การบูรณาการสติ ขันติ และสันติในกระบวนการพัฒนาสถานปฏิบัติธรรม

Main Article Content

จินดา มหาพัณณาภรณ์

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์และนำเสนอแนวทางการบูรณาการ สติ ขันติ และสันติ ในกระบวนการพัฒนาสถานปฏิบัติธรรม เพื่อให้เป็นพื้นที่ที่เอื้อต่อการพัฒนามนุษย์และการดำรงอยู่ร่วมกันอย่างสงบสุขในสังคมร่วมสมัย การศึกษาดำเนินการโดยใช้การวิเคราะห์เอกสารเชิงวิชาการและคัมภีร์พระพุทธศาสนาที่เกี่ยวข้องกับแนวคิดการพัฒนาสถานปฏิบัติธรรม หลักพุทธธรรมว่าด้วยสติ ขันติ และสันติ รวมทั้งงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาองค์กรและชุมชนเชิงคุณค่า


ผลการวิเคราะห์พบว่า การพัฒนาสถานปฏิบัติธรรมอย่างมีคุณภาพจำเป็นต้องอาศัยการบูรณาการหลักธรรมทั้งสามประการอย่างเป็นระบบ โดยสติทำหน้าที่เป็นฐานของการตระหนักรู้ การกำกับตนเอง และการตัดสินใจอย่างรอบคอบของผู้บริหารและผู้ปฏิบัติ ขันติ เป็นกลไกสำคัญในการเสริมสร้างความอดทน ความเข้าใจ และการยอมรับความแตกต่าง ซึ่งช่วยลดความขัดแย้งและส่งเสริมความสัมพันธ์อันเกื้อกูล ขณะที่ สันติ เป็นทั้งเป้าหมายและผลลัพธ์ของกระบวนการพัฒนา อันสะท้อนถึงสภาวะแห่งความสงบภายในบุคคลและบรรยากาศแห่งความสมานฉันท์ภายในสถานปฏิบัติธรรม


การบูรณาการสติ ขันติ และสันติในกระบวนการพัฒนาสถานปฏิบัติธรรม จึงเป็นแนวทางที่ช่วยยกระดับคุณภาพการบริหารจัดการ การจัดกิจกรรมทางธรรม และการอยู่ร่วมกันของผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง อีกทั้งยังสะท้อนบทบาทของสถานปฏิบัติธรรมในฐานะแหล่งบ่มเพาะสันติภาวะและคุณค่าทางจริยธรรม อันนำไปสู่การพัฒนาสังคมอย่างยั่งยืน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
มหาพัณณาภรณ์ จ. (2026). การบูรณาการสติ ขันติ และสันติในกระบวนการพัฒนาสถานปฏิบัติธรรม . วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 14(4), 2044–2053. สืบค้น จาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/journal-peace/article/view/296602
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

Brown, K. W., & Ryan, R. M. (2003). The Benefits of Being Present: Mindfulness and Its Role in Psychological Well-Being. Journal of Personality and Social Psychology, 84(4), 822–848.

Fry, L. W. (2003). Toward a Theory of Spiritual Leadership. The Leadership Quarterly, 14(6), 693–727.

Fry, L. W., & Slocum, J. W. (2008). Maximizing the Triple Bottom Line through Spiritual Leadership. Organizational Dynamics, 37(1), 86–96.

Kabat-Zinn, J. (2003). Mindfulness-Based Interventions in Context: Past, Present, and Future. Clinical Psychology: Science and Practice, 10(2), 144–156.

Kabat-Zinn, J. (2013). Full Catastrophe Living. (Rev. ed.). New York, NY: Bantam Books.

Mahachulalongkornrajavidyalaya University. (1996). Thai Tripitakas. Bangkok: MCU Press.

Phra Brahmagunabhorn (P. A. Payutto). (1999). Dictionary of Buddhist Doctrine: Compendium Edition. Bangkok: Mahamakut Buddhist University Press.

Phra Brahmagunabhorn (P. A. Payutto). (2002). Buddhadhamma. Bangkok: Buddhadhamma Foundation.

Phra Brahmapundit (Prayoon Dhammacitto). (2012). Buddhism for Peace and Harmony. Bangkok: Mahachulalongkornrajavidyalaya University Press.

Senge, P. M. (2006). The Fifth Discipline: The Art and Practice of the Learning Organization. (Rev. ed.). New York, NY: Doubleday.

Senge, P. M., Scharmer, C. O., Jaworski, J., & Flowers, B. S. (2004). Presence: Human Purpose and the Field of the Future. San Francisco, CA: Berrett-Koehler.

World Health Organization. (2018). Constitution of the World Health Organization (Basic Documents). Geneva, Switzerland: World Health Organization.