การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมออนไลน์ เรื่อง การส่งเสริมสมรรถนะ การให้การปรึกษาเชิงจิตวิทยาตามแนวคิดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลาง และเผชิญความจริงของครูแนะแนว

นิรนาท  แสนสา

ผู้แต่ง

นิรนาท แสนสา แขนงวิชาการแนะแนวและการปรึกษาเชิงจิตวิทยา สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทยั ธรรมาธิราช

คำสำคัญ:

หลักสูตรฝึกอบรมออนไลน์, สมรรถนะการปรึกษา, การปรึกษาเชิงจิตวิทยาตามแนวคิดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลาง, การปรึกษาเชิงจิตวิทยาแบบเผชิญความจริง, ครูแนะแนว

บทคัดย่อ

การวิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. พัฒนาและหาคุณภาพของหลักสูตรฝึกอบรมออนไลน์ เรื่อง การส่งเสริมสมรรถนะการให้การปรึกษาเชิงจิตวิทยาตามแนวคิดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลางและเผชิญความจริงของครูแนะแนว และ 2. ศึกษาผลการทดลองใช้หลักสูตรฝึกอบรมออนไลน์ฯ การวิจัยนี้เป็นการวิจัยกลุ่มเดียววัดก่อนและหลังการทดลอง กลุ่มตัวอย่าง คือ ครูแนะแนวในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ปีการศึกษา 2568 จำนวน 43 คน เครื่องมือวิจัย ได้แก่ 1) หลักสูตรฝึกอบรมออนไลน์ เรื่อง การส่งเสริมสมรรถนะการให้การปรึกษาเชิงจิตวิทยาตามแนวคิดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลางและเผชิญความจริง 2) แบบประเมินสมรรถนะการให้การปรึกษาเชิงจิตวิทยาฯ และ 3) แบบประเมินความพึงพอใจที่มีต่อการฝึกอบรมออนไลน์ฯ สถิติที่ใช้วิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานและการทดสอบค่าที

ผลการวิจัยพบว่า 1. หลักสูตรฝึกอบรมออนไลน์ที่พัฒนาขึ้นแบ่งออกเป็น 2 ตอน แต่ละตอนมีผลการประเมินคุณภาพอยู่ในระดับมากที่สุด 2. ผลการทดลองใช้หลักสูตรฯ พบว่า ภายหลังการอบรม ครูแนะแนวมีสมรรถนะการให้การปรึกษาเชิงจิตวิทยาสูงกว่าก่อนการอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และครูแนะแนวมีความพึงพอใจต่อหลักสูตรฯ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด โดยรายการที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดและรองลงมาตามลำดับ คือ เนื้อหามีความเหมาะสมและสอดคล้องกับวัตถุประสงค์การอบรม เนื้อหาครอบคลุมแนวคิดการปรึกษาแบบผู้รับบริการเป็นศูนย์กลางและแบบเผชิญความจริง เนื้อหาการอบรมช่วยเสริมทักษะการให้บริการแนะแนวและระบบการเรียนรู้แบบออนไลน์เอื้อให้เกิดการเรียนรู้ได้โดยสะดวก

ประวัติผู้แต่ง

นิรนาท แสนสา , แขนงวิชาการแนะแนวและการปรึกษาเชิงจิตวิทยา สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทยั ธรรมาธิราช

-

เอกสารอ้างอิง

กรรณิกา คำดี. (2563). การพัฒนาชุดฝึกอบรมออนไลน์เพื่อเสริมสร้างสมรรถนะการจัดกิจกรรมแนะแนวเพื่อพัฒนาทักษะชีวิตสำหรับครูแนะแนว สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 1. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์ คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 21(1), 114-128.

ชุติมา สุรเศรษฐ. (2564). การปรึกษาเชิงจิตวิทยาสำหรับครู. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ธีรพัฒน์ วงศ์คุ้มสิน. (2565) แนวคิดและแนวปฏิบัติของทฤษฎีการให้การปรึกษาแบบเผชิญความจริง ใน ประมวลสาระชุดวิชาแนวคิดทางการแนะแนวและทฤษฎีการปรึกษาเชิงจิตวิทยา (หน่วยที่ 1-7 ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 2, น. 11-1 - 11-87). นนทบุรี: สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

ธีรวรรณ ธีระพงษ์. (2565). แนวคิดบุคคลเป็นศููนย์กลางเพื่อการปรึกษาเชิงจิตวิทยาและการพัฒนามนุษย์. เชียงใหม่ : สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

นววิช นวชีวินมัย. (2565). ทฤษฎีการบําบัดแบบเผชิญความจริงสู่การพัฒนาทักษะชีวิต. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลััยราชภััฏกาญจนบุุรี, 12(1). 3-14.

นิรนาท แสนสา. (2565). แนวคิดทางการปรึกษาเชิงจิตวิทยา. ใน ประมวลสาระชุดวิชา แนวคิดทางการแนะแนวและทฤษฎีการปรึกษาเชิงจิตวิทยา (หน่วยที่ 1-7 ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 2, น. 3-1 - 1-87). นนทบุรี : สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

ปณิตา บัวเจริญ. (2564). การบริหารงานแนะแนวของสถานศึกษาขั้นพื้นฐานระดับมัธยมศึกษาในกรุงเทพมหานคร (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์. กรุงเทพฯ.

รัญจวน คำวชิรพิทักษ์. (2565) แนวคิดและแนวปฏิบัติของทฤษฎีการให้การปรึกษาแบบยึดบุคคลเป็นศูนย์กลาง ใน ประมวลสาระชุดวิชาแนวคิดทางการแนะแนวและทฤษฎีการปรึกษาเชิงจิตวิทยา (หน่วยที่ 1-7 ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 2, น. 8-1 - 8-46). นนทบุรี : สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

วัลภา สบายยิ่ง. (2565). แนวคิดทางการแนะแนว. ใน ประมวลสาระชุดวิชาแนวคิดทางการแนะแนวและทฤษฎีการปรึกษาเชิงจิตวิทยา (หน่วยที่ 1-7 ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 2, น. 1-1 - 1-72). นนทบุรี : สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

ศรนารายณ์ ชูชื่น และลัดดาวรรณ ณ ระนอง. (2560). ผลของการปรึกษาเป็นรายบุคคลตามทฤษฎีการปรึกษาแบบเผชิญความจริงที่มีต่อพฤติกรรมการเลิกสูบบุหรี่ของผู้ต้องขัง เรือนจำกลางบางขวาง จังหวัดนนทบุรี. วารสาร Veridian E-Journal, Silpakorn University ฉบับภาษาไทย สาขามนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์และศิลปะ, 10(1), 1340-1350.

สุภาภรณ์ ฤมิตร และสถิรพร เชาวน์ชัย. (2567). ความต้องการจำเป็นและแนวทางการส่งเสริมสมรรถนะของครูแนะแนวสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากำแพงเพชร. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี 35(1). 134-148.

เอกสิทธิ์ อภิสิทธิกุล, นฤมล ศิระวงษ์ และรัฐพล ประดับเวทย์. (2566). การพัฒนารูปแบบการฝึกอบรมออนไลน์เพื่อพัฒนาคุณภาพด้านการจัดการเรียนการสอนของอาจารย์ในระดับอุดมศึกษา. วารสารศิลปการจัดการ, 7(3), 1003-1023.

Corey, G. (2017). Theory and practice of group counseling (10th ed.). Cengage Learning.

Eriksen, K., & McAuliffe, G. (2003). A Measure of Counselor Competency. Counselor Education and Supervision, 43(2), 120-133.

Gladding, S. T. (2014). Counseling a comprehensive profession (7th ed.). England: Pear-son Education Limited.

Lambie, G. W., Mullen, P. R., Swank, J. M., & Blount, A. (2018). The Counseling Competencies Scale: Validation and Refinement. Measurement and Evaluation in Counseling and Development, 51(1), 1-15.

Mearns, D., Thorne, B. and Mcleod,J. (2013). Person-Centered Counseling in Action (4th ed). Sage publications, Inc.

Mullen, P. R., et al. (2025). Analysis of the Counseling Competency Scale-Revised Using Trainees’ Self-Assessment Data. Counseling Outcome Research and Evaluation, 16(1), 24-38.

Swank, J. M., Lambie, G. W., & Witta, E. L. (2012). An Exploratory Investigation of the Counseling Competencies Scale: A Measure of Counseling Skills, Dispositions, and Behaviors. Counselor Education and Supervision, 51(3), 189-206.