องค์ประกอบภาวะผู้นำแบบคล่องตัวของผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษา

Main Article Content

วรวุฒิ อินต๊ะชัย
ทรัพย์หิรัญ จันทรักษ์
อภิสิทธิ์ สมศรีสุข

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาองค์ประกอบภาวะผู้นำแบบคล่องตัวของผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษา โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน ดำเนินการ 3 ขั้นตอน ได้แก่ 1) สังเคราะห์เอกสาร และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง จำนวน 10 แหล่ง คัดเลือกองค์ประกอบเบื้องต้นที่มีความถี่ตั้งแต่ 4 ขึ้นไป หรือร้อยละ 40 2) สัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน ที่เลือกแบบเจาะจง เพื่อยืนยันและปรับปรุงองค์ประกอบ แล้วพิจารณาร่วมกับผลการสังเคราะห์เอกสาร โดยใช้เกณฑ์ความถี่รวมตั้งแต่ 8 ขึ้นไป หรือร้อยละ 50 และ 3) ตรวจสอบความเหมาะสมขององค์ประกอบ
โดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบสังเคราะห์เอกสาร แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง และแบบประเมินมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า ภาวะผู้นำแบบคล่องตัวของผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษา ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบและ 25 พฤติกรรมบ่งชี้ ได้แก่ 1) ความสามารถในการปรับตัว 2) การทำงานเป็นทีม 3) การตัดสินใจ 4) ความคิดสร้างสรรค์ และ 5) การนำตนเอง โดยความสามารถในการปรับตัวและการทำงานเป็นทีมมีความถี่รวมสูงสุดเท่ากัน คือ 11 คิดเป็นร้อยละ 73.33 รองลงมา คือ การตัดสินใจ มีความถี่รวม 9 คิดเป็นร้อยละ 60.00 ส่วนความคิดสร้างสรรค์และการนำตนเองมีความถี่รวมเท่ากัน คือ 8 คิดเป็นร้อยละ 53.33 ผลการตรวจสอบความเหมาะสม พบว่า ภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ย 4.85 และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 0.12 โดยการนำตนเองมีค่าเฉลี่ยสูงสุด 4.92 พฤติกรรมบ่งชี้ทั้ง 25 ข้อ ผ่านเกณฑ์ โดย 22 ข้อ อยู่ในระดับมากที่สุด และ 3 ข้ออยู่ในระดับมาก ผลการวิจัยใช้เป็นฐานในการกำหนดตัวบ่งชี้ พัฒนาเครื่องมือวัด และแนวทางพัฒนาผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษาได้อย่างเป็นระบบและเหมาะสมกับบริบท

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
อินต๊ะชัย ว., จันทรักษ์ ท., & สมศรีสุข อ. (2026). องค์ประกอบภาวะผู้นำแบบคล่องตัวของผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษา. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 13(10), 243–255. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JMND/article/view/304262
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กชกร หาญวิเศษ. (2564). แนวทางพัฒนาการบริหารวิชาการของโรงเรียนนายเรืออากาศนวมินทกษัตริยาธิราชตามแนวคิดภาวะผู้นำแบบคล่องแคล่ว. ใน สารนิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาบริหารการศึกษา. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 10). กรุงเทพมหานคร: สุวีริยาสาส์น.

ปดิวรัดา เกิดสุข และคณะ. (2565). ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำแบบอไจล์ของผู้บริหารสถานศึกษากับประสิทธิภาพการทำงานของครูในโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสุรินทร์. วารสารบริหารการศึกษา มศว, 19(37), 51-62.

วิชัย วงษ์ใหญ่ และมารุต พัฒผล. (2562). การเรียนรู้ในโลก VUCA สู่ Social Quotient. กรุงเทพมหานคร: ศูนย์ผู้นำนวัตกรรมหลักสูตรและการเรียนรู้.

ศิรินทรา สระบัวบาล. (2566). โปรแกรมการเสริมสร้างภาวะผู้นำแบบอไจล์ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาบุรีรัมย์. ใน วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและพัฒนาการศึกษา. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2565). แผนพัฒนาการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. 2566 - 2570. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

สุกัญญา อดิษะ. (2567). ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำแบบอไจล์ของผู้บริหารสถานศึกษากับสมรรถนะหลักของครูสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 2. ใน วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยพะเยา.

อภิวัฒน์ มรรคผล และอุไร สุทธิแย้ม. (2566). ภาวะผู้นำแบบ Agile ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 2. วารสารบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 16(1), 64-87.

Agile Alliance. (2001). Principles behind the Agile Manifesto. Retrieved July 18, 2026, from https://agilemanifesto.org/principles.html

Alghamdi, A. S. (2025). Agile leadership and organizational sustainability, between hope and reality. Pakistan Journal of Life and Social Sciences, 23(1), 324-339.

Beck, K. et al. (2001). Manifesto for Agile Software Development. Retrieved July 18, 2026, from https://agilemanifesto.org/

Hartadi, A. et al. (2025). The influence of agile leadership, resilience and technology sensing on employee performance with employee well-being as an intervening variable on state civil apparatus (ASN) employees at the Forestry Service of East Java Province. International Journal of Economics, 4(1), 211-224.

Leithwood, K. et al. (2020). Seven strong claims about successful school leadership revisited. School Leadership & Management, 40(1), 5-22.

Phakamach, P. et al. (2025). Agile leadership in Thai higher education: Developing administrators for the digital education era. Journal of Education and Learning Reviews, 2(5), 45-64.

Porkodi, S. (2024). The effectiveness of agile leadership in practice: A comprehensive meta-analysis of empirical studies on organizational outcomes. Journal of Entrepreneurship , Management and Innovation, 20(2), 117-138.

Yuet, F. K. C. et al. (2025). Exploring trailblazing agile leadership competency: The TALWheel model for organizational adaptability and performance. International Journal of Organizational Leadership, 14(2), 394-413.