การพัฒนานวัตกรรมส่งเสริมทุนมนุษย์ของนักศึกษาพยาบาลมหาวิทยาลัยเอกชนในกรุงเทพมหานคร ด้วยการจัดการความเครียด
คำสำคัญ:
นวัตกรรมส่งเสริมทุนมนุษย์, นักศึกษาพยาบาล, มหาวิทยาลัยเอกชน, การจัดการความเครียดบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อทดลองใช้และประเมินผลนวัตกรรมการจัดการความเครียดเพื่อส่งเสริมทุนมนุษย์ในนักศึกษาพยาบาลมหาวิทยาลัยเอกชนในกรุงเทพมหานคร เป็นการวิจัยกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียววัดผลก่อนและหลังการทดลอง กลุ่มตัวอย่างเป็นนักศึกษาพยาบาลชั้นปีที่ 2 มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ จำนวน 30 คน คัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจงตามเกณฑ์ที่กำหนด เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยโปรแกรมนวัตกรรมการจัดการความเครียด ระยะเวลา 2 วัน จำนวน 4 กิจกรรม ได้แก่ การตระหนักรู้ตนเองและความเครียด การจัดการอารมณ์ การเสริมสร้างความยืดหยุ่นทางใจและการสร้างความหมายและเป้าหมาย ในชีวิต แบบประเมินความเครียด SPST-20 และแบบประเมินความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานและ Dependent t-test
ผลการวิจัยพบว่า ภายหลังเข้าร่วมโปรแกรม ผู้เข้าร่วมมีความตระหนักรู้ตนเอง เข้าใจปัจจัยกระตุ้นความเครียด สามารถควบคุมอารมณ์ ลดพฤติกรรมตอบสนองเชิงลบ และใช้เทคนิคการจัดการอารมณ์ได้ดีขึ้น อีกทั้งมีความยืดหยุ่นทางจิตใจ ทัศนคติเชิงบวก และแรงจูงใจภายในเพิ่มขึ้น สามารถกำหนดเป้าหมายชีวิตและวิชาชีพได้ชัดเจน รวมทั้งมองความเครียดในเชิงท้าทายมากขึ้น คะแนนความเครียดเฉลี่ย () ก่อนการทดลองเท่ากับ 45.30 (SD = 6.85) และลดลงเหลือ 36.10 (SD = 6.20) หลังการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t = 6.217, p < .001) ขณะที่ความพึงพอใจโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.65, SD = 0.42) โดยด้านบรรยากาศและกระบวนการเรียนรู้มีค่าเฉลี่ยสูงสุด (
= 4.73) สรุปได้ว่า นวัตกรรมดังกล่าวมีประสิทธิผลในการลดความเครียดและส่งเสริมทุนมนุษย์ของนักศึกษาพยาบาลได้อย่างมีประสิทธิภาพ
เอกสารอ้างอิง
กชกร ธรรมนำศีล, สุปราณี น้อยตั้ง, และกาญจนา ปัญญาเพ็ชร์. (2564). ปัจจัยที่ส่งผลต่อความเครียดของนักศึกษาพยาบาลสถาบันเอกชนแห่งหนึ่งกรุงเทพมหานคร. วารสารสุขภาพกับการจัดการสุขภาพ, 7(1), 60–75.
กรวิกา บวชชุม. (2565). ปัจจัยทำนายภาวะสุขภาพจิตของนักศึกษาพยาบาลมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. วารสารวิจัยทางการพยาบาล, 23(1), 98–104.
กรวิกา บวชชุม, อรวรรณ หนูแก้ว และจุฑามาศ สุวรรณวัฒน์. (2565). ปัจจัยทำนายภาวะสุขภาพจิตของนักศึกษาพยาบาลมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. วารสารพยาบาลสงขลานครินทร์, 42(2), 98–109.
กัญญาวีณ์ โมกขาว, วรพนิต ศุกระแพทย์ และวลัยนารี พรมลา. (2564). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเครียดของนักศึกษาพยาบาล. วารสารพยาบาลศาสตร์และสุขภาพ, 44(2), 60–71.
นงลักษณ์ วิชัยรัมย์ และวิมลพรรณ สิริกาญจนาทัศน์. (2560). ภาวะความเครียดของนักศึกษาคณะพยาบาลศาสตร์มหาวิทยาลัยเฉลิมกาญจนา. วารสารวิชาการเฉลิมกาญจนา, 4(2), 107–116.
ประวีดา คำแดง และกาญจนา ใจจ้อย. (2562). ความคาดหวังและความเป็นจริงต่อผลการเรียนรู้รายวิชา พบ. 282 ปฏิบัติการพยาบาลพื้นฐานของนักศึกษาพยาบาลชั้นปีที่ 2 คณะพยาบาลศาสตร์แมคคอร์มิค มหาวิทยาลัยพายัพ. วารสารสมาคมพยาบาลแห่งประเทศไทยฯ สาขาภาคเหนือ, 35(1), 36–48.
พรเพ็ญ แดงรักษา. (2569). การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างทักษะการจัดการความเครียดและความเครียดในการเรียนของนักศึกษาพยาบาล. วารสารครุศาสตร์ปัญญา, 5(1), 19-29.
วิสุทธิ์ โนจิตต์ และคณะ. (2563). ปัจจัยทำนายความเครียดและการจัดการความเครียดของนักศึกษาพยาบาลหลักสูตรพยาบาลศาสตรบัณฑิต. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี, 10(1), 118–128.
อัจฉรา ยศปัญญา, กนกวรรณ เหมือนพันธ์ และสุวิมล แสนเวียงจันทร์. (2564). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเครียดของนักศึกษาพยาบาลศาสตร์มหาวิทยาลัยเอกชนแห่งหนึ่ง. ใน รายงานสืบเนื่องการประชุมวิชาการระดับชาติ ครั้งที่ 13 (น. 1123–1131).
Becker, G. S. (1993). Human capital: A theoretical and empirical analysis, with special reference to education (3rd ed.). Chicago, IL: University of Chicago Press.
Luthans, F., Youssef, C. M., & Avolio, B. J. (2007). Psychological capital: Developing the human competitive edge. New York, NY: Oxford University Press.
Nadler, L., & Nadler, Z. (1980). Corporate human resource development. New York, NY: Van Nostrand Reinhold.
Rothwell, R., & Gardiner, P. (1985). Innovation and re-innovation: A role for the user. Technovation, 3(3), 167–186.
Selye, H. (1956). The stress of life. New York, NY: McGraw-Hill.
Swanson, R. A., & Holton, E. F. (2001). Foundations of human resource development. San Francisco, CA: Berrett-Koehler.
Terp, U., Hølge-Hazelton, B., & Petersen, K. S. (2019). A cognitive behavioral stress management intervention for nursing students: Effects on stress management competencies, self-efficacy and self-esteem. Nurse Education Today, 76, 100–107.
Terp, U., Petersen, K. S., & Hølge-Hazelton, B. (2022). Short cognitive behavioral stress management intervention for nursing students: Implementation and practice implications. Nurse Education in Practice, 62, 103349.
Torné-Ruiz, A., Andrés, A., et al. (2023). Mindfulness training to reduce stress and anxiety in nursing students during clinical simulation: A quasi-experimental study. Nurse Education Today, 122, 105708.
Van der Riet, P., Levett-Jones, T., & Aquino-Russell, C. (2015). The effectiveness of mindfulness meditation for nursing students: A stress management program evaluation. Nurse Education Today, 35(1), 44–49.
Wexley, K. N., & Latham, G. P. (1981). Developing and training human resources in organizations. Glenview, IL: Scott, Foresman.
Wright, P. M., & McMahan, G. C. (1992). Theoretical perspectives for strategic human resource management. Journal of Management, 18(2), 295–320.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
หมวดหมู่
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารจิตวิทยาพุทธศาสตร์ประยุกต์เพื่อสังคม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
