การวิเคราะห์ฉากทัศน์ของสัญญาขนส่งระยะยาวที่เหมาะสม: กรณีศึกษา บริษัทผู้ให้บริการขนส่งสินค้าระหว่างประเทศ
DOI:
https://doi.org/10.53848/jlsco.v12i1.285576คำสำคัญ:
สัญญาค่าระวาง, อัตราค่าระวาง, ขนส่งสินค้าระหว่างประเทศ, การวิเคราะห์ฉากทัศน์บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัจจัยที่ส่งผลกระทบอัตราค่าระวางตามตลาด (Spot rate) ในแต่ละเส้นทางของบริษัท ตั้งแต่ปี 2563 ถึงปี 2566 2) เพื่อวิเคราะห์ภาพรวมสถานการณ์การส่งออกและแนวโน้มอุตสาหกรรมของลูกค้าหลัก (ธุรกิจเครื่องใช้ไฟฟ้า) 3) เพื่อเสนอรูปแบบการทำสัญญาอัตราค่าระวางระยะยาว และแบบรวมรูปแบบอัตราค่าระวางระยะยาวกับอัตราค่าระวางตามตลาดเพื่อให้มีความเหมาะสมที่สุด จากการรวบรวมอัตราค่าระวางและปริมาณการส่งออกของบริษัทกรณีศึกษา รูปแบบการขนส่งเป็นแบบตู้คอนเทนเนอร์ ขนาด 40 ฟุต ประเภทตู้แห้งหรือสินค้าทั่วไป เส้นทางที่มีสัดส่วนปริมาณการส่งออกจำนวนมากและมีความถี่สม่ำเสมอ แบ่งออกเป็น 3 ภูมิภาคหลัก ได้แก่ 1) ภูมิภาคเอเชีย คิดเป็นร้อยละ 92 2) ภูมิภาคยุโรป ร้อยละ 7.12 และ 3) ภูมิภาคตะวันออกกลาง ร้อยละ 0.88 เพื่อใช้สำหรับเป็นเส้นทางตัวแทนในการรวบรวมข้อมูลราคาค่าบริการขนส่งสินค้าทางทะเล โดยใช้ข้อมูลปี 2563 เป็นปีฐาน นำมาคำนวณดัชนีค่าบริการขนส่งสินค้าระหว่างประเทศทางทะเล โดยสามารถแบ่งปัจจัยที่ส่งผลต่ออัตราค่าระวาง ได้แก่ ต้นทุนการเดินเรือและราคาน้ำมันดิบ เศรษฐกิจโลก และฤดูกาล (ความต้องการขนส่ง) จากปัจจัยที่ส่งผลต่ออัตราค่าระวางดังกล่าว สามารถจำแนกแนวโน้มอัตราค่าระวางได้เป็น 3 ฉาก โดยใช้เครื่องมือการสร้างฉากทัศน์ ได้แก่ 1) ค่าระวางปรับตัวสูงขึ้น 2) ค่าระวางทรงตัว และ 3) ค่าระวางปรับตัวลดลง ผลการคำนวณความน่าจะเป็นของฉากทัศน์ที่จะเกิดขึ้นมากสุด ได้แก่ ฉากทัศน์ที่ 1 ค่าระวางปรับตัวสูงขึ้น และผู้ให้สัมภาษณ์เชิงลึกทั้งหมดจำนวน 7 ท่าน มีความเห็นตรงกันว่า ค่าระวางยังคงปรับตัวสูงขึ้นต่อเนื่อง ดังนั้นบริษัทกรณีศึกษาจึงควรจัดทำสัญญาค่าระวางระยะยาว
เอกสารอ้างอิง
กรมเจ้าท่า. (2567). โครงการศึกษาพัฒนาประสิทธิภาพการขนส่งตู้คอนเทนเนอร์ เพื่อเพิ่มขีดความสามารถการแข่งขันทางการค้าและโลจิสติกส์ของไทย (รายงานสรุปผู้บริหาร), กรมเจ้าท่า.
กรมศุลกากร. (2566). รายงานสถิติ. ค้นเมื่อ 9 มกราคม 2568, จาก: https://www.customs.go.th.
ธวัช เลาหอรุโณทัย และชิตพงษ์ อัยสานนท์, (2567). ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกผู้ให้บริการโลจิสติกส์ด้านการขนส่ง กรณีศึกษาของบริษัท เอ บี ซี จำกัด. วารสารนวัตกรรมทางธุรกิจและสังคม, 1(1).
นิตยา ชูมี. (2552). การจัดทำดัชนีค่าบริการขนส่งสินค้าระหว่างประเทศทางทะเล เพื่อการนำไปประกอบการตัดสินใจด้านการบริหารจัดการโลจิสติกส์ของภาครัฐและเอกชน. การค้นคว้าอิสระปริญญาบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการโลจิสติกส์, มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย.
รุ่งอรุณ วงศ์วุฒิ. (2555). กลยุทธ์การสร้างความได้เปรียบทางการแข่งขันของบริษัทสยามฟาร์มาซูติคอล จำกัด. การค้นคว้าอิสระปริญญาบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต สาขาวิชาบริหารธุรกิจ, มหาวิทยาลัยแม่โจ้.
สภาผู้ส่งสินค้าทางเรือแห่งประเทศไทย. (2567). การเคลื่อนไหวของอัตราค่าระวางเรือประจำสัปดาห์. ค้นเมื่อ 24 ตุลาคม 2567, จาก: https://www.tnsc.com.
Jugovic, A., Komadina, N., & Hadzic, A. P. (2015). Factors influencing the formation of freight rates on maritime shipping markets. Scientific Journal of Maritime Research, 29(1), 23-29.
Kavussanos, M. G., & Visvikis, I. D. (2016). Maritime business freight risk management. The Inter national Handbook of Shipping Finance. London: Palgrave Macmillan.
Kumar, P., & Cerpa, J. M. (2023). Pricing Ocean Freight Services: A Bargaining Perspective. Thesis of the Degree of Master of Science. World Maritime University.
Liang, T., & Huang, J. (1998). An empirical study on consumer acceptance of products in electronic markets: A transaction cost model. Decision Support Systems, 24(1), 29-34.
Michail, N. A. (2020). World economic growth and seaborne trade volume: Quantifying the relationship. Transportation Research Interdisciplinary Perspectives, 4(1). http://dx.doi.org/10.1016/j.trip.2020.100108
Ramani, K. V. (1996). An interactive computer simulation model for the logistics planning of container operations in seaports. Simulation Journal, 66(5), 291-300.
Susarla, A., Barua, A., & Whinston, A. (2009). A transaction cost perspective of the software as a service business model. Journal of MIS, 26(2), 205-240.
UNCTAD (2021). Record-breaking container freight rates. Review of Maritime Transport 2021, UNCTAD. https://doi.org/10.18356/9789210000970.
Wang, K. Y., Wen, Y., Yip, T. L., & Fan, Z., (2021). Carrier-shipper risk management and coordination in the presence of spot freight market. Transportation Research Part E: Logistics and Transportation Review, 149(1). https://doi.org/10.1016/j.tre.2021.102287
Williamson, O. E., (1975). Markets and Hierarchies: Analysis and Anti-Trust Implications, New York: Free Press.
Williamson, O. E., (1979). Transaction Cost Economics: The Governance of Contractual Relation, Journal of Law and Economics, 22(2), 233-261.
World Trade Organization (WTO). (2023). World trade statistical review 2023 (29–41). World Trade Organization. Retrieved 20 January 2024, From: https://www.wto.org/english/res_e/statis_e/wts2023_e/wts2023_e.pdf.
