การศึกษาความถูกต้อง ความเที่ยงตรง และการนำไปใช้ได้จริงของ แบบประเมินกลุ่มอาการผู้สูงอายุ ซึ่งใช้เวลา 10 นาที ในการบริการแบบปฐมภูมิ

Main Article Content

พัชชานิตย์ ปิติ
บงกช วิริยะ
ทิวารัตน์ ไกรเกียรติสกุล
วีรศักดิ์ เมืองไพศาล
สุวรรณี สุรเศรณีวงศ์

บทคัดย่อ

ที่มา: การประเมินกลุ่มอาการผู้สูงอายุฉบับสมบูรณ์ใช้เวลาประมาณหนึ่งชั่วโมง แบบประเมินผู้สูงอายุฉบับย่อขององค์การอนามัยโลกสิบนาที จึงต้องการศึกษาความถูกต้อง ความเที่ยงตรง ความสอดคล้อง และการนำไปใช้ได้จริงของแบบประเมินฉบับย่อ


แบบวิจัย: การวิจัยโดยการสังเกตแบบไปข้างหน้า


วัสดุและวิธีการ: แปลแบบประเมินฉบับย่อศึกษาความถูกต้องของแบบประเมินและความเที่ยงตรงของผู้ทดสอบ ความสอดคล้องได้จัดทำในผู้สูงอายุตั้งแต่ 60 ปีขึ้นไป จำนวน 112 คน  และศึกษาการนำไปใช้ได้จริงในพยาบาลปฐมภูมิ 4 คน


ผลการศึกษา: พบความสอดคล้องปานกลาง (แคปปา > 0.4) ในกลุ่มอาการผู้สูงอายุ 4 ด้าน ได้แก่ ภาวะกลั้นปัสสาวะลำบาก ภาวะซึมเศร้า การไม่สามารถเคลื่อนไหวได้ และการได้ยิน (แคปปา 0.780, 0.762, 0.573 และ 0.519 ตามลำดับ) อีก 4 ด้านความสอดคล้องต่ำ (แคปปา < 0.4)  ได้แก่ ภาวะสมองเสื่อม ภาวะหกล้ม ภาวะโภชนาการ และการมองเห็น (แคปปา 0.091, 0.026, 0.109 และ 0.219 ตามลำดับ) ความเที่ยงตรงระหว่างผู้ประเมินดีเยี่ยม ความเที่ยงตรงอยู่ในเกณฑ์ดีทุกคำถาม แต่ดัชนีความตรงต่อเนื้อหามีค่าเพียง 0.75 การนำไปใช้ได้จริงพบว่าดีมาก ด้านการใช้เวลาน้อยและสะดวกต่อการใช้งาน


สรุป: ความเที่ยงตรงของผู้ทดสอบและการนำไปใช้ได้จริงในแบบประเมินฉบับย่อมีผลลัพธ์ที่ดี ความเที่ยงตรงอยู่ในเกณฑ์ที่ยอมรับได้ ความสอดคล้องระหว่างทั้งสองแบบประเมินอยู่ในระดับปานกลาง


คำสำคัญ: แบบประเมินฉบับย่อ กลุ่มอาการผู้สูงอายุ ความถูกต้อง ความเที่ยงตรง ความสอดคล้อง

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
1.
ปิติ พ, วิริยะ บ, ไกรเกียรติสกุล ท, เมืองไพศาล ว, สุรเศรณีวงศ์ ส. การศึกษาความถูกต้อง ความเที่ยงตรง และการนำไปใช้ได้จริงของ แบบประเมินกลุ่มอาการผู้สูงอายุ ซึ่งใช้เวลา 10 นาที ในการบริการแบบปฐมภูมิ. PCFM [อินเทอร์เน็ต]. 26 ธันวาคม 2025 [อ้างถึง 19 กันยายน 2026];8(6). available at: https://so03.tci-thaijo.org/index.php/PCFM/article/view/282119
ประเภทบทความ
นิพนธ์ต้นฉบับ

เอกสารอ้างอิง

มูลนิธิสถาบันและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2563. นครปฐม: สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล; 2564.

สถาบันเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ กรมการแพทย์. แนวทางการดูแลกลุ่มอาการสูงอายุ. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2558.

Singh S, Gray A, Shepperd S, Stott DJ, Ellis G, Hemsley A, et al. Is comprehensive geriatric assessment hospital at home a cost-effective alternative to hospital admission for older people? Age Ageing. 2022;51:afab220.

Shepperd S, Butler C, Cradduck-Bamford A, Ellis G, Gray A, Hemsley A, et al. Is comprehensive geriatric assessment admission avoidance hospital at home an alternative to hospital admission for older persons?: a randomized trial. Ann Intern Med. 2021;174:889-98.

World Health Organization. Integrated care for older people: guideline on community-level interventions to manage declines in intrinsic capacity [Internet]. 2017 [cited 2023 Jan 2]. Avaliable from: https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/258981/9789241550109-eng.pdf

กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือการคัดกรองและประเมินสุขภาพผู้สูงอายุ พ.ศ. 2546 กระทรวงสาธารณสุข. กรุงเทพฯ: ณจันตา ครีเอชั่น; 2564.

ราชวิทยาลัยแพทย์เวชศาสตร์ครอบครัวแห่งประเทศไทย. คู่มือการเยี่ยมบ้านผู้สูงอายุ. กรุงเทพฯ: ราชวิทยาลัยแพทย์เวชศาสตร์ครอบครัวแห่งประเทศไทย; 2561.

World health organization. Handbook: Guidance on person-centred assessment and pathways in prima [Internet]. 2019 [cited 2023 Jan 3]. Avaliable from: https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/326843/WHO-FWC-ALC-19.1-eng.pdf

กลุ่มฟื้นฟูสมรรถภาพสมอง. แบบทดสอบสมรรถภาพสมองของไทย. สารศิริราช. 2536;45:359-74.

Sheikh JI, Yesavage JA. Geriatric depression scale: recent evidence and development of a shorter version. Clin Gerontol. 1986;5:165-73.

สถาบันเวชศาสตร์สมเด็จพระสังฆราชญาณสังวรเพื่อผู้สูงอายุ. แนวทางเวชปฏิบัติการป้องกันและประเมินภาวะหกล้ม ในผู้สูงอายุ. นนทบุรี: กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข; 2562.

World Health Organization. Age-friendly primary health care center toolkit [Internet]. 2008 [cited 2023 Jan 3]. Avaliable from: https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/43860/9789241596480_eng.pdf

Huang L-K, Wang Y-W, Chou C-H, Liu Y-L, Hsieh J-G. Application of a World Health Organization 10-minute screening tool in eastern Taiwan—Falls and self-rated health status among community-dwelling elderly. Tzu Chi Medical Journal. 2015;27:120-3.

อุไรวรรณ ชัยชนะวิโรจน์, ชญาภา วันทุม. การทดสอบความตรงตามเนื้อหาของเครื่องมือวิจัย. วารสารการพยาบาลแฃะสุขภาพ 2560;11:105-11.

Cantor AB. Sample size calculation for Cohen’s kappa. Psychol Methods 1996;1:150-3.

Bujang MA, Omar ED, Baharum NA. A review on sample size determination for Cronbach’s Alpha test: a simple guide for researchers. Malays J Med Sci. 2018;25:85-99.

Jaturapatporn D, Hathirat S, Manataweewat B, Dellow AC, Leelaharattanarak S, Sirimothya S, et al. Reliability and validity of a Thai version of the General Practice Assessment Questionnaire (GPAQ). J Med Assoc Thai. 2006;89:1491-6.

Saraiva MD, Venys AL, Abdalla FLP, Fernandes MS, Pisoli PH, Sousa DMdRV, et al. AMPI-AB validity and reliability: a multidimensional tool in resource-limited primary care settings. BMC Geriatrics. 2020;20:124. PubMed PMID: 32228469

Sidik SM. The Prevalence of Urinary Incontinence among the Elderly in a Rural Community in Selangor. Malays J Med Sci. 2010;17:18-23.

Talwar NA, Churchill NW, Hird MA, Pshonyak I, Tam F, Fischer CE, et al. The neural correlates of the clock-drawing test in healthy aging. Front Hum Neurosci. 2019;13:25. PubMed PMID: 30804769

Beck Jepsen D, Robinson K, Ogliari G, Montero-Odasso M, Kamkar N, Ryg J, et al. Predicting falls in older adults: an umbrella review of instruments assessing gait, balance, and functional mobility. BMC Geriatr 2022;22(1):615. PubMed PMID: 35879666

Taveira A, Sousa B, Costa P, Macedo AP. Health management of malnourished elderly in primary health care: a scoping review. BMC Prim Care. 2022;23(1):272. PubMed PMID: 36329398

นพมาศ อุตะมะ, โรจนี จินตนาวัฒน์, สมสงวน อัษญคุณ, ภารดี นานาศิลป์. ความบกพร่องทางการมองเห็น วิธีการเผชิญความเครียด และคุณภาพชีวิตที่เกี่ยวข้องกับการมองเห็นของผู้สูงอายุที่เป็นต้อกระจก. พยาบาลสาร มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. 2558;42:61-71.

US Preventive Services Task Force, Mangione CM, Barry MJ, Nicholson WK, Cabana M, Chelmow D, et al. Screening for impaired visual acuity in older adults: US preventive services task force recommendation statement. JAMA. 2022;327:2123-8.