อิทธิพลของประสิทธิภาพทุนทางปัญญาที่ส่งผลต่อมูลค่ากิจการ ผ่านการกำกับดูแลกิจการ ของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย
คำสำคัญ:
ประสิทธิภาพทุนทางปัญญา , การกำกับดูแลกิจการ , มูลค่ากิจการ (Tobin’s Q)บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอิทธิพลของประสิทธิภาพทุนทางปัญญาที่ส่งผลต่อมูลค่ากิจการ ผ่านการกำกับดูแลกิจการของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย
กลุ่มตัวอย่างในการวิจัย บริษัทที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ในช่วงปี
พ.ศ. 2565 – 2567 รวม 3 ปี และมีข้อมูลทางการเงินที่ครบถ้วน จำนวน 417 บริษัท ยกเว้นบริษัทที่เป็นกลุ่มธุรกิจการเงินและกองทุนรวม โดยเก็บรวบรวมข้อมูลทางด้านการเงินจากฐานข้อมูลของตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SETSMART) งบการเงินประจำปี และแบบแสดงรายการข้อมูลประจำปี (56-1 One Report) ผู้วิจัยได้วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและสถิติเชิงอนุมาน ด้วยการวิเคราะห์การถดถอยเชิงพหุคูณ และการวิเคราะห์ค่าสัมประสิทธิ์เส้นทาง ผลการศึกษาพบว่า ประสิทธิภาพทุนทางปัญญามีอิทธิพลทางบวกต่อมูลค่ากิจการ ที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติ 0.001 โดยผ่านคะแนนการกำกับดูแลกิจการ ทั้งทางตรงและทางอ้อม สะท้อนให้เห็นว่า ประสิทธิภาพทุนทางปัญญาไม่ได้ส่งผลต่อการสร้างมูลค่าให้กับกิจการโดยตรงเท่านั้น แต่ยังส่งผลผ่านกลไกการกำกับดูแลกิจการซึ่งทำหน้าที่เป็นตัวแปรคั่นกลางที่สำคัญ อิทธิพลทางตรงของประสิทธิภาพทุนทางปัญญา
ซึ่งหมายถึงความสามารถของกิจการในการใช้ทรัพยากรทั้งที่เป็นตัวเงินและไม่เป็นตัวเงินได้
อย่างมีประสิทธิภาพ เอื้อต่อการสร้างมูลค่าเพิ่มจากการดำเนินงานอย่างต่อเนื่องและยั่งยืนขณะเดียวกัน อิทธิพลทางอ้อมผ่านการกำกับดูแลกิจการชี้ให้เห็นว่า องค์กรที่มีประสิทธิภาพทุนทางปัญญาสูงมักมีระบบการบริหารจัดการที่เป็นระบบ มีการกำหนดนโยบายที่ชัดเจน ระบบควบคุมภายในที่เข้มแข็ง และการเปิดเผยข้อมูลที่มีคุณภาพ ซึ่งล้วนเป็นองค์ประกอบสำคัญของการกำกับดูแลกิจการที่ดี ส่งผลให้ระดับคะแนนการกำกับดูแลกิจการอยู่ในเกณฑ์สูง และช่วยเสริมสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ผู้ลงทุนและผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย อันนำไปสู่การเพิ่มขึ้นของมูลค่ากิจการในระยะยาว
เอกสารอ้างอิง
เกรียงศักดิ์ อนุสรณ์ศิลา. (2563). ผลกระทบของคะแนนการกำกับดูแลกิจการและคุณลักษณะ คณะกรรมการต่อความตรงต่อเวลาของการรายงานทางการเงิน. วารสารการบัญชีและการจัดการ, 12(3), 1-15.
กชกร อินทโชติ และภิญญดา รื่นสุข. (2568). วัฒนธรรมองค์กรและคุณภาพชีวิตในการทำงานที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานของบุคลากรในสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสารวิทยาลัยนครราชสีมา สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 19(3), 406–423.
โสรยา อรไทวรรณ. (2562). ความสัมพันธ์ระหว่างการกำกับดูแลกิจการกับมูลค่าทางการตลาด และอัตราส่วนราคาตลาดต่อราคาบัญชีของบริษัทจดทะเบียน ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย กลุ่มอุตสาหกรรมเทคโนโลยี. การค้นคว้าอิสระปริญญาบัญชีมหาบัณฑิต. คณะบัญชี. มหาวิทยาลัยศรีปทุม.
ดารารัตน์ สุขแก้ว. (2561). อิทธิพลของการกำกับดูแลกิจการที่มีผลต่อผลตอบแทนจากการลงทุนในหุ้นสามัญของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. สืบค้นจาก https://www.repository.rmutt.ac.th/dspaceUTT-175381.pdf
ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. (2568). รายชื่อหลักทรัพย์ (Securities list). สืบค้นจาก https://www.setsustainability.com/libraries/1119/item/sd_reporting
ทัศวรรณ ศาลาผาย และคณะ. (2024). ผลกระทบของการกำกับดูแลกิจการผลการดำเนินงานทางการเงิน และการลงทุนในเทคโนโลยีที่ส่งผลต่อมูลค่ากิจการของบริษัทจดทะเบียน ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. วารสารรัชต์ภาคย์, 18(58), 517-532.
ผกามาศ บุตรสาลี และฐิตาภรณ์ สินจรูญศักดิ์. (2563). ทุนทางปัญญาเครื่องมือวัดมูลค่ากิจการ. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 12(1), 127–145.
พัทธ์ธีรา จิรอุดมสาโรจน์และคณะ. (2563). ความสัมพันธ์ระหว่างทุนทางปัญญากับมูลค่ากิจการตาม ราคาตลาด. วารสารสุทธิปริทัศน์, 34(110), 128-144.
รมิดา คงเขตวณิช. (2562). การประเมินการกำกับดูแลกิจการกับมูลค่ากิจการของบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, 6(ฉบับพิเศษ), 279–290.
สุพัตรา อภิชัยมงคล, สันนุดี เสลารัตน์, และ ภูมิฐาน รังกกุลนุวัฒน์. (2565). อิทธิพลของการกำกับดูแลกิจการ การเปิดเผยข้อมูลความรับผิดชอบต่อสังคม และการเปิดเผยข้อมูลทุนทางปัญญาต่อมูลค่ากิจการ. วารสารการจัดการศิลปะ, 6(4), 1990-2008.
อารีรัตน์ ขุมทรัพย์แดงโตและคณะ. (2568). ความสัมพันธ์ระหว่างทุนทางปัญญา การกำกับดูแลกิจการ และผลการดำเนินงาน. วารสารวิจัยเศรษฐศาสตร์และธุรกิจ, 19(1), 1–15.
Buallay, A., Hamdan, A. M., Reyad, S., Badawi, S., & Madbouly, A. (2020). The efficiency of GCC banks: The role of intellectual capital. European Business Review, 32(3), 383–404.
Chen, M.-C., Cheng, S.-J. and Hwang, Y. (2005), “An empirical investigation of the relationship between intellectual capital and firms’ market value and financial performance”, Journal of Intellectual Capital, 6(2), 159- 76.
Francesco, G., Salerno, D., Meles, A., & Daniele, L. M. (2019). Do corporate social responsibility and corporate governance influence intellectual capital efficiency? Sustainability, 11(7), 1-25.
Freeman, R. E. and D. L. Reed.(1983). “Stockholders and stakeholders: A new perspective on corporate governance”. California Management Review, 25(3), 88-120.
Jensen, M. C., & Meckling, W. H. (1976). Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership structure. Journal of financial economics, 3(4), 305-360.
Leonard, C. (2024). How To Run Mediation Analysis in SPSS [2 Methods]. Retrieved October 20, 2025, from https://uedufy.com/how-to-run-mediation-analysis-in-spss
Pulic, A. (2000). VAIC™ – an accounting tool for IC management. International Journal of Technology Management, 20(5), 702–714.
Ross, S. A. (1977). The determination of financial structure: The incentive-signalling approach. Bell Journal of Economics, 8(1), 23–40.
Singh, S., Tabassum, N., Darwish, T. K., & Batsakis, G. (2016). Corporate governance and firmperformance: A systematic review. International Journal of Organizational Analysis, 24(1), 68–84.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). London, England: Pearson Education Limited.
Thai Institute of Directors Association (IOD). (2023). Corporate governance report of Thai listed companies 2023. Retrieved October 16, 2025, from https://www.thai-iod.com
Tobin, J. (1969). A general equilibrium approach to monetary theory. Journal of Money, Credit and Banking, 1(1), 15–29.
Zhao, S. (2021). Combined AHP-TOPSIS-IPA and statistical analyses for implications to one belt one road initiatives. International Journal of Multidisciplinary in Management and Tourism, 5(2), 100-121.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
จรรยาบรรณผู้เขียนบทความ
ผู้เขียนบทความต้องรับรองว่าบทความนี้ไม่เคยตีพิมพ์ในวารสารใดหรือสิ่งพิมพ์อื่นๆ มาก่อน ต้องไม่คัดลอกผลงานผู้อื่นมาปรับแต่งเป็นบทความของตน และไม่ได้อยู่ระหว่างการเสนอเพื่อพิจารณาตีพิมพ์ อีกทั้งยอมรับหลักเกณฑ์การพิจารณาและการตรวจแก้ไขบทความต้นฉบับโดยกองบรรณาธิการวารสารวิทยาลัยนครราชสีมา สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์
บทความทุกเรื่องได้รับการตรวจพิจารณาทางวิชาการโดยผู้ทรงคุณวุฒิที่มีประสบการณ์และมีความเชี่ยวชาญตรงตามสาขาของบทความ ซึ่งผู้เขียนต้องแก้ไขตามคำแนะนำของผู้ทรงคุณวุฒิภายในระยะเวลาที่กำหนด หากไม่เป็นไปตามกำหนดกองบรรณาธิการขอสงวนสิทธิ์และยกเลิกการตีพิมพ์โดยจะแจ้งให้ทราบต่อไป
ข้อความที่ปรากฏในบทความของวารสารนี้เป็นความคิดเห็นของผู้เขียนซึ่งไม่เกี่ยวข้องกับวิทยาลัยนครราชสีมาแต่อย่างใด และกองบรรณาธิการขอสงวนสิทธิ์ในการพิจารณาและตรวจประเมินบทความเพื่อตีพิมพ์ในวารสารของวิทยาลัยนครราชสีมา สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์