การพัฒนาโมเดลการจัดการเครือข่ายธุรกิจการเกษตรแบบทำงานร่วมกันของเกษตรกร

บทคัดย่อ

งานวิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวิเคราะห์ 1) บริบทเครือข่าย 2) การจัดการและปัจจัยสำคัญของความสำเร็จเครือข่าย 3) พัฒนาโมเดลการจัดการเครือข่ายธุรกิจการเกษตรแบบทำงานร่วมกันของเกษตรกร ซึ่งเป็นการวิจัยแบบผสมวิธี ประชากรที่ศึกษา คือ สมาชิกองค์กรเกษตรกรเครือข่ายสมาคมชาวสวนมะม่วงไทยในไลน์ซึ่งมีสมาชิก ณ วันที่ 1 มกราคม 2567 249 ราย กำหนดขนาดตัวอย่างตามสูตร ยามาเน ที่ความคลาดเคลื่อน 0.05 ได้ 154 ราย สุ่มตัวอย่างแบบง่าย รวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลหลักและการสัมภาษณ์กลุ่มตัวอย่าง การพัฒนาโมเดลและประเมินโมเดลโดยผู้เชี่ยวชาญและเกษตรกรที่เกี่ยวข้องรวม 30 ราย การวิเคราะห์ข้อมูลคุณภาพใช้ การวิเคราะห์และสังเคราะห์เนื้อหา ข้อมูลปริมาณใช้สถิติพรรณนา และการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจ ผลการวิจัยพบว่า 1) องค์กรสมาคมชาวสวนมะม่วงไทยใช้กลยุทธ์รวมตัวเป็นเครือข่ายที่เกษตรกรเป็นผู้กระทำโดยสมัครใจร่วมคิดแล้วทำ มีการแบ่งปันแลกเปลี่ยนเรียนรู้และเสียสละเพื่อการบรรลุเป้าหมาย 2) การจัดการและปัจจัยสำคัญของความสำเร็จเครือข่ายมี 12 ตัวแปร จากการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจรายด้าน สกัดได้
ด้านละ 3 ปัจจัย ดังนี้ 1) การวางแผนองค์กร ได้แก่ เป็น องค์กรการผลิตที่ยั่งยืน องค์กรการเรียนรู้ และดำเนินธุรกิจที่เป็นธรรม 2) การจัดการองค์กร ได้แก่ มี ระบบบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ ระบบพึ่งพาตนเอง และระบบพัฒนาองค์ความรู้ 3) การนำองค์กร ได้แก่ มุ่ง ระบบตลาดนวัตกรรม สร้างการทำงานร่วมกัน และ ระบบถ่ายทอดแลกเปลี่ยนเรียนรู้ 4) การควบคุมจัดการองค์กร ได้แก่ มีระบบพัฒนาคุณภาพมะม่วง ระบบควบคุมการตลาด และวัฒนธรรมสนับสนุน 3) การพัฒนาโมเดลการจัดการเครือข่าย ประกอบด้วย บริบทเครือข่าย การจัดการเครือข่าย ปัจจัยสำคัญความสำเร็จเครือข่าย ผลประเมินโมเดลภาพรวมความเหมาะสม ความเป็นไปได้ ความเป็นประโยชน์ อยู่ในระดับมาก