คุณค่าข่าวในวารสารศาสตร์ดิจิทัลศตวรรษที่ 21

บทคัดย่อ

บทความนี้เป็นบทความวิชาการ ใช้วิธีการศึกษาวิจัยเชิงเอกสารวรรณกรรมนำข้อมูลมาประมวลวิเคราะห์เพื่อตอบคำถามสำคัญว่า ความเป็นข่าว การพิจารณาคุณค่าข่าว หรือองค์ประกอบของข่าวเปลี่ยนไปอย่างไรในยุควารสารศาสตร์ดิจิทัลในศตวรรษที่ 21 มีวัตถุประสงค์เพื่อตรวจสอบการพิจารณาคุณค่าข่าวและองค์ประกอบข่าวในยุควารสารศาสตร์ดิจิทัล ผลการศึกษาพบ 2 ประเด็นสำคัญคือ ประการแรก เกณฑ์การพิจารณาคุณค่าข่าวในยุคสมัยใหม่ยังทับซ้อนกับเกณฑ์การพิจารณาคุณค่าข่าวแบบดั้งเดิมอยู่มาก แต่สิ่งที่ถกเถียงกันอย่างกว้างขวางคือ ลักษณะเฉพาะของผู้รับสารและคุณลักษณะของสื่อข่าวดิจิทัล ที่ส่งผลอย่างสำคัญกับ “กระบวนการได้มาซึ่งข่าว” และคุณภาพข่าว ภาพประกอบ รวมทั้งการนำลักษณะการเขียนข่าวที่เหมาะสมกับยุคสมัยใหม่มาเป็นส่วนหนึ่งในการพิจารณาคุณค่าข่าวด้วย ประการที่สอง ผู้ผลิตข่าวและองค์กรสื่อยังให้ความสำคัญกับ “เทคนิคเชิงการผลิต” มาประกอบการพิจารณาคุณค่าข่าว เพื่อใช้จัดระบบและกำหนดว่าจะรายงานหรือสืบข่าวต่อไปอย่างไร เกณฑ์พิจารณาความเป็นข่าวและให้คุณค่าข่าวเช่นนี้ถูกมองว่าเป็นตัวขับเคลื่อนหลักในกระบวนการผลิตข่าวที่มีอิทธิพลต่อการคัดสรรข่าว ขยายเรื่องราวและกำหนดการทำงานในห้องข่าว อย่างไรก็ตาม บริบทเงื่อนไขสำคัญในยุคใหม่ ได้แก่ เทคโนโลยีดิจิทัลสมัยใหม่ที่ทำให้เกิดวารสารศาสตร์แบบมีส่วนร่วม (Participatory Journalism) ประกอบกับข้อจำกัดขององค์กรสื่อในการใช้ทรัพยากรและเวลา ตลอดจนอิทธิพลทางสังคม วัฒนธรรม และการเมืองที่มีต่อนักข่าวโดยตรงได้กลายเป็นเงื่อนไขสำคัญในการพิจารณาความเป็นข่าวมากขึ้น ภายใต้บริบทใหม่นี้ คุณค่าความเป็นข่าวจึงกลายเป็นสิ่งแปรผันเคลื่อนไหนไม่หยุดนิ่ง ดังนั้น ผู้พิจารณาคัดเลือกข่าวเพื่อนำเสนอข่าวควรให้ความสำคัญกัลบริบทใหม่ใช้ประโยชน์จากความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในการเพิ่มคุณค่าข่าวและเพิ่มโอกาสในการเข้าถึงและเผยแพร่ข่าวเพื่อเพื่มพูนศักยภาพความเป็นมืออาชีพไปด้วย