การพัฒนารูปแบบเสริมสร้างความสามารถในการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู โดยใช้แนวคิดการศึกษาชั้นเรียนร่วมกับชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ เพื่อพัฒนาคุณภาพผู้เรียน โรงเรียนแม่ต๋ำตาดควันวิทยาคม สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเชียงราย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา 2) สร้างและหาคุณภาพรูปแบบ 3) เปรียบเทียบความสามารถในการจัดการเรียนรู้เชิงรุกกับเกณฑ์ร้อยละ 80 4) ศึกษาคุณภาพผู้เรียนหลังใช้รูปแบบ และ 5) ศึกษาประเมินรูปแบบ ใช้วิธีวิจัยและพัฒนา กลุ่มผู้ให้ข้อมูล ครูผู้สอนโรงเรียนแม่ต๋ำตาดควันวิทยาคม ปีการศึกษา 2568 จำนวน 22 คน เลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ รูปแบบเสริมสร้างความสามารถในการจัดการเรียนรู้เชิงรุกแบบประเมินความสามารถในการจัดการเรียนรู้เชิงรุก วิเคราะห์ข้อมูล หาค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ร้อยละ และการทดสอบค่าที (t-test for one sample) ผลการวิจัยพบว่า สภาพปัจจุบันการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู ระดับปานกลาง ( = 3.47) สภาพที่พึงประสงค์ ระดับมากที่สุด (
= 4.77) รูปแบบ มี 5 องค์ประกอบ ได้แก่ หลักการ เป้าหมาย กระบวนการ การวัดและประเมินผล และปัจจัยเงื่อนไขสู่ความสำเร็จ มีกระบวนการ 4 ขั้นตอน (A-PAR) ได้แก่ ขั้นวิเคราะห์ประเด็นปัญหาการเรียนรู้ ขั้นวางแผน กลยุทธ์การจัดการเรียนรู้ ขั้นจัดการเรียนรู้และสังเกตชั้นเรียน และขั้นสะท้อนผลแลกเปลี่ยนเรียนรู้ แต่ละขั้นใช้กระบวนการชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (SCCER-US) ประกอบด้วย แบ่งปันวิสัยทัศน์ มีบรรทัดฐานและค่านิยมร่วมกัน กำหนดเป้าหมายร่วมกันมุ่งเน้นการเรียนรู้ของผู้เรียน เรียนรู้และทำงานร่วมกันเป็นทีม รับการชี้แนะจากผู้เชี่ยวชาญ สนทนาสะท้อนผลการปฏิบัติงานร่วมกัน ใช้ข้อมูลเพื่อการวางแผนพัฒนาอย่างต่อเนื่อง และปัจจัยเงื่อนไขสนับสนุน ความสามารถในการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู ระดับมากที่สุด (
= 4.58) ร้อยละ 91.60 สูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 80 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์และสมรรถนะสำคัญ สูงกว่า ปีการศึกษา 2567 ความคิดเห็นของครูต่อการใช้รูปแบบมากที่สุด (
= 4.65)
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กนกวรรณ ฉัตร์แก้ว. (2562). เรียนรู้เชิงประวัติศาสตร์ในยุคประเทศไทย 4.0 ของครูระดับมัธยมศึกษาตอนต้น. ใน วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาหลักสูตรและการสอน. มหาวิทยาลัยรังสิต.
กมล โพธิเย็น. (2564). Active Learning: การจัดการเรียนรู้ที่ตอบโจทย์การจัดการศึกษาในศตวรรษที่ 21 Active Learning: Learning satisfy Education in 21st century. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 19(1), 11-28.
ชาริณี ตรีวรัญญู. (2560). การสร้างชุมชนแห่งการเรียนรู้เชิงวิชาชีพด้วยการพัฒนาบทเรียนร่วมกัน: แนวคิดและแนวทางสู่ความสำเร็จ. วารสารครุศาสตร์, 45(1), 299-319.
ทิศนา แขมมณี. (2561). ศิลปะการสอน: แนวทางการจัดการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. (พิมพ์ครั้งที่ 15). กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นงค์ลักษณ์ ดุริยพันธ์. (2566). การพัฒนารูปแบบชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพเพื่อส่งเสริมความสามารถการจัด การเรียนรู้เชิงรุกของครูโรงเรียนเทศบาล 7 ฝั่งหมิ่น สังกัดเทศบาลนครเชียงราย. วารสารชมรมบัณฑิตศิลป์, 1(3), 26-40.
บุญชอบ จันทาพูน และคณะ. (2561). กลยุทธ์การเสริมสร้างชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพสำหรับครูโรงเรียน เทศบาล 1 ตอนยาง จังหวัดเชียงราย. วารสารวิจัยและพัฒนา วไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, 13(2), 17-27.
ประวัติ สุทธิประภา. (2562). รูปแบบการบริหารสถานศึกษาในการเสริมสร้างชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพครูเพื่อพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษาของโรงเรียนสารวิทยา. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 2.
พิชิต ฤทธิ์จรูญ. (2545). หลักการวัดและการประเมินผลการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพมหานคร: บริษัท เฮ้าส์ ออฟ เคอร์มิสท์ จำกัด.
พิมพันธ์ เดชะคุปต์ และพเยาว์ ยินดีสุข. (2561). การเรียนรู้เชิงรุกแบบรวมพลังกับ PLC เพื่อการพัฒนา. (พิมพ์ครั้งที่ 1). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
โรงเรียนแม่ต๋ำตาดควันวิทยาคม. (2566). รายงานการประเมินตนเองของสถานศึกษา ประจำปีการศึกษา 2566 (SELF-ASSESSMENT REPORT: SAR). เชียงราย: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเชียงราย.
วารีรัตน์ แก้วอุไร. (2565). การวิจัยเพื่อพัฒนาหลักสูตรและการสอน. พิษณุโลก: คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร.
วิจารณ์ พานิช. (2559). บันเทิงชีวิตครูสู่ชุมชนการเรียนรู้. กรุงเทพมหานคร: เอส อาร์ พริ้นติ้ง แมสโปรดักส์ จำกัด.
สมนึก ภัททิยธนี. (2553). การวัดผลการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กาฬสินธุ์: ประสานการพิมพ์.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาการศึกษาแห่งชาติ. (2545). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และแก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545. เรียกใช้เมื่อ 12 ตุลาคม 2567 จาก https://shorturl.asia/sZmgY
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). แนวทางการนิเทศเพื่อพัฒนาและส่งเสริมการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ตามนโยบายลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้. เรียกใช้เมื่อ 15 มีนาคม 2569 จาก https://shorturl.asia/Fdaox
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2559). รายงานการวิจัยแนวโน้มภาพอนาคตการศึกษาและการเรียนรู้ของไทยในปี พ.ศ. 2573. กรุงเทพมหานคร: บริษัท 21 เซ็นจูรี่ จำกัด.
Burry-Stock, J. A. et al. (1996). Rater Agreement Indexes for Performance Assessment. Educational and Psychological Measurement, 56(2), 251-262.
DuFour, R. & Eaker, R. (2008). Revisiting Professional Learning Communities at work. Bloomington: Solution Tree Press.
DuFour, R. (2004). What is a “Professional Learning Community”? Educational Leadership, 61(8), 6-11.
Lewis, C. (2002). Lesson study: A handbook of teacher-led instructional change. Philadelphia, PA: Research for Better Schools.
