การยกระดับประสิทธิภาพการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์เชิงพุทธบูรณาการ เพื่อขับเคลื่อนองค์การบริหารส่วนท้องถิ่น อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่ สู่องค์กรแห่งความสุข

Main Article Content

นพดณ ปัญญาวีรทัต
ประเสริฐ ปอนถิ่น
อภิรมย์ สีดาคำ

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่ 2) วิเคราะห์การบูรณาการหลักพุทธธรรม ในการบริหารเพื่อส่งเสริมการทำงานอย่างมีคุณภาพและความสุข และ 3) เสนอแนวทางการยกระดับประสิทธิภาพการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์เชิงพุทธบูรณาการเพื่อขับเคลื่อนองค์กรแห่งความสุข ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธีการวิจัยเชิงปริมาณเก็บข้อมูลจากบุคลากร จำนวน 209 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก การอบรมเชิงปฏิบัติการ และการสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก (equation = 4.00, S.D. = 0.57) บุคลากรพึงพอใจต่อการสรรหา การพัฒนา การให้รางวัล และการธำรงรักษา แม้ยังมีข้อจำกัดด้านอัตรากำลัง ภาระงาน และการพัฒนาคุณธรรมอย่างเป็นระบบ 2) การประยุกต์หลักภาวนา 4 ได้แก่ กายภาวนา ศีลภาวนา จิตตภาวนา และปัญญาภาวนา ส่งผลให้การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ (equation = 3.93, S.D. = 0.57) และความสุขในการทำงาน (equation = 4.06, S.D. = 0.50) อยู่ในระดับมาก บุคลากรมีสุขภาวะ คุณธรรม สมรรถนะ และประสิทธิภาพการปฏิบัติงานเพิ่มขึ้น 3) แนวทางการยกระดับประสิทธิภาพการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์  คือ การบูรณาการหลักภาวนา 4 ในทุกกระบวนการบริหารทรัพยากรมนุษย์ ภายใต้ภาวะผู้นำเชิงพุทธและการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน เพื่อพัฒนาองค์กรแห่งความสุข ยกระดับประสิทธิภาพการบริการสาธารณะอย่างยั่งยืน องค์ความรู้นี้ชี้ให้เห็นว่า หลักภาวนา 4 สามารถใช้เป็นกรอบการบริหารทรัพยากรมนุษย์เชิงพุทธที่ส่งเสริมประสิทธิภาพการปฏิบัติงาน และความสุขของบุคลากรได้

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ปัญญาวีรทัต น., ปอนถิ่น ป., & สีดาคำ อ. (2026). การยกระดับประสิทธิภาพการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์เชิงพุทธบูรณาการ เพื่อขับเคลื่อนองค์การบริหารส่วนท้องถิ่น อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่ สู่องค์กรแห่งความสุข. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 13(10), 24–32. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JMND/article/view/304137
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ชนิศา หาญสมบุญ และกรเอก กาญจนาโภคิน. (2563). การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพในการทำงานของบุคลากรในการทางพิเศษแห่งประเทศไทย. วารสารศิลปการจัดการ, 4(1), 46-58.

ชาญวิทย์ วสันต์ธนารัตน์. (2559). มาสร้างองค์กรแห่งความสุขกันเถอะ. กรุงเทพมหานคร: บริษัท แอทโฟร์ พริ้นท์ จำกัด.

ณัฐพล อินธิแสง. (2564). อิทธิพลของการบริหารทรัพยากรมนุษย์ที่มีต่อประสิทธิภาพขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในเขตอำเภอเมืองสกลนคร จังหวัดสกลนคร. วารสารวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, 1(1), 41-55.

ถนอมขวัญ อยู่สุข. (2563). การพัฒนาคุณภาพชีวิตเชิงพุทธของผู้เกษียณอายุการปฏิบัติงานจากกรมชลประทาน. ใน วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2555). พุทธธรรม ฉบับปรับขยาย. (พิมพครั้งที่ 32). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ผลิธัมม์.

พิกุล พุ่มช้าง และปริญญา มีสุข. (2560). การวิเคราะห์องค์ประกอบการเป็นองค์กรแห่งความสุขของสถาบันการศึกษาไทย. วารสารวิชาการ Veridian E-Journal, Silpakorn University สาขามนุษย ศาสตร์ สังคมศาสตร์และศิลปะ, 10(2), 647-663.

ภูษณิศา วรสายัณห์. (2563). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำยุคดิจิทัล ตามหลักภาวนา 4 ของผู้บริหารโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษาชลบุรี เขต 2. ใน วิทยานิพน์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาพุทธบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ยุพาวรรณ ทองตะนุนาม และคณะ. (2558). ปัจจัยพัฒนาองค์กรแห่งความสุข (ภาครัฐ): การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 9(1), 52-62.

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน. (2567). แนวทางการพัฒนาบุคลากรภาครัฐ พ.ศ. 2566 - 2570. เรียกใช้เมื่อ 18 กันยายน 2568 จาก https://shorturl.asia/EYe68

Armstrong, M. & Taylor, S. (2020). Armstrong’s Handbook of Human Resource Management Practice. London: Kogan Page Publishers.

Dessler, G. (2020). Human Resource Management Fundamentals. New York: Pearson.

Elton, M. (1933). The human problems of an industrial civilization. New York: Viking Press.

Fayol, H. (1967). General and industrial management. London: Pitman.

International Labour Organization. (2023). World employment and social outlook 2023: The value of essential work. Geneva: The Publications Production Unit (PRODOC).

Ngamsompark, P. & Pooripakdee, S. (2020). The influence of buddhist principles on organizational administration of the state enterprise which received excellence management award and having the number one income in the country. Journal of Social Science and Buddhistic Anthropology, 5(8), 189-205.

Perry, J. L. & Wise, L. R. (1990). The Motivational Bases of Public Service. Public Administration Review, 50(3), 367-373.

Robbins, S. P. et al. (2019). Organizational Behavior. (18th ed.). New York: Pearson.

Taylor, F. W. (1911). The Principles of Scientific Management. New York: Harper & Brothers.