การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ใน การประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัล
คำสำคัญ:
การพัฒนาหลักสูตร, ปัญญาประดิษฐ์, ยุคดิจิทัลบทคัดย่อ
ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: ในยุคดิจิทัลที่เทคโนโลยีเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ปัญญาประดิษฐ์ (AI) กลายเป็นเครื่องมือสำคัญในการเพิ่มศักยภาพในการทำงานและสร้างอาชีพอย่างยั่งยืน การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมเพื่อให้นักศึกษาระดับปริญญาตรีสามารถประยุกต์ใช้ AI จึงเป็นแนวทางสำคัญในการเตรียมความพร้อมสู่ตลาดแรงงานยุคใหม่ การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐานและความจำเป็นในการพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัล 2) พัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัล 3) นำหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัลไปใช้ และ 4) ประเมินหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัล
ระเบียบวิธีการวิจัย: การวิจัยนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา แบ่งออกเป็น 4 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 การศึกษาข้อมูลพื้นฐาน สภาพปัญหา และความจำเป็นในการฝึกอบรม ผู้ให้ข้อมูลหลัก คือ ผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน โดยเลือกแบบเจาะจง และศึกษาความต้องการฝึกอบรมจากกลุ่มตัวอย่าง คือ นักศึกษา จำนวน 227 คน เครื่องมือการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์ และแบบสอบถามความคิดเห็น ระยะที่ 2 การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม การประเมินคุณภาพร่างหลักสูตรฝึกอบรมโดยผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน เครื่องมือการวิจัย ได้แก่ แบบประเมินความเหมาะสมและความสอดคล้องของร่างหลักสูตร ระยะที่ 3 การนำหลักสูตรฝึกอบรมไปใช้ฝึกอบรมกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 30 คน โดยเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือการวิจัย ได้แก่ หลักสูตรฝึกอบรมแบบสอบถามความพึงพอใจ และระยะที่ 4 การประเมินผลหลักสูตรฝึกอบรม กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 34 คน โดยเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามความคิดเห็น
ผลการวิจัย: พบว่า 1) การศึกษาข้อมูลพื้นฐาน สภาพปัญหา และความจำเป็นในการฝึกอบรม โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ผู้เชี่ยวชาญมีความคิดเห็นต่อการฝึกอบรมการประกอบอาชีพว่า ควรจะให้ความรู้เกี่ยวกับการพัฒนาด้านการใช้เทคโนโลยีใหม่ๆ ในยุคดิจิทัล เช่น การตลาดดิจิทัล ความรู้เรื่องปัญญาประดิษฐ์ เพื่อสร้างความได้เปรียบทางการแข่งขัน และการใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบอาชีพ 2) การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัล มีองค์ประกอบ 6 ประการ คือ หลักการและเหตุผล วัตถุประสงค์ เนื้อหาสาระ กิจกรรมการฝึกอบรม สื่อการฝึกอบรม และการวัดและประเมินผลการประเมินคุณภาพของหลักสูตรโดยผู้เชี่ยวชาญพบว่า หลักสูตรและเอกสารประกอบหลักสูตรมีความสอดคล้องและความเหมาะสมในระดับมากสามารถนำไปใช้ในการฝึกอบรมได้ 3) เมื่อนำหลักสูตรไปใช้พบว่าผู้เข้ารับการฝึกอบรมทุกคนมีความรู้ความเข้าใจในหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัล พบว่าคะแนนจากแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ก่อนการฝึกอบรมและหลังการฝึกอบรมอนการฝึกอบรม มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05 โดยคะแนนหลังการอบรมสูงกว่าการอบรม 4) ผลการประเมินหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัล ใช้รูปแบบซิปโมเดล (CIPP Model) โดยอาจารย์และวิทยากร โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณารายด้านพบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยมากที่สุดคือด้านผลผลิต รองลงมาคือด้านกระบวนการ และด้านปัจจัยนำเข้า ตามลำดับ ผลการประเมินหลักสูตรฝึกอบรมการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ในการประกอบสัมมาชีพสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีในยุคดิจิทัล โดยผู้เข้ารับการอบรม โดยภาพรรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณารายด้านพบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยมากที่สุดคือด้านปัจจัยนำเข้า รองลงมาคือด้านผลผลิต และด้านกระบวนการ ตามลำดับ
สรุปผล: การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม AI สำหรับนักศึกษาในยุคดิจิทัลมีความจำเป็นและได้รับการตอบรับที่ดี ทั้งจากผู้เชี่ยวชาญและผู้เข้าอบรม เนื้อหาหลักสูตรถูกออกแบบอย่างรอบด้านและผ่านการประเมินว่าสอดคล้องกับความต้องการจริง การอบรมช่วยยกระดับความรู้ความเข้าใจด้าน AI อย่างมีนัยสำคัญ ซึ่งสะท้อนถึงประโยชน์ในการเตรียมความพร้อมสู่ตลาดแรงงาน และยังเป็นองค์ความรู้ใหม่ที่เน้นการบูรณาการเทคโนโลยีกับการประกอบอาชีพอย่างสร้างสรรค์และยั่งยืนในอนาคต
เอกสารอ้างอิง
บุญชม ศรีสะอาด. (2545). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 7). สุวีริยาสาสน์.
พรประสิทธิ์ เด่นโมฬี, สิริฉันท์สถิรกุล เตชพาหพงษ์, & อัจฉรา จันทร์ฉาย. (2565). การพัฒนาหลักสูตรผู้ประกอบการ 5.0 สำหรับนักศึกษาผ่านการเรียนการสอนออนไลน์โดยใช้แอดดี้โมเดล. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา, 17(3), 54–63.
ภณิตา สุนทรไชย, และคณะ. (2564). การพัฒนาหลักสูตรผู้ประกอบการธุรกิจและการออกแบบธุรกิจ (รายงานวิจัย). มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
พุทธิพร กุลสวัสดิ์. (2562). การใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการตัดสินใจซื้อสินค้าและบริการในธุรกิจขนาดใหญ่ที่มีตราสินค้าเป็นที่รู้จักและธุรกิจ SMEs: กรณีศึกษา ตราสินค้าเสื้อผ้ายูนิโคล่และเบสิคบายสิตา (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหิดล.
วรลักษณ์ หิมะกลัส. (2566). การทบทวนวรรณกรรมว่าด้วยการใช้ AI ในการศึกษา (รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์). สำนักวิจัยแห่งชาติ.
วราพร กาญจนคลอด, สมาภรณ์ นวลสุทธิ์, & สุจินดา พรหมขำ. (2565). ลักษณะความเป็นผู้ประกอบการของนักศึกษา กรณีศึกษา คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช. วารสารรัชต์ภาคย์, 16(47), 363–378.
วรุตม์ เขจรสัตย์. (2565). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมเพื่อเพิ่มศักยภาพในการจัดกิจกรรมแนะแนวยุคดิจิทัลของครูประจำชั้นระดับมัธยมศึกษาตอนต้น (วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
วิไลวรรณ วงศ์จินดา, & นนทโชติ อุดมศรี. (2565). การศึกษาพฤติกรรมและทักษะการรู้ทันสื่อสังคมออนไลน์สำหรับนักศึกษา คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลสุวรรณภูมิ. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ, 16(1), 101–109.
สํานักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. http://www.bic.moe.go.th/images/stories/4EDU_2560-2579full.pdf
สุชาติ ไตรภพสกุล, & ชาคริต พิชญางกูร. (2561). ปัจจัยเชิงสาเหตุต่อการเป็นผู้ประกอบการรุ่นเยาว์ของประเทศไทย. วารสารบริหารธุรกิจ นิด้า, 22(ธ.ค. 2560 – พ.ค. 2561).
อนุวัต สงสม. (2566). โมเดลความตั้งใจที่จะเป็นผู้ประกอบการของนิสิตระดับปริญญาตรีคณะเศรษฐศาสตร์และบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยทักษิณ. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 10(1), 210–226.
Oliva, P. F. (1992). Developing the curriculum (3rd ed.). Harper Collins.
Saylor, G. J., Alexander, W. M., & Lewis, A. J. (1981). Curriculum planning for better teaching and learning (4th ed.). Holt, Rinehart and Winston.
Stufflebeam, D. L. (1983). The CIPP model for program evaluation. In F. F. Madaus, M. Scriven, & D. L. Stufflebeam (Eds.),
Evaluation models: Viewpoints on educational and human services evaluation (pp. 117–141). Kluwer. https://doi.org/10.1007/978-94-009-6669-7_1
Taba, H. (1962). Curriculum development: Theory and practice. Harcourt, Brace & World.
Tyler, R. W. (1968). Basic principles of curriculum and instruction. University of Chicago Press.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 Journal for Developing the Social and Community
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์เป็นของผู้ประพันธ์บทความ
