ผลของโปรแกรมการป้องกันโรคซึมเศร้าในผู้สูงอายุ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านดอนหลี่ ตำบลหนองบัวแก้ว อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม

Watcharee  Kaewmukda; Patcharawan  Wongamart; Yuttasart  Kaewwiset

doi:10.60027/iarj.2025.281798

Authors

Watcharee Kaewmukda Ban Don Lee Health Promotion Hospital, Phayakkhaphum Phisai District, Mahasarakham Province https://orcid.org/0009-0006-6484-1003
Patcharawan Wongamart Ban Don Lee Health Promotion Hospital, Phayakkhaphum Phisai District, Mahasarakham Province https://orcid.org/0009-0004-2148-710X
Yuttasart Kaewwiset Ban Don Lee Health Promotion Hospital, Phayakkhaphum Phisai District, Mahasarakham Province https://orcid.org/0009-0001-6882-8790

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2025.281798

Keywords:

Depression, Mental health literacy, Depression Prevention Program

Abstract

Background and Aims: Depression among the elderly is increasing every year, leading to both physical and psychological suffering, as well as impairing their relationships with others. It also results in self-neglect, deteriorating health, and an increased risk of disability, which reduces their quality of life. This study aimed to study the effect of a depression prevention program in the elderly at Ban Don Li Subdistrict Health Promotion Hospital, Nong Bua Kaeo Subdistrict, Phayakkhaphum Phisai District, Maha Sarakham Province.

Methodology: This research is a quasi-experimental study with a Pretest-Posttest two-group design conducted from December 2023 to August 2024 to examine the effects of a depression prevention program for the elderly in the area under the responsibility of the Ban Don Lee Subdistrict Health Promoting Hospital, Nong Bua Kaew Subdistrict, Phayakkhaphumphisai District, Mahasarakham Province. The sample was divided into two groups: an experimental group of 48 elderly individuals and a comparison group of 48 elderly individuals. The experimental group participated in the depression prevention program, while the comparison group received usual care and services. The research tools included the depression prevention program for the elderly and data collection instruments such as a general information questionnaire, a depression assessment scale, the 8Q suicide risk assessment, and a mental health literacy questionnaire. Data were analyzed using descriptive statistics and inferential statistics. For normally distributed data, the Paired t-test and Independent t-test were used.

Results: The results showed that after participating in the program, the experimental group had a statistically significant decrease in depression scores compared to before the program (95% CI = -0.25 to 2.62, p-value < 0.05). The comparison group also showed a statistically significant change (95% CI = -1.73 to 2.44, p-value < 0.05). There was no tendency for suicide among the elderly, and the experimental group showed a significant increase in mental health literacy scores compared to before the program (95% CI = 0.57 to 1.09, p-value < 0.05), which was also significantly higher than the comparison group (95% CI = -0.65 to -0.05, p-value < 0.05).

Conclusion: The developed program is effective in preventing depression among the elderly. Therefore, it is recommended that the program be expanded to other groups, such as those with chronic diseases or stroke patients.

References

กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. (2563). รายงานการเข้าถึงบริการของผู้ป่วยโรคซึมเศร้า. Retrieved on March 25, 2024 From: https://www.thaidepression.com/www/report/main_report/

กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. (2566). แบบประเมินความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตาย (8Q). Retrieved on March 25, 2024 from: https://catalog.dmh.go.th/dataset/testrisk/resource/992f8f5c-3972-412d-b0a9-ca5cd67ced72

กลุ่มฟื้นฟูสมรรถภาพสมอง. (2536). แบบทดสอบสภาพสมองของไทย. สารศิริราช, 45(6), 359-74.

ฐิตวันต์ หงส์กิตติยานนท์, บุญเลี้ยง ทุมทอง และอภิญญา อิงอาจ. (2566). การพัฒนาโปรแกรมการสร้างจิต สำนึกวิถีพุทธเพื่อป้องกันภาวะซึมเศร้าในผู้ดูแลผู้สูงอายุ. วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี, 34(2), 252-265.

ณัฐิกา ราชบุตร, จุลจีรา จันทะมุงคุณ, และจารุภา แซ่ฮ่อ. (2564). การศึกษาโปรแกรมส่งเสริมสุขภาพจิตและป้องกันโรคซึมเศร้าเชิงสังคมและวัฒนธรรมในผู้สูงอายุ ตำบลดอนมนต์ อำเภอสตึก จังหวัดบุรีรัมย์. วารสาร มฉก.วิชาการ, 20(40), 115-125.

ธนวัฒน์ คงธรรม. (2566). ผลของการสร้างคุณค่าในตัวเองร่วมกับการเสริมพลังในการป้องกันภาวะซึมเศร้าของผู้สูงอายุตำบลปางมะผ้า อำเภอปางมะผ้า จังหวัดแม่ฮ่องสอน. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อม และสุขภาพชุมชน, 8(2), 43-53.

ธวัชชัย วรพงศธร, วงเดือน ปั้นดี, และสมพร เตรียมชัยศรี. (2533). คุณลักษณะความตรงของแบบวัดความซึมเศร้า CES-D. วารสารจิตวิทยาคลินิก, 21(1), 25-45.

นฤมล จันทรเกษม, ธนพล บรรดาศักดิ์, ขวัญชนก ยศคำลือ, อาจารีย์ พรหมรัตน์ และศตวรรษ อุดรศาสตร์. (2567). ผลของโปรแกรมการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพจิตต่อความผาสุกทางใจและคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุ. วารสารพยาบาลทหารบก, 25(2), 302-310.

ประกายฝัน นามวาท, บงกชพร ใบโพธิ์, นิธิดา อินลุเพท, นุริยดา บุญสิทธิ์, พรทิพา ลอยประโคน, ประภาสิริ ก้านทองหลาง, จุรีภรณ์ อินทกูล, กะตั้น ศรีวัฒนพงษ์ และกชกร ฉายากุล. (2567). ผลของโปรแกรมส่งเสริมสุขภาพจิต “รู้ สร้าง สุข” ต่อความรอบรู้ทางด้านสุขภาพจิตและความสุขของผู้สูงอายุ. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ, 42(1), 1-13.

ปราโมทย์ ถ่างกระโทก, ณัฐชยา พลาชีวะ, วินัย ไตรนาทถวัลย์, และปริศนา บุญประดิษฐ. (2563). ความรอบรู้ด้านสุขภาพจิต: แนวคิดและการประยุกต์ใช้สำหรับการป้องกันปัญหาสุขภาพจิตในผู้สูงอายุ. เชียงใหม่เวชสาร, 59(3), 163-72.

โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพบ้านดอนหลี่. (2565). ข้อมูลการคัดกรอง ADL. มหาสารคาม: เอกสารไม่ได้ตีพิมพ์.

วิไลวรรณ ทองเจริญ. (2558). การเปลี่ยนแปลงทางจิตสังคม จิตวิญญาณและการปรับตัวในผู้สูงอายุ. ศาสตร์และศิลป์การพยาบาลผู้สูงอายุ. พิมพ์ครั้งที่2. กรุงเทพมหานคร: เอ็นพีเพรส.

อรุณ จิรวัฒน์กุล. (2550). ชีวสถิติ (พิมพ์ครั้งที่ 4). ภาควิชาชีวสถิติและประชากรศาสตร์ คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

อารี พุ่มประไวทย์, บรรจง เจนจัดการ, ปาหนัน กนกวงศ์นุวัฒน์, อัญชลี เหมชะญาติ, และณัฐฐพัชร์ จันทร์ฉาย. (2562). ผลของโปรแกรมการสร้างเสริมความมีคุณค่าในตนเองต่อภาวะซึมเศร้าของผู้สูงอายุตำบลบ่อพลอย อำเภอสามโคก จังหวัดปทุมธานี. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 27(1), 33-41.

Altman, D.G. (1991). Practical Statistics for Medical Research. London: Chapman & Hall; DOI : https://doi.org/10.1201/9780429258589.

Dias, P., Campos, L., Almeida, H., & Palha, F. (2018). Mental health literacy in young adults: adaptation and psychometric properties of the mentalhealth literacy questionnaire. International Journal of Environmental Research and Public Health, 15(7), 1318.

Polit, D.F., & Beck, C.T. (2008) Nursing Research: Generating and Assessing Evidence for Nursing Practice. 8th Edition, Wolters Kluwer Health/Lippincott Williams & Wilkins, Philadelphia, 796 s.

Radloff, L. S. (1977). The CES-D Scale: A self-report depression scale for research in the general population. Applied Psychological Measurement, 1(3), 385–401. https://doi.org/10.1177/014662167700100306