลตอบแทนจากสินทรัพย์ (ROA) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ เมื่อพิจารณารายมิติพบว่า มิติด้านสิ่งแวดล้อมมีอิทธิพลเชิงบวกต่อ ROA อย่างมีนัยสำคัญมากที่สุด (β = 0.364, p < 0.01) โดยการบริหารจัดการทรัพยากรพลังงานและเชื้อเพลิงอย่างมีประสิทธิภาพช่วยเพิ่มความสามารถในการทำกำไร มิติด้านสังคมมีอิทธิพลเชิงบวกต่อ ROA อย่างมีนัยสำคัญ (β = 0.110, p < 0.01) ซึ่งการลงทุนในทรัพยากรมนุษย์ผ่านค่าตอบแทนและสวัสดิการที่เหมาะสมส่งผลโดยตรงต่อผลิตภาพของกิจการและมิติด้านธรรมาภิบาลมีอิทธิพลเชิงบวกต่อ ROA อย่างมีนัยสำคัญ (β = 0.104, p < 0.01) ระบบการกำกับดูแลที่แข็งแกร่งช่วยลดต้นทุนตัวแทนและสร้างความเชื่อมั่นให้นักลงทุน ข้อค้นพบนี้สะท้อนให้เห็นว่าการดำเนินงานด้าน ESG ไม่ได้เป็นเพียงภาระต้นทุน แต่เป็น "กลไกเชิงกลยุทธ์" ที่ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพ การใช้สินทรัพย์และขับเคลื่อนความสามารถในการทำกำไรให้เติบโตไปพร้อมกับความยั่งยืนขององค์กรในระยะยาว

เอกสารอ้างอิง

Alareeni, B. A., & Hamdan, A. (2020). ESG Impact on Women’s Participation on Boards of Directors and Corporateperformance: Evidence from the Arab World. Business Strategy and the Environment, 29(8), 3465-3481. https://doi.org/10.1002/bse.2590

Almeyda, R., & Darmansyah, A. (2019). The Influence of Environmental, Social, and Governance (ESG) Disclosure on Firm Financial Performance. International Journal of Scientific and Research Publications, 9(12), 232-243. https://repository.ipb.ac.id/handle/123456789/98765

Baraibar-Diez, E., & Reguero-Alvarado, N. (2018). The Mediating Effect of Transparency in the Relationship between Corporate Social Responsibility and Corporate Performance. Sustainability, 10(1), 86. https://doi.org/10.3390/su10010086

Bassen, A., Busch, T., & Friede, G. (2019). Environmental, Social and Governance Disclosure and its Impact on Corporate Performance. Journal of Sustainable Finance & Investment, 9(3), 195-212.

Chen, Z., Li, Y., Richardson, G. D., & Vasvari, F. P. (2023). ESG Performance and Corporate Efficiency: A Global Perspective. Journal of Sustainable Finance & Investment, 13(2), 945-968. https://doi.org/10.1080/20430795.2022.2100264

Clarkson, P. M., Li, Y., Richardson, G. D., & Vasvari, F. P. (2008). Revisiting the Relation between Environmental Performance and Environmental Disclosure: An Empirical Analysis. Accounting, Organizations and Society, 33(4-5), 303-327. https://doi.org/10.1016/j.aos.2007.05.003

Edmans, A. (2011). Does the Stock Market Fully Value Intangibles? Employee Satisfaction and Equity Prices. Journal of Financial Economics, 101(3), 621-640. https://doi.org/10.1016/j.jfineco.2011.03.021

European Parliament. (2022). Directive (EU) 2022/2464 of the European Parliament and of the Council of 14

December 2022 amending Regulation (EU) No 537/2014, Directive 2004/109/EC, Directive 2006/43/EC and Directive 2013/34/EU, as Regards Corporate Sustainability Reporting. Official Journal of the European Union.

Freeman, R. E. (1984). Strategic Management: A Stakeholder Approach. Pitman.

Friede, G., Busch, T., & Bassen, A. (2015). ESG and Financial Performance: Aggregated Evidence from More Than 2,000 Empirical Studies. Journal of Sustainable Finance & Investment, 5(4), 210-233. https://doi.org/10.1080/20430795.2015.1118917

Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2019). Multivariate Data Analysis (8th ed.). Cengage.

Ihsani, A., & Kurniawan, R. (2023). Environmental, Social, and Governance (ESG) Performance and Firm Performance: Evidence from Southeast Asia. Journal of Asian Business and Economic Studies, 30(3), 185-201.

Jensen, M. C., & Meckling, W. H. (1976). Theory of the Firm: Managerial Behavior, Agency Costs and Ownership Structure. Journal of Financial Economics, 3(4), 305-360. https://doi.org/10.1016/0304-405X(76)90026-X

Jo, H., & Harjoto, M. A. (2011). Corporate Governance and Firm Value: The Role of Corporate Social Responsibility. Journal of Business Ethics, 103(3), 351-383. https://doi.org/10.1007/s10551-011-0869-3

Khan, M. (2022). ESG Performance and Firm Value: An Operating Efficiency Perspective. Journal of Corporate Finance, 72, 102143.

Kurniawan, R. (2023). Environmental, Social, and Governance (ESG) Performance and Firm Performance: Evidence from Southeast Asia. Journal of East Asian Business, 15(2), 204-219.

Lawrence, A. T., & Weber, J. (2010). Business and Society: Stakeholders, Ethics, Public Policy. McGraw-Hill.

Lertsapanan, P. (2022). Corporate Sustainability Reporting and Firm Value in Emerging Markets (in Thai). Journal of Business Administration and Innovation, 4(1), 12-25.

Lertsabanant, P. (2023). Environmental Management and Financial Sustainability: Evidence from Thai Listed Firms (in Thai). Journal of Sustainable Accounting, 14(2), 112-128.

Phuadin, P., Winaiprasert, P., & Thianchum, S. (2018). The Relationship Between Sustainability Disclosure and Financial Performance of Companies in the Stock Exchange of Thailand (in Thai). Journal of Management and Development, 14(2), 120- 135. https://so01.tcithaijo.org/index.php/JMD/article/view/145890

Piyadsadarat, S. (2020). Corporate Governance Mechanisms and Operational Assets Profitability (in Thai). Chulalongkorn Accounting Journal, 42(1), 15-28.

Sawatdikun, T., Rattananuwat, P., & Sooksai, N. (2022). The Impact of Corporate Governance Scores on Organizational Outcomes of Listed Companies in IMT-GT. Journal of Business Administration, 45(3), 78-95. https://so03.tcithaijo.org/index.php/TBS/article/view/256123

Sharma, P., Panday, P., & Dangwal, R. C. (2020). Determinants of Environmental, Social and Corporate Governance (ESG) Disclosure: A Study of Indian Companies. International Journal of Disclosure and Governance, 17(4), 208–217. https://doi.org/10.1057/s41310-020-00085-y

Shleifer, A., & Vishny, R. W. (1997). A Survey of Corporate Governance. The Journal of Finance, 52(2), 737-783. https://doi.org/10.1111/j.1540-6261.1997.tb04820.xStock Exchange of Thailand. (2024). SET ESG Ratings List (in Thai). https://www.set.or.th/th/ market/ information/securities-list/thaiesg

Thongkhachok, T. (2013). Corporate Social Responsibility and Accounting Profit Efficiency (in Thai). Journal of Accounting and Management, 5(2), 67-80.

Velte, P. (2017). Does ESG Performance Have an Impact on Financial Performance? Evidence from Germany. Journal of Global Responsibility, 8(2), 169-178. https://doi.org/10.1108/JGR-11-2016-0029

Whelan, T., Atz, U., Van Holt, T., & Clark, C. (2021). ESG and Financial Performance: Uncovering the Relationship by Aggregating Evidence from 1,000-Plus Studies Conducted Between 2015-2020. NYU STERN Center for Sustainable Business.

Yothachan, N., Boonmuenwai, S., & Chaepthaisong, N. (2020). Sustainability Report Disclosure and Its Relationship with Return on Assets. Journal of Accounting and Management, 10(3), 142-155. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/mbs/article/view