การประเมินโครงการโรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนแกดำวิทยาคาร จังหวัดมหาสารคาม

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีมีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลการดำเนินงานตามโครงการโรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนแกดำวิทยาคาร ผู้วิจัยได้ดำเนินการวิจัยตามขั้นตอนกระบวนการวิจัยและพัฒนา (Research and Development) ขั้นที่ 1 กำหนดนโยบาย และแผนการพัฒนา โครงการโรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนแกดำวิทยาคาร ขั้นที่ 2 แต่งตั้งคณะทำงาน ประชุมวางแผน จัดทำแผนพัฒนา/แผนปฏิบัติการ โครงการ/กิจกรรม และจัดสรรงบประมาณ ขั้นที่ 3 การดำเนิน โครงการโรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนแกดำวิทยาคาร ขั้นที่ 4 ตรวจสอบและประเมินผลโครงการ ฯ ขั้นที่ 5 การสะท้อนผลการปฏิบัติเพื่อการปรับปรุงพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ขั้นที่ 6 ผลการพัฒนาโครงการฯ จนประสบผลสำเร็จเป็นที่ประจักษ์ โดยได้พัฒนาเครื่องมือที่ใช้ในการประเมินรูปแบบการประเมิน โดยยึดเกณฑ์มาตรฐานการประเมินของประเมินผลการดำเนินงานตามโครงการโรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนแกดำวิทยาคาร ใช้รูปแบบการประเมินแบบซิปป์ (CIPP Model)

ผลการวิจัยพบว่า

    จากการประเมินโครงการโรงเรียนวิถีพุทธโรงเรียนแกดำวิทยาคาร จังหวัดมหาสารคาม สรุปผลดังนี้

ตอนที่ 1 ประเมินผลการดำเนินงานตามโครงการโรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนแกดำวิทยาคาร ใช้รูปแบบการประเมินแบบซิปป์ (CIPP Model)

1. การประเมินภาพรวมด้านบริบท (Context Evaluation) โดยประเมินความเหมาะสมและความสอดคล้องระหว่างวัตถุประสงค์ของโครงการกับบริบทต่างๆ คือ นโยบายของสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน นโยบายของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเขต 26 นโยบายของโรงเรียนแกดำวิทยาคาร วิสัยทัศน์ เอกลักษณ์ อัตลักษณ์ เป้าประสงค์ กลยุทธ์ ความจำเป็นและความต้องการของโรงเรียน พบว่า ผู้บริหาร ครูและบุคลากรทางการศึกษา และคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานโรงเรียนแกดำวิทยาคารอยู่ในระดับมาก ( =4.39, S.D = 0.62) และเมื่อพิจารณารายข้อ พบว่า โครงการมีความสอดคล้องกับนโยบายของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 26 มีค่าเฉลี่ยสูงที่สุด ( =4.61, S.D =0.53) มีผลการประเมินระดับมากที่สุด รองลงมาคือ ท่านรู้และเข้าใจหลักการของโครงการโรงเรียนวิถีพุทธ สพฐ. มีผลการประเมินระดับมากที่สุด ( =4.54, S.D = 0.56) โรงเรียนได้กำหนดหลักการและเหตุผลในการจัดโครงการโรงเรียนวิถีพุทธไว้อย่างชัดเจน มีผลการประเมินระดับมากที่สุด ( =4.50, S.D = 0.59) ตามลำดับ ส่วนข้อที่มีผลการประเมินต่ำที่สุด คือ โครงการมีความสอดคล้องกับสภาพความต้องการ/ความสนใจของนักเรียน มีผลการประเมินระดับมาก ( =4.16, S.D = 0.66)
2. การประเมินด้านปัจจัยป้อนเข้า (Input Evaluation) พบว่า ภาพรวมด้านปัจจัยนำเข้าโครงการโรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนแกดำวิทยาคารจังหวัดมหาสารคาม ของผู้บริหาร ครูและบุคลากรทางการศึกษาโรงเรียนแกดำวิทยาคาร อยู่ในระดับมาก ( =3.93, S.D. = 0.70) และเมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านบุคลากร มีค่าเฉลี่ยสูงที่สุด ( =4.15, S.D.= 0.63) มีผลการประเมิน ระดับมาก รองลงมา ด้านการบริหารจัดการ ( =4.04, S.D.= 0.77) ด้านงบประมาณ มีผลการประเมินระดับมาก ( =3.79, S.D.= 0.68) ตามลำดับ ส่วนด้านที่มีผลการประเมินต่ำที่สุด คือ ด้านวัสดุ อุปกรณ์ และสถานที่ มีผลการประเมินระดับมาก ( =3.74, S.D.= 0.79)
3. ประเมินด้านกระบวนการดำเนินงาน (Process Evaluation)

                   การประเมินด้านกระบวนการดำเนินงาน (Process Evaluation) พบว่า ผู้บริหาร ครูและบุคลากรทางการศึกษา และนักเรียนโรงเรียนแกดำวิทยาคาร อยู่ในระดับมาก ( =4.10, S.D. = 0.80) และเมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านกิจกรรมของโครงการโรงเรียนวิถีพุทธ ( =4.14, S.D. = 0.83)มีผลการประเมินระดับมาก รองลงมาคือ ด้านบรรยากาศและปฏิสัมพันธ์ที่ส่งเสริมการจัดกิจกรรม มีผลการประเมินระดับมาก ( =4.10, S.D. = 0.80) และด้านกระบวนการจัดการเรียนรู้ สื่อ แหล่งเรียนรู้ การวัดและการประเมินผล มีผลการประเมินระดับมาก ( =4.04, S.D. = 0.77) ตามลำดับ

1. การประเมินด้านผลผลิต (Product Evaluation)

                        การประเมินด้านผลผลิต (Product Evaluation) พบว่า ภาพรวมด้านผลผลิต โครงการโรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนแกดำวิทยาคารจังหวัดมหาสารคาม ของผู้บริหาร ครูและบุคลากรทางการศึกษา นักเรียน และผู้ปกครองนักเรียน โรงเรียนแกดำวิทยาคาร อยู่ในระดับมาก ( =4.14, S.D. = 0.79) และเมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า พัฒนาการทางสังคม (ศีล) ( =4.18, S.D. = 0.79) มีผลการประเมินระดับมาก รองลงมาคือ พัฒนาการทางจิต (จิต) มีผลการประเมินระดับมาก ( =4.16, S.D. = 0.82) พัฒนาการทางกายภาพ(กาย) และ พัฒนาการทางปัญญา(ปัญญา) มีผลการประเมินระดับมาก เท่ากันคือ ( =4.11, S.D. = 0.78) ตามลำดับ

              ตอนที่ 2 ความคิดเห็นด้านผลกระทบ (Impact Evaluation)

                   โดยรวมความคิดเห็นด้านผลกระทบ (Impact Evaluation) พบว่า ผลกระทบต่อบ้านและชุมชน ( =4.21,S.D. = 0.78) มีผลการประเมินระดับมาก รองลงมาคือ ผลกระทบต่อวัด มีผลการประเมินระดับมาก ( =4.18, S.D. = 0.77) และผลกระทบต่อโรงเรียน มีผลการประเมินระดับมาก ( =4.15, S.D. = 0.79) ตามลำดับ