การใช้เทคโนโลยีเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพดินในนาข้าวของเกษตรกรแปลงใหญ่ข้าว อำเภอสรรพยา จังหวัดชัยนาท
คำสำคัญ:
การใช้เทคโนโลยี, การเพิ่มประสิทธิภาพดิน, เกษตรกรแปลงใหญ่ข้าวบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัจจัยพื้นฐานส่วนบุคคล เศรษฐกิจ การเปิดรับข้อมูลข่าวสารของเกษตรกรแปลงใหญ่ข้าวในอำเภอสรรพยา 2) ศึกษาการใช้เทคโนโลยีเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพดินในนาข้าวของเกษตรกรแปลงใหญ่ข้าว และ 3) เปรียบเทียบปัจจัยพื้นฐานส่วนบุคคล เศรษฐกิจ และการเปิดรับข้อมูลข่าวสารกับการใช้เทคโนโลยี กลุ่มตัวอย่าง คือ เกษตรกรแปลงใหญ่ข้าวในอำเภอสรรพยา จังหวัดชัยนาท จำนวน 122 ราย เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และทดสอบสมมติฐานโดยใช้ t-test และ F-test และวิเคราะห์ความแตกต่างรายคู่ด้วยวิธี LSD
ผลการวิจัย พบว่า 1) เกษตรกรมีอายุเฉลี่ย 57.57 ปี ประสบการณ์ในการทำนาเฉลี่ย 25.99 ปี มีจำนวนแรงงานเฉลี่ย 5.70 คน เกษตรกรเปิดรับข้อมูลข่าวสารสื่อบุคคลจากเจ้าหน้าที่ส่งเสริมของภาครัฐ ร้อยละ 63.10 และสื่อมวลชนจากโทรทัศน์ ร้อยละ 51.60 2) เกษตรกรมีการใช้เทคโนโลยีเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพดินในนาข้าวภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง โดยมีค่าเฉลี่ย 2.18 ได้แก่ การใช้เทคโนโลยีการจัดการฟางและตอซังข้าว เทคโนโลยีการปรับระดับพื้นที่ดิน และเทคโนโลยีการจัดการธาตุอาหารในดิน 3) เกษตรกรที่มีประสบการณ์การปลูกข้าว จำนวนแรงงาน การเปิดรับข้อมูลข่าวสารด้านสื่อบุคคลและสื่อมวลชนที่แตกต่างกัน มีการใช้เทคโนโลยีเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพดินในนาข้าวแตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และเกษตรกรที่มีเพศแตกต่างกัน มีการใช้เทคโนโลยีเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพดินในนาข้าวแตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01
เอกสารอ้างอิง
กรมพัฒนาที่ดิน. (2566). การถ่ายทอดเทคโนโลยีการจัดการดินและปุ๋ยที่เหมาะสม. กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
กรมส่งเสริมการเกษตร. (2559). รายงานผลการศึกษาวิจัย เรื่องปัจจัยที่มีผลต่อการยอมรับเทคโนโลยีการใช้ปุ๋ยตามค่าวิเคราะห์ดิน.
กรมส่งเสริมการเกษตร.
กองเทคโนโลยีชีวภาพทางดิน. (2567). การไถกลบตอซัง ปรับโครงสร้างดินลดหมอกควัน. กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
https://lddmordin.ldd.go.th/web/data/Tank_PD/PD_13.pdf
จิลลาภัทร ทีฆาวงค์, นารีรัตน์ สีระสาร, และปริชาติ ดิษฐกิจ. (2568). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปรับปรุงดินในนาข้าว
ของเกษตรกร อำเภอเชียงกลาง จังหวัดน่าน. วารสารการพัฒนาชุมชนและคุณภาพชีวิต, 13(2), 266–274.
ชญาณ์พิมพ์ พรหมจันทร์. (2562). การรับสื่อทางการเกษตรของเกษตรกรในอำเภอพระพรหม จังหวัดนครศรีธรรมราช
[วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช]. STOUIR at Sukhothai Thammathirat Open University. https://ir.stou.ac.th/handle/123456789/10613
นัฐดา ทับอิ่ม. (2565). ปัจจัยทางประชากรศาสตร์ และปัจจัยภาพลักษณ์องค์กร ที่มีผลต่อการตัดสินใจใช้บริการสถานีบริการ
น้ำมันพีที [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์]. Dhurakij Pundit University (DPU). https://libdoc.dpu.ac.th/thesis/Nuttada.Tabi.pdf
ภัสสรา สุขกาญจนะ, นคเรศ รังควัต, พุฒิสรรค์ เครือคำ, และปิยะ พละปัญญา. (2567). การรับรู้สารสนเทศทางการเกษตร
ผ่านสื่อของเกษตรกร จังหวัดเชียงใหม่. วารสารผลิตกรรมการเกษตร, 6(1), 131–139.
https://li01.tci-thaijo.org/index.php/japmju/article/view/262906
มณวิภา เพ็ชรักษ์, พัชราวดี ศรีบุญเรือง, พิชัย ทองดีเลิศ, และนริศรา อินทะสิริ. (2567). การยอมรับเทคโนโลยีอัจฉริยะ
ของเกษตรกรแปลงใหญ่ข้าว อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ. วารสารวิทยาศาสตร์และนวัตกรรมการเกษตร,
(2), 163–173. https://li01.tci-thaijo.org/index.php/ASJ/article/view/260958
รุ้งลาวัลย์ รัญจวรรณะ, สุรพล เศรษฐบุตร, ภาณุพันธุ์ ประภาติกุล, และธนะชัย พันธ์เกษมสุข (2562). พฤติกรรมการเปิดรับ
สื่อทางการเกษตรของเกษตรกรในโครงการระบบส่งเสริมการเกษตรแบบแปลงใหญ่ (ข้าว) ตำบลปางหมู อำเภอเมือง
แม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน. ใน นรุณ วรามิตร (บ.ก.), เกษตรกำแพงแสน ตามรอยพ่อ สานต่อศาสตร์แห่งแผ่นดิน.
การประชุมวิชาการระดับชาติ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสน ครั้งที่ 16 (น. 3129–3136).
https://esd.kps.ku.ac.th/kuk-gallery/article_16/full_16.pdf
วรรณวิษา คามนา. (2566). แนวทางการส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีชีวภาพทางดินของเกษตรกรกลุ่มนาแปลงใหญ่
ตำบลนาหนองไผ่ อำเภอชุมพลบุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช].
STOUIR at Sukhothai Thammathirat Open University. https://ir.stou.ac.th/handle/123456789/13548
ศูนย์วิจัยข้าวชัยนาท. (2567). ทำนาลดโลกร้อน. กิตสมบูรณ์ออฟเซ็ทแอนด์อิงค์เจ็ท.
https://files.ricethailand.go.th/files/50/documents/page_doc/files-rice-1731312821661.pdf
สำนักงานเกษตรจังหวัดชัยนาท. (2568). ข้อมูลทั่วไปจังหวัดชัยนาท ปี 2568. สำนักงานเกษตรจังหวัดชัยนาท จังหวัดชัยนาท.
สำนักงานเกษตรอำเภอสรรพยา. (2568). แผนพัฒนาการเกษตรระดับอำเภอ อำเภอสรรพยา ปี 2566–2570 (ฉบับทบทวน
ปี 2568). สำนักงานเกษตรอำเภอสรรพยา จังหวัดชัยนาท.
อดิพล เอื้อจรัสพันธุ์. (2564). สถานการณ์รายการเกษตรในโทรทัศน์ไทยและรูปแบบการนำเสนอเนื้อหาที่เหมาะสมต่อเกษตรกร.
วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 6(4), 324–337.
https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JSBA/article/view/249931
องค์กรความร่วมมือระหว่างประเทศของเยอรมัน. (2568). โครงการเพิ่มศักยภาพการปลูกข้าวที่เท่าทันต่อภูมิอากาศ: Thai Rice
GCF. องค์กรความร่วมมือระหว่างประเทศของเยอรมันประจำประเทศไทย.
อรญา สบประสงค์. (2564). การตัดสินใจยอมรับเทคโนโลยีปุ๋ยสั่งตัดของเกษตรกรผู้ปลูกข้าวในอำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม
[วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD). https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/5019
Cronbach, L. J. (1970). Essentials of psychological testing (3rd ed.). Harper & Row Publisher.
Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis (3rd ed.). Harper & Row Publisher.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 มหาวิทยาลัยราชภัฏร้อยเอ็ด

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารมหาวิทยาลัยราชภัฎร้อยเอ็ด
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยราชภัฎร้อยเอ็ด และคณาจารย์ท่านอื่นๆในมหาวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใดๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว