แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2
คำสำคัญ:
ภาวะผู้นำ, เทคโนโลยี, ผู้บริหารสถานศึกษา, แนวทางการพัฒนาบทคัดย่อ
ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: ในยุคดิจิทัลที่เทคโนโลยีมีบทบาทสำคัญต่อการจัดการศึกษา ผู้บริหารสถานศึกษาจึงจำเป็นต้องพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยี เพื่อขับเคลื่อนการเรียนรู้และการบริหารจัดการอย่างมีประสิทธิภาพ แนวทางการพัฒนาจึงควรมุ่งเน้นการส่งเสริมทักษะดิจิทัล วิสัยทัศน์เชิงเทคโนโลยี และการใช้เทคโนโลยีเพื่อการตัดสินใจอย่างมีข้อมูลสนับสนุน ดังนั้น การวิจัยครั้งนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นของภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2 และ 2) เสนอแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2
ระเบียบวิธีการวิจัย: การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสานวิธี โดยแบ่งการดำเนินการวิจัยตามวัตถุประสงค์เป็น 2 ขั้นตอน ดังนี้ ขั้นตอนที่ 1 เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างคือ ข้าราชการครูสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2 จำนวน 297 คน ซึ่งได้มาจากการสุ่มแบบแบ่งชั้นภูมิ เครื่องมือที่ใช้เก็บรวบรวมข้อมูลคือ แบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ ในรูปแบบการตอบสนองคู่ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการคำนวณดัชนีความต้องการจำเป็น ขั้นตอนที่ 2 เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ได้แก่ ผู้ทรงคุณวุฒิด้านการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 5 ท่าน เครื่องมือที่ใช้คือ แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้างและวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัย: พบว่า 1) สภาพปัจจุบันภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาสระบุรี เขต 2 โดยรวมอยู่ในระดับมาก คือ ด้านการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคโนโลยี สภาพที่พึงประสงค์ โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด คือ ด้านการพัฒนาบุคลากร และความต้องการจำเป็นสูงสุด คือ ด้านการสนับสนุน การบริหาร และการปฏิบัติงานโดยใช้เทคโนโลยี (PNImodified = .33) และ 2) แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2 คือ ด้านการสนับสนุน การบริหาร และการปฏิบัติงานโดยใช้เทคโนโลยี 7 แนวทาง ด้านสร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้ด้วยเทคโนโลยี 6 แนวทาง ด้านการพัฒนาบุคลากร 6 แนวทาง ด้านการใช้เทคโนโลยีอย่างมีจริยธรรม 5 แนวทาง ด้านความเป็นผู้นำอย่างมีวิสัยทัศน์ 7 แนวทาง และด้านการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคโนโลยี 7 แนวทาง
สรุปผล: ผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2 มีภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีในระดับที่น่าพึงพอใจ โดยสามารถนำเทคโนโลยีมาใช้ในการจัดการเรียนรู้และบริหารงานได้อย่างเหมาะสม อย่างไรก็ตาม ยังมีความจำเป็นเร่งด่วนในการพัฒนาในด้านการสนับสนุน การบริหาร และการปฏิบัติงานโดยใช้เทคโนโลยี เพื่อให้สามารถตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงในยุคดิจิทัลได้อย่างมีประสิทธิภาพ การจัดทำแนวทางพัฒนาในครั้งนี้จึงเป็นเครื่องมือสำคัญในการเสริมสร้างสมรรถนะของผู้บริหารให้ทันต่อบริบทของการศึกษาในอนาคต
เอกสารอ้างอิง
ชวิกา ทีเจริญ, และเพ็ญวรา ชูประวัติ. (2562). สภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ของภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 8. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา, 14(2), 1–12.
ชูพงศ์ อยู่ภักดี, และกฤษกนก ดวงชาทม. (2564). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาชัยภูมิ เขต 1. วารสารบัณฑิตวิจัย, 15(41), 31–41.
จิรวัฒน์ รักปัญญาสุทธิกุล. (2564). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานอาชีวศึกษาจังหวัดร้อยเอ็ด [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม].
จุฬาลักษณ์ พรหมอุบล. (2564). อิทธิพลของภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษาที่มีผลต่อความสามารถในการใช้เทคโนโลยีการจัดการเรียนการสอนของครูในโรงเรียนจังหวัดสุราษฎร์ธานี สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสุราษฎร์ธานี ชุมพร [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช]
.
ธณัชนันท์ พรหมแทนสุด. (2565). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางเทคโนโลยีสำหรับผู้บริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากระบี่. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 7(8), 12–26.
บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 10). สุวีริยาสาสน์.
บุญเลี้ยง ทุมทอง, และประทวน วันนิจ. (2565). ผลกระทบจากสถานการณ์โควิดที่มีต่อการจัดการศึกษาไทย: การศึกษาทางเลือกคือทางหลักและทางรอดในการจัดระบบการศึกษาในอนาคต. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี, 33(3), 15–29.
พรวิภา เชยกลิ่น. (2566). ภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษายุคดิจิทัล [วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร].
http://ithesis-.su.ac.th/dspace/bitstream/123456789/4778/1/630630018.pdf
รัชนี สุทธิประภา. (2566). ภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 3 [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยพะเยา].
ศักรินทร์ เหมหงษา, และโยธิน ศรีโสภา. (2565). ภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุพรรณบุรี เขต 3. วารสารสังคมศาสตร์วิจัย, 13(5), 36–53.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2. (2567). แผนการบริหารการศึกษาขั้นพื้นฐาน ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567.
https://saraburi2.org/web/?module=tab_2_view&cluster_id=&id=339
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. พริกหวานกราฟฟิค.
สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. (2563). ปัญหาการระบาดของ COVID-19 ทำให้การศึกษาทั่วโลกหยุดชะงัก. https://bic.moe.go.th/index.php/gallery/2021-08-29-21-34-25/2366-covid-19-19-3-2563
สุกัญญา แช่มช้อย. (2562). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล (พิมพ์ครั้งที่ 2). สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุจริต แสงสุวรรณ์. (2566). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี].
สุวิมล ว่องวาณิช. (2550). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น (พิมพ์ครั้งที่ 2). ธรรมดาเพรส.
อานิสฟาซีรา ฮาซานีย์. (2564). ภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารโรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลาม สังกัดสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการศึกษาเอกชนจังหวัดนราธิวาส เขต 2 [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยหาดใหญ่].
อภิสิทธิ์ กองแก้ว. (2566). วิเคราะห์องค์ประกอบคุณลักษณะของผู้บริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครสวรรค์ [การค้นคว้าอิสระมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร].
อัสนี โปราณานนท์. (2564). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพะเยา เขต 1 [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยพะเยา].
Cronbach, L. J. (1990). Essentials of psychological testing (5th ed.). Harper & Row.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 Journal for Developing the Social and Community
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์เป็นของผู้ประพันธ์บทความ
