การยอมรับและพฤติกรรมการบริโภคสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมของนักศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม

ผู้แต่ง

  • อรนี บุญมีนิมิตร หลักสูตรบริหารธุรกิจบัณฑิต สาขาวิชาการตลาดดิจิทัล คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม

คำสำคัญ:

สินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม, ความตั้งใจซื้อสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม, พฤติกรรมผู้บริโภค Gen Z

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาระดับการยอมรับสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และ (2) วิเคราะห์รูปแบบพฤติกรรมการบริโภคสินค้าเพื่อสิ่งแวดล้อมของนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม              กลุ่มตัวอย่างคือนักศึกษาระดับปริญญาตรี มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม จำนวน 400 คน กำหนดขนาดตัวอย่างด้วยสูตรของ ทาโร ยามาเน่ ที่ระดับความคลาดเคลื่อนร้อยละ 5 ซึ่งได้มาจากการสุ่มตัวอย่างแบบบังเอิญตามสัดส่วนรายคณะ เครื่องมือวิจัยคือแบบสอบถามวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาภายใต้กรอบทฤษฎีพฤติกรรมตามแผน

ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีการยอมรับสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมระดับดี ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อความตั้งใจซื้อและการยอมรับมากที่สุดคือ ปัจจัยเชิงหน้าที่ ได้แก่ ประโยชน์ใช้สอย ความคุ้มค่า และราคาที่เข้าถึงได้ แสดงให้เห็นว่ากลุ่มเป้าหมายให้ความสำคัญกับอรรถประโยชน์ส่วนบุคคลก่อนมิติด้านสิ่งแวดล้อม นอกจากนี้ยังพบความขัดแย้งเชิงพฤติกรรมโดยนักศึกษามีทัศนคติเชิงบวกต่อการอนุรักษ์ แต่ยังมีพฤติกรรมการซื้อสินค้าบรรจุภัณฑ์พลาสติกสูง ซึ่งเป็นผลจากอิทธิพลด้านการออกแบบผลิตภัณฑ์ กระแสนิยม และกลยุทธ์การส่งเสริมการขายระยะสั้น

ข้อเสนอแนะจากการวิจัยคือ มหาวิทยาลัยควรบูรณาการนโยบายมหาวิทยาลัยสีเขียวเข้ากับมาตรการส่งเสริมการเข้าถึงสินค้าสีเขียวที่มีคุณภาพและราคาเหมาะสม ควรให้ความสำคัญกับการออกแบบผลิตภัณฑ์ที่เน้นทั้งความเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมและความสะดวกในการใช้งานควบคู่กัน การส่งเสริมการบริโภคสีเขียวในกลุ่ม Generation Z ควรพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่บูรณาการความสมดุลระหว่าง "อรรถประโยชน์ ความคุ้มค่า และความเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม" อย่างเป็นรูปธรรมควบคู่กับการสื่อสารสร้างการรับรู้มาตรฐานสินค้าอย่างเป็นระบบ

เอกสารอ้างอิง

กนกวรรณ กุลสุทธิ์, กรกมล ตกแต่ง, และวาสินี เกสรราษฎร์. (2560). ปัจจัยที่มีผลต่อความตั้งใจซื้อผลิตภัณฑ์เพื่อสิ่งแวดล้อมของผู้บริโภคในเขตกรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

กรมควบคุมมลพิษ. (2567). รายงานสถานการณ์มลพิษของประเทศไทย ปี 2566.

การทำความเข้าใจผลิตภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมและความสำคัญของการประเมินวัฏจักรชีวิต (LCA) เพื่อความยั่งยืน. (2567). SGS. https://www.sgs.com/th-th/news/2024/03/understanding-green-products-and-the-importance-of-life-cycle-assessment-for-sustainability

จิราจารีย์ ชัยมุสิก. (2550). ทัศนคติและพฤติกรรมการบริโภคสินค้าที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมของผู้บริโภคในกรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

ณัฐณิชา นิสัยสุข. (2556). ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการซื้อผลิตภัณฑ์ที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมของผู้บริโภค [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

ปิยะนันท์ เชิญเจริญรัตน์. (2561). ทัศนคติและการตัดสินใจซื้อผลิตภัณฑ์ที่ออกแบบเพื่อสิ่งแวดล้อมของผู้บริโภค. วารสารวิชาการอุตสาหกรรมบริการ, 13(2), 45-58.

ภัทรวรรณ รามสูต. (2558). พฤติกรรมของผู้บริโภคในอำเภอเมืองเชียงใหม่ในการซื้อบรรจุภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

วีรภัทร วัสสระ. (2558). การศึกษาการรับรู้ของผู้บริโภคและปัจจัยที่มีผลต่อการตัดสินใจซื้อสินค้าอุปโภคบริโภคที่ออกแบบเพื่อสิ่งแวดล้อม [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ศิริวรรณ เสรีรัตน์, ปริญ ลักษิตานนท์, ศุภร เสรีรัตน์, และองอาจ ปทะวานิช. (2560). การบริหารการตลาดยุคใหม่ (ฉบับปรับปรุงใหม่). ธรรมสาร.

สันทนา อมรไชย. (2552). ผลิตภัณฑ์สีเขียวเพื่อสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน. วารสารกรมวิทยาศาสตร์บริการ, 57(179), 29-36.

สิริพัฒนัญ ชินเศรษฐพงศ์. (2561). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการตัดสินใจซื้อสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมของผู้บริโภค [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

อุกฤษฎ์ เอื้อวัฒนสกุล. (2559). ทัศนคติและความเชื่อที่ส่งผลต่อความตั้งใจซื้อผลิตภัณฑ์อาหารเพื่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อมของผู้บริโภคในกรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยกรุงเทพ.

Aaker, D. A., & Day, G. S. (1990). Marketing research (4th ed.). John Wiley & Sons.

Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179-211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T

Chulalongkorn University. (2023). Research on green cosmetics consumption and perceived value [Research report].

Jain, S., Khan, M. N., & Mishra, S. (2017). Understanding consumer behavior towards luxury goods: A study of young consumers. Journal of Retailing and Consumer Services, 34, 244-252. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2016.10.002

Joshi, Y., & Rahman, Z. (2015). Factors affecting green purchase behaviour and future research directions. International Strategic Management Review, 3(1-2), 128–143.https://doi.org/10.1016/j.ism.2015.04.001

Kalafatis, S. P., Pollard, R., East, R., & Tsogas, M. H. (1999). Green marketing and Ajzen’s theory of planned behaviour: A cross-market examination. Journal of Consumer Marketing, 16(5), 441-460 https://doi.org/10.1108/07363769910289550

Kim, Y. J., Njite, D., & Hancer, M. (2012). Anticipated emotion in consumers’ intentions to select eco-friendly restaurants: Augmenting the theory of planned behavior. International Journal of Hospitality Management, 34, 255-262. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2012.11.004

Kotler, P. (1997). Marketing management: Analysis, planning, implementation, and control (5th ed.). Prentice Hall.

Kotler, P., & Keller, K. L. (2016). Marketing management (15th ed.). Pearson.

Magnier, L., & Crié, D. (2015). Communicating packaging eco-friendliness: An exploration of consumers’ perceptions of eco-designed packaging. Journal of Business Research, 68(4), 813–825. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2014.06.053

Mostafa, M. M. (2007). Gender differences in Egyptian consumers’ green purchase conscious and behaviour. International Journal of Consumer Studies, 31(3), 220-229.https://doi.org/10.1111/j.1470-6431.2006.00523.x

Paul, J., Modi, A., & Patel, J. (2016). Predicting green product consumption using theory of planned behavior and cognitive individual differences. Journal of Retailing and Consumer Services, 29, 17-24. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2015.10.007

Tan, L. P., Yap, S.-F., & Khong, K. W. (2022). Social media influence on green consumption among Gen Z: The roles of social media influencers and social norms. Journal of Consumer Behaviour, 21(3), 450–464. https://doi.org/10.1002/cb.2015

Tariq, M. I., Murtaza, S. A., & Khan, M. A. (2013). Consumer acceptance logic for eco-friendly products. International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 3(10), 1-15.

United Nations Environment Programme. (2024a). Global resources outlook 2024. https://www.unep.org/resources/global-resources-outlook-2024

United Nations Environment Programme. (2024b). Visualizing the global plastic pollution crisis. https://www.unep.org/resources/visualizing-global-plastic-pollution-crisis

Wang, J., Wang, S., & Li, J. (2023). Functional value as a driver of green product purchase in the post-pandemic era: An empirical study on Chinese consumers. Sustainable Production and Consumption, 35, 110–121. https://doi.org/10.1016/j.spc.2022.10.025

Yadav, R., & Pathak, G. S. (2016). Young consumers' intention towards buying green products in a developing nation: Extending the theory of planned behavior. Journal of Cleaner Production, 135, 732-739. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.06.167

Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis (3rd ed.). Harper and Row.

Zheng, Y., Li, X., & Zhang, Q. (2025). Subjective norms and green purchase intention: The role of social media influencers. Journal of Interactive Marketing, 59, 85–102.https://doi.org/10.1016/j.intmar.2024.08.003

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

29-04-2026