แนวทางการลงโทษเด็กที่ก่ออาชญากรรม
คำสำคัญ:
อาชญากรรม, เด็ก, การลงโทษบทคัดย่อ
ภูมิหลังแลวัตถุประสงค์: สถานการณ์ปัจจุบันเด็กได้ก่ออาชญากรรมจำนวนเพิ่มขึ้น และหลายครั้งเป็นอาชญากรรมที่ร้ายแรง เช่น การข่มขืนกระทำชำเรา การชิงทรัพย์ การปล้นทรัพย์ การทำร้ายร่างกายให้ได้รับบาดเจ็บสาหัส และการฆ่าผู้อื่น ซึ่งประมวลกฎหมายอาญาไทยมาตรา 73 บัญญัติว่าเด็กอายุยังไม่เกิน 12 ปีกระทำการอันกฎหมายบัญญัติเป็นความผิด เด็กนั้นไม่ต้องรับโทษ และมาตรา 74 บัญญัติว่าเด็กอายุเกิน 12 ปี แต่ยังไม่เกิน 15 ปี ที่กระทำความผิดจะไม่ต้องรับโทษทางอาญา แต่ให้ศาลมีอำนาจที่จะดำเนินการอย่างอื่น ด้วยวิธีการสำหรับเด็ก ทำให้เกิดประเด็นทางสังคมว่าหากเด็กกระทำความผิดทางอาญาแล้วไม่ต้องรับโทษ จะก่อให้เกิดพฤติการณ์เลียนแบบ อีกทั้งผู้เสียหายหรือญาติผู้เสียหายรู้สึกว่าไม่ได้รับการปกป้องจากรัฐที่บังคับมาตรการดังกล่าวที่ไม่ได้สัดส่วนกับฝ่ายผู้เสียหาย
ระเบียบวิธีวิจัย: บทความนี้เป็นบทความวิชาการ ใช้การศึกษาจากเอกสารที่เกี่ยวกับแนวคิดเกี่ยวกับการลงโทษและมาตรการเกี่ยวกับเด็กที่ก่ออาชญากรรมของกฎหมายประเทศไทย และกฎหมายต่างประเทศ ได้แก่ สหรัฐอเมริกา แคนนาดา สาธารณรัฐฝรั่งเศส สาธารณรัฐประชาชนจีน และสาธารณรัฐเกาหลีใต้ แล้วนำข้อมูลมาวิเคราะห์เพื่อให้ได้แนวทางการลงโทษเด็กที่ก่ออาชญากรรมของประเทศไทย
ผลการวิจัย: การลงโทษเด็กอายุเกิน 12 ปีแต่ไม่เกิน 15 ปีที่ก่ออาชญากรรมในประเทศไทยค่อนข้างจะไม่สามารถป้องกันมิให้เด็กมีพฤติกรรมเลียนแบบในการการะทำความผิด และฝ่ายผู้เสียหายรู้สึกว่าไม่ได้รับการปกป้องจากรัฐที่บังคับมาตรการดังกล่าวที่ไม่ได้สัดส่วนกับฝ่ายผู้เสียหาย สำหรับแนวทางการลงโทษเด็กที่ก่ออาชญากรรมในแคนนาดา สาธารณรัฐฝรั่งเศส สาธารณรัฐประชาชนจีน และสาธารณรัฐเกาหลีใต้ พยายามปฏิบัติให้สอดคล้องกับคำแนะนำอนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็กที่แนะนำให้ไม่ควรลงโทษทางอาญาแก่บุคคลอายุต่ำกว่า 12 ปี และบุคคลที่อายุไม่เกิน 18 ปีควรมีมาตรการพิเศษเกี่ยวกับเด็กและเยาวชนแยกต่างหากจากผู้ใหญ่
ในขณะที่สหรัฐอเมริกาจะมีเกณฑ์อายุที่แตกต่างกันไปตามแต่ละมลรัฐ และในประเทศที่ได้ทำการศึกษามานั้นมีมาตรการเกี่ยวกับการควบคุมหรือดูแลเด็กในการก่ออาชญากรรมที่มีเหมาะสมที่จะนำมาปรับใช้กับประเทศไทย
สรุปผล: แนวทางมาตรการแก้ไขฟื้นฟูที่ศาลเยาวชนและครอบครัวของสาธารณรัฐเกาหลีใต้มีความเหมาะสมที่น่าจะนำมาปรับใช้เป็นแนวทางการลงโทษเด็กที่ก่ออาชญากรรมของประเทศไทย
เอกสารอ้างอิง
กองสารนิเทศ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ. (2567, 15 กุมภาพันธ์). ผบ.ตร.รับรายงานผลการศึกษาอายุการกระทำผิดเด็กเยาวชน พบแนวโน้มทำผิดสูงขึ้น เกณฑ์อายุที่ทำผิดต่ำลง เตรียมเสนอกระทรวงยุติธรรม ปรับแก้ไขกฎหมายกำหนดโทษคดีเด็ก. สืบค้นจาก https://saranitet.police.go.th/ผบ-ตร-รับรายงานผลการศึกษา/
เกียรติขจร วัจนะสวัสดิ์. (2562). คำอธิบายกฎหมายอาญา ภาค 1 บทบัญญัติทั่วไป เล่ม 1 (พิมพ์ครั้งที่ 11). พลสยาม พริ้นติ้ง.
นนทรัฐ ไผ่เจริญ. (2566). เด็กอายุ 14 ปี ก่อเหตุยิงกลางห้างสยามพารากอน. Benar News. สืบค้นเมื่อ 9 สิงหาคม 2568, จาก https://www.benarnews.org/thai/news/th-teen-gunman-10032023130723.html
เบอนาร์นิวส์. (2566, 3 ตุลาคม). เยาวชน 14 ปี ใช้ปืนดัดแปลงยิงในพารากอน ดับ 2 เจ็บ 5 ราย. BenarNews. สืบค้นเมื่อ 9 สิงหาคม 2568, จาก https://www.benarnews.org/thai/news/th-teen-gunman-10032023130723.html
พิชยนต์ นิพาสพงษ์. (2563) กฎหมายเกี่ยวกับเด็กและเยาวชนในประเทศแคนาดา. สืบค้นเมื่อ 5 สิงหาคม 2568, จาก
https://oia.coj.go.th/th/content/category/detail/id/8/cid/9044/iid/154346
พิมพ์สุรางค์ ชนินทรลีลา. (2565). การยกเว้นความรับผิดในทางอาญาตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 74 (วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักข่าวซินหัว. (2021, 1 มีนาคม). จีนบังคับใช้เกณฑ์อายุ 12 ปี ‘รับผิดทางอาญา’ แล้ว. ซินหัวไทย. สืบค้นเมื่อ 8 สิงหาคม 2568, จาก https://www.xinhuathai.com/china/181841_20210301
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2564) งานแปลข่าวรอบโลก. จีน. สืบค้นเมื่อ 8 สิงหาคม 2568, จาก https://old.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_parcy/ewt_dl_link.php?nid=76977&filename=foreign_news
หยก พรกระแส. (2556). ความผิดต่อชีวิตและร่างกาย ศึกษาจากพระอัยการลักษณะวิวาทตีด่าในกฎหมายตราสามดวงเปรียบเทียบกับหลักกฎหมายอาญาสมัยใหม่. วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
Brown, P. (2018). Reviewing the age of criminal responsibility. Criminal Law Review, 11,
-909.
Juvenile Act, Act No. 16922 (S. Kor. Jan. 5, 2020). Retrieved from Korea Legislation Research Institute website: https://elaw.klri.re.kr/eng_service/lawView.do?hseq=54411&lang=ENG
National People's Congress. (1997). Criminal Law of the People's Republic of China
OHCHR | General Comment No. 24 (2019) on children’s rights in the child justice
system
Thai PBS. (2566, 3 ตุลาคม). แจ้ง 5 ข้อหา! คดีเด็กชาย 14 ปียิงในพารากอน ส่งตัวศาลเยาวชน. Thai PBS News. สืบค้นเมื่อ 14 สิงหาคม 2568, จาก https://www.thaipbs.or.th/news/content/332423
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 Journal for Developing the Social and Community

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์เป็นของผู้ประพันธ์บทความ
