การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็กตามหลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียง

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ
(1) ศึกษาองค์ประกอบของรูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็ก
(2) สร้างและพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็กตามหลัก ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และ
(3) ประเมินรูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็กตาม หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงโดยการทดลองใช้ การดำเนินการวิจัย มี 3 ระยะ คือระยะที่ 1 ศึกษาองค์ประกอบของรูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็ก โดยการสังเคราะห์เอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ระยะที่ 2 สร้างและพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็กตามหลัก ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยศึกษาจากสถานศึกษาต้นแบบ จำนวน 11 โรงเรียน เครื่องมือการวิจัย คือแบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่มย่อยเพื่อสร้างรูปแบบและการสัมมนา อิงผู้เชี่ยวชาญเพื่อตรวจสอบและยืนยันรูปแบบ และระยะที่ 3 การประเมินรูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็กตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงโดยการทดลองใช้กับสถานศึกษาขนาดเล็ก 1 โรงเรียน คือโรงเรียนบ้านหนองบึง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 2 ระยะเวลา 3 ปีการศึกษา และการประเมินผลการใช้รูปแบบจากกลุ่มผูู้้รวมวิจัย จำนวน 91 คน โดยใช้ แบบประเมินคุณภาพของรายการปฏิบัติดตามองค์ประกอบและตัวชี้วัดของรูปแบบ และแบบประเมิน ความพึงพอใจ ผลการวิจัย พบว่า 1. รูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็กตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ประกอบด้วยองค์ประกอบหลัก 5 ด้าน ได้แก่
(1) ด้านการบริหารจัดการสถานศึกษา
(2) ด้านหลักสูตร และการจัดการสอน
(3) ด้านการจัดกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน
(4) ด้านพัฒนาบุคลากรของสถานศึกษา และ
(5) ด้านผลลัพธ์ /ภาพความสำเร็จ2. ผลการสร้างและพัฒนารูปแบบรูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็กตามหลัก ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง จากการตรวจสอบและยืนยันรูปแบบโดยผู้เชี่ยวชาญมีความคิดเห็น สอดคล้องกันว่ารูปแบบมีความเหมาะสม สามารถน าไปใช้ได้ 3. ผลการประเมินรูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็ก ตามหลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียงโดยการทดลองใช้ พบว่า โรงเรียนด าเนินการตามขั้นตอนในรูปแบบอย่างครอบคลุม ทุกฝ่ายมีส่วนร่วมและน าผลการประเมินไปใช้ และมีผลการประเมินคุณภาพของรายการปฏิบัติตาม องค์ประกอบและตัวชี้วัดของรูปแบบอยู่ในระดับมาก และกลุ่มผู้ร่วมวิจัยมีความคิดเห็นต่อรูปแบบการ บริหารจัดการสถานศึกษาขนาดเล็ก ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงอยู่ในระดับมากเช่นเดียวกัน