การพัฒนาผลิตภัณฑ์กล้วยแปรรูปเค้กกล้วยหอมเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่ม ให้กับวิสาหกิจชุมชนผู้ปลูกกล้วย บ้านหนองยาง ตำบลหัวขวาง อำเภอโกสุมพิสัย จังหวัดมหาสารคาม

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: ตามเป้าหมายการพัฒนาประเทศเพื่อความยั่งยืนในการยกระดับเศรษฐกิจฐานรากและการขับเคลื่อนชุมชนให้มั่นคง มั่งคั่ง และยั่งยืน รัฐบาลได้ให้ความสำคัญกับการพัฒนาระบบเศรษฐกิจชุมชนท้องถิ่นให้สามารถพึ่งตนเองได้ การพัฒนาผลิตภัณฑ์กล้วยแปรรูปเป็นเค้กกล้วยหอม โดยการแปรรูปนี้จะช่วยเพิ่มศักยภาพในการใช้ทรัพยากรพื้นถิ่น แก้ไขปัญหาผลผลิตล้นตลาด
สร้างรายได้เสริม และขยายกลุ่มลูกค้า เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มกล้วย การวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการพัฒนาผลิตภัณฑ์ด้านรสชาติ รูปแบบ ตราสินค้า และบรรจุภัณฑ์ รวมถึงผลกระทบต่อการสร้างมูลค่าเพิ่มในด้านการจัดการต่างๆ ของกลุ่มวิสาหกิจ

ระเบียบวิธีการวิจัย: การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากสมาชิกกลุ่มวิสาหกิจชุมชนผู้ปลูกกล้วย บ้านหนองยาง ตำบลหัวขวาง อำเภอโกสุมพิสัย จังหวัดมหาสารคาม
จำนวน 50 คน ด้วยแบบสอบถาม และวิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์สหสัมพันธ์แบบพหุคูณ (Multiple Correlation Analysis) และการวิเคราะห์ความถดถอยแบบพหุคูณ (Multiple Regression Analysis)

ผลการวิจัย: ผลการวิเคราะห์สหสัมพันธ์แบบพหุคูณและการสร้างสมการพยากรณ์ พบว่า การพัฒนาผลิตภัณฑ์กล้วยแปรรูปเค้กโดยรวม มีความสัมพันธ์และผลกระทบเชิงบวก กับการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับกลุ่มวิสาหกิจชุมชน โดยรวม โดยสามารถนำไปสร้างสมการพยายกรของ การสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับกลุ่มวิสาหกิจชุมชนโดยรวม (CAV) ได้ค่าสัมประสิทธิ์ของการพยากรณ์ปรับปรุง AdjR2 = 0.524 ดังนี้    

CAV = -4.693 + 2.072(DBP)

 สรุปผล: การพัฒนาผลิตภัณฑ์เค้กกล้วยหอมสร้างผลกระทบเชิงบวกต่อกลุ่มวิสาหกิจชุมชนอย่างชัดเจน โดยสามารถพยากรณ์การสร้างมูลค่าเพิ่มได้ถึง 52.4% ผ่านสมการ CAV = -4.693 + 2.072(DBP) โดยการพัฒนาบรรจุภัณฑ์และตราสินค้าที่ได้รับการตอบรับในระดับสูงช่วยยกระดับมาตรฐานผลิตภัณฑ์และสร้างความน่าเชื่อถือในตลาด การแปรรูปกล้วยเป็นเค้กช่วยเพิ่มมูลค่าจากผลผลิตเดิม ลดการสูญเสียหลังการเก็บเกี่ยว และสร้างรายได้เสริมให้กับเกษตรกร ขณะเดียวกันการมีส่วนร่วมของสมาชิกในกระบวนการพัฒนาผลิตภัณฑ์ช่วยเสริมสร้างความเข้มแข็งขององค์กรชุมชน พัฒนาทักษะการจัดการธุรกิจ และสร้างเครือข่ายการตลาดที่ยั่งยืนสำหรับกลุ่มวิสาหกิจ