อิทธิพลของการใช้เทคโนโลยีและสื่อสังคมออนไลน์ต่อสุขภาพจิตของนิสิตมหาวิทยาลัยมหาสารคาม
คำสำคัญ:
การใช้สื่อสังคมออนไลน์, การใช้เทคโนโลยี, สุขภาพจิตบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ กลุ่มตัวอย่างเป็นนิสิตระดับปริญญาตรี จำนวน 400 คน ได้มาโดยวิธีการ
สุ่มแบบแบ่งชั้นภูมิ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือแบบสอบถาม และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา การวิเคราะห์สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน และการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณ ผลการวิจัยพบว่า การใช้เทคโนโลยีและสื่อสังคมออนไลน์มีความสัมพันธ์กับสุขภาพจิตของนิสิตอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ โดยมีความสัมพันธ์ในระดับต่ำถึงปานกลาง
และแบบจำลองการถดถอยสามารถอธิบายความแปรปรวนของสุขภาพจิตได้ร้อยละ 22.6 (R² = 0.226) ปัจจัยที่มีอิทธิพล
อย่างมีนัยสำคัญ ได้แก่ ด้านความสะดวกสบายของการใช้งานสื่อ ด้านการแสวงหาความรู้และแรงบันดาลใจ และด้านการระบายอารมณ์หรือการแสดงออก ขณะที่ด้านการเข้าถึงสื่อ ความต้องการทางอารมณ์ ความบันเทิง และความน่าเชื่อถือ
ของแหล่งที่มาไม่พบอิทธิพลอย่างมีนัยสำคัญ ผลการวิจัยสะท้อนให้เห็นว่าการใช้สื่อสังคมออนไลน์ในลักษณะที่เหมาะสม
อาจส่งผลต่อสุขภาวะทางจิตของนิสิต ดังนั้น สถาบันการศึกษาควรส่งเสริมการใช้สื่ออย่างสร้างสรรค์และพัฒนาทักษะการรู้
เท่าทันสื่อ เพื่อสนับสนุนสุขภาพจิตของนิสิตในบริบทสังคมดิจิทัล
เอกสารอ้างอิง
กฤษฎา นวลนาง, ทรงศักดิ์ สองสนิท, และประวิทย์ สิมมาทัน. (2564). การพัฒนาการเรียนรู้แบบผสมผสานตามรูปแบบบิกซิกส์ ที่ส่งเสริมการรับรู้สารสนเทศ สำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรี. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์, 23(2), 47–60.
https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jhssrru/article/view/254846/173858
งานทะเบียนและประมวลผล. (2568). ระบบบริการการศึกษา. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม. https://reg.msu.ac.th
ชนันรัตน์ รูปใหญ่. (2565). การศึกษาพฤติกรรมการใช้สื่อสังคมออนไลน์กับการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ของนักศึกษาคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี, 13(1), 290–296. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/
humanjubru/article/view/250263
สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล. (2562). สุขภาพคนไทย 2562: สื่อสังคมออนไลน์ ดาบสองคมต่อสุขภาพ. สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.
สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์. (2568). การสำรวจพฤติกรรมผู้ใช้งานอินเทอร์เน็ตของประเทศไทย (Thailand Internet User Behavior). https://opendata.etda.or.th/group/internet-user-behavior
อรวรรณ ลีลาเกียรติวณิช. (2560). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการบริหารความเสี่ยง กรณีศึกษา: มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี
[การค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสยาม]. ฐานข้อมูลงานวิจัย มหาวิทยาลัยสยาม.
https://e-research.siam.edu/kb/factors-affecting-risk-management/
DataReportal. (2025, March 3). Digital 2025: Thailand. https://datareportal.com/reports/digital-2025-thailand
DataReportal. (2026, November 8). Digital 2026: Thailand. https://datareportal.com/reports/digital-2026-thailand
Dwijayanti, A., & Pratiwi, M. M. S. (2025). Social media addiction and mental health among college students. Philanthropy: Journal of Psychology, 9(1), 60–73. https://doi.org/10.26623/philanthropy.v9i1.11726
Hou, Y., Xiong, D., Jiang, T., Song, L., & Wang, Q. (2019). Social media addiction: Its impact, mediation,
and intervention. Cyberpsychology: Journal of Psychosocial Research on Cyberspace, 13(1), Article 4. https://doi.org/10.5817/CP2019-1-4
Katz, E., Blumler, J. G., & Gurevitch, M. (1974). Utilization of mass communication by the individual. In J. G. Blumler, & E. Katz (Eds.), The uses of mass communications: Current perspectives on gratifications research (pp. 19-31). Sage Publications.
Keles, B., McCrae, N., & Grealish, A. (2020). A systematic review: The influence of social media on depression, anxiety and psychological distress in adolescents. International Journal of Adolescence and Youth, 25(1), 79–93. https://doi.org/10.1080/02673843.2019.1590851
Kircaburun, K., Alhabash, S., Tosuntaş, Ş. B., & Griffiths, M. D. (2020). Uses and gratifications of problematic social media use among university students: A simultaneous examination of the Big Five of personality, social media platforms and social media use motives. International Journal of Mental Health and Addiction, 18(2), 525–547. https://doi.org/10.1007/s11469-018-9940-6
Liu, C., & Ma, J. (2020). Social media addiction and burnout: The mediating roles of envy and social media use anxiety. Current Psychology, 39(6), 1883–1891. https://doi.org/10.1007/s12144-018-9998-0
Liu, T., Cheng, Y., Luo, Y., Wang, Z., Pang, P. C. I., Xia, Y., & Lau, Y. (2024). The impact of social media on children’s mental health: A systematic scoping review. Healthcare, 12(23), Article 2391.
https://doi.org/10.3390/healthcare12232391
O-ium, P. (2019). The impact of social media misused and behavior problems among adolescent in Thailand. European Journal of Public Health, 29(Supplement_4), ckz186-115. https://doi.org/10.1093/eurpub/ckz186.115
Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis (3rd ed.). Harper & Row.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 มหาวิทยาลัยราชภัฏร้อยเอ็ด
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารมหาวิทยาลัยราชภัฎร้อยเอ็ด
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยราชภัฎร้อยเอ็ด และคณาจารย์ท่านอื่นๆในมหาวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใดๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
