ปัจจัยที่มีผลต่อประสิทธิภาพของระบบโลจิสติกส์ย้อนกลับในธุรกิจอีคอมเมิร์ซของไทย

Narongrid  Yimchaloenpornsakul; Chalita  Thriyawanich; Wanpen  Pengsomboon; Sirichai  Khomobklang; Jiraporn  Thapwong

Authors

Narongrid Yimchaloenpornsakul Bangkokthonburi University
Chalita Thriyawanich Bangkokthonburi University
Wanpen Pengsomboon Bangkokthonburi University
Sirichai Khomobklang Bangkokthonburi University
Jiraporn Thapwong Bangkokthonburi University

Keywords:

Reverse Logistics, E-commerce Efficiency, Supply Chain Management, Circular Economy, Thai SMEs

Abstract

Background and Aims: The rapid expansion of e-commerce in Thailand has intensified the complexity of product return management, particularly for small and medium-sized enterprises (SMEs) facing resource constraints. An efficient reverse logistics system not only helps control costs and maintain customer satisfaction but also serves as a critical mechanism facilitating the transition toward a circular economy. This study aims to examine the influence of four factor groups (1) technology and information systems, (2) process and policy, (3) human resources and organization, and (4) supply chain collaboration and relationships on reverse logistics efficiency in Thai e-commerce businesses, and to rank these factors by their relative importance.

Methodology: This quantitative survey research employed an online questionnaire distributed to 250 managers or personnel responsible for operations, logistics, or customer service in Thai e-commerce SMEs. Participants were recruited through convenience and snowball sampling. The instrument utilized a five-point Likert scale covering four independent variable groups and five perceived efficiency indicators. Multiple regression analysis was conducted for hypothesis testing. Due to the non-probability sampling method, the findings have limitations in generalizability to the broader population.

Results: All four factor groups demonstrated statistically significant positive effects on reverse logistics efficiency. Process and policy factors emerged as the strongest predictor (β = 0.352, p < .001), followed by technology and information systems (β = 0.284,
p < .001), human resources and organization (β = 0.267, p < .001), and supply chain collaboration (β = 0.198, p < .05). The model explained 42.3% of the variance in reverse logistics performance (R² = 0.423).

Conclusion: Enhancing process clarity and policy transparency, strengthening technological infrastructure, developing staff capabilities, and deepening supply chain partnerships all represent key approaches for improving reverse logistics efficiency in Thai e-commerce. These findings offer practical guidance for SME operators and inform policy directions for agencies promoting sustainable e-commerce development.

References

ชุลีรัตน์ เกิดศรี และชิตพงษ์ อัยสานนท์. (2568). การจัดการโลจิสติกส์และห่วงโซ่อุปทานอย่างยั่งยืนของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนผ้าไหม อำเภอบ้านเขว้า จังหวัดชัยภูมิ. วารสารนวัตกรรมทางธุรกิจและสังคม, 2(4), 80-96.

ธนัตถ์ภัทร ถิรธนัชดิลก, ประสพชัย พสุนนท์, และเกตุวดี สมบูรณ์ทวี. (2567). การศึกษาคุณภาพบริการโลจิสติกส์ในธุรกิจค้าปลีกออมนิแชนเนลในประเทศไทย: มุมมองของผู้ประกอบการ. วารสารอิเล็กทรอนิกส์การเรียนรู้ทางไกลเชิงนวัตกรรม, 14(1), 158-181.

ปุญญภณ เทพประสิทธิ์, ถิรวรรณ สกุลวงศ์สิริโชค และณัฐสพันธ์ เผ่าพันธุ์. (2564). การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันการจัดการโลจิสติกส์ย้อนกลับของวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมภาคการผลิต. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 10(1), 40-51.

ปวีณา ร่วมชาติ, ขวัญพร มะโนวรณ์ และธนัตถ์ ถิรธนัชดิลก. (2569). ปัจจัยโลจิสติกส์ย้อนกลับ: ตัวขับเคลื่อนเชิงเส้นต่อความพึงพอใจของลูกค้าในธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์จากมุมมองของลูกค้า. วารสารโลจิสติกส์และดิจิทัลซัพพลายเชน, 4(1), 119-142.

ศฤงคาร คล้ายแขก, ธัญปวีณ์ รัตน์พงศ์พร, เดช วัฒนชัยยิ่งเจริญ และวลัยลักษณ์ อัตธีรวงศ์. (2564). ปัจจัยที่มีผลต่อการจัดการในการดำเนินงานโครงข่ายโลจิสติกส์ย้อนกลับซากผลิตภัณฑ์เครื่องใช้ไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ในประเทศไทย. วารสารดุษฎีบัณฑิตทางสังคมศาสตร์, 11(1), 175-186.

สมาคมผู้ประกอบการพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ไทย. (2567). รายงานสรุปสถานการณ์และทิศทางตลาด

อีคอมเมิร์ซไทย. https://www.theca.or.th

Abdullahi, M., Mohamud, I. H., & Mohamud, F. A. (2024). Mapping the research landscape of reverse logistics in e-commerce: A bibliometric analysis from 2003 to 2023. Journal Européen des Systèmes Automatisés, 57(3), 671-679.

Agrawal, S., Singh, R. K., & Murtaza, Q. (2015). A literature review and perspectives in reverse logistics. Resources, Conservation and Recycling, 97, 76-92.

Allied Market Research. (2024). Reverse logistics market by return type, end user, and service: Global opportunity analysis and industry forecast, 2024–2030. Allied Analytics LLP.

Barney, J. (1991). Firm resources and sustained competitive advantage. Journal of Management, 17(1), 99-120.

Bernon, M., Rossi, S., & Cullen, J. (2011). Retail reverse logistics: A call and grounding framework for research. International Journal of Physical Distribution & Logistics Management, 41(5), 484-510.

Daugherty, P. J., Richey, R. G., Genchev, S. E., & Chen, H. (2005). Reverse logistics: Superior performance through focused resource commitments to information technology. Transportation Research Part E: Logistics and Transportation Review, 41(2), 77-92.

Genovese, A., Acquaye, A. A., Figueroa, A., & Koh, S. L. (2017). Sustainable supply chain management and the transition towards a circular economy: Evidence and some applications. Omega, 66, 344-357.

Google, Temasek, Bain & Company. (2024). e-Conomy SEA 2024: Profits taking off, harnessing SEA's advantage. https://economysea.withgoogle.com/

Govindan, K., & Soleimani, H. (2017). A review of reverse logistics and closed-loop supply chains: A Journal of Cleaner Production focus. Journal of Cleaner Production, 142, 371-384.

Green, S. B. (1991). How many subjects does it take to do a regression analysis. Multivariate Behavioral Research, 26(3), 499-510.

Hazen, B. T., Russo, I., Confente, I., & Pellathy, D. (2021). Supply chain management for circular economy: Conceptual framework and research agenda. The International Journal of Logistics Management, 32(2), 510-537.

Janjevic, M., & Winkenbach, M. (2020). Integrating collection-and-delivery points in the strategic design of the last-mile distribution network. Transportation Research Part E: Logistics and Transportation Review, 133, 101818.

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.

Mangla, S. K., Luthra, S., Rich, N., Kumar, D., Rana, N. P., & Dwivedi, Y. K. (2018). Enablers to implement sustainable initiatives in agri-food supply chains. International Journal of Production Economics, 203, 379-393.

Mollenkopf, D. A., Rabinovich, E., Laseter, T. M., & Boyer, K. K. (2007). Managing Internet product returns: A focus on effective service operations. Decision Sciences, 38(2), 215-250.

Phunlarp, U., Chaitorn, T., Boonmalert, W., Phoothong, B., & Jaiyen, W. (2026). Factors affecting the efficiency of reverse logistics in e-commerce warehouses in Nakhon Pathom Province. International Journal of Sociologies and Anthropologies Science Reviews, 6(2), 217-230.

Priceza. (2024). Thailand E-Commerce Trends and Outlook 2024-2025. Priceza Co., Ltd.

Pulpetch, T., & Phuthong, T. (2026). Making the path to global markets greener: How the export performances of small and medium-sized enterprises relate to bio-circular-green practices in the digital age. Cogent Business & Management, 13(1), Article 2649424.

Rogers, D. S., & Tibben-Lembke, R. S. (2001). An examination of reverse logistics practices. Journal of Business Logistics, 22(2), 129-148.

Schroeder, R. G., & Flynn, B. B. (Eds.). (2001). High performance manufacturing: Global perspectives. John Wiley & Sons.

Srichainual, N., & Ussahawantichakit, P. (2022). E-commerce logistics performance in Thailand: The roles of information technology capability, supply chain integration, and innovation capability. The Journal of Asian Finance, Economics and Business, 9(3), 263-275.

Williamson, O. E. (1985). The economic institutions of capitalism. Free Press.

Wong, C. Y., Wong, C. W., & Boon-itt, S. (2020). The combined effects of internal and external green practices on environmental and operational performance. International Journal of Production Research, 58(10), 3056-3078.

Zhu, Q., Sarkis, J., & Lai, K. H. (2018). Regional differences in the effects of manufacturing on corporate environmental sustainability: The role of formal and informal institutions. Journal of Cleaner Production, 171, 350-360.