การพัฒนารูปแบบการเสริมสร้างภาวะผู้นําทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา มืออาชีพในยุคดิจิทัล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา ในเขตภาคเหนือตอนล่าง
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาองค์ประกอบ สภาพ ปัญหา และแนวทางการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษามืออาชีพในยุคดิจิทัล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา ในเขตภาคเหนือตอนล่าง 2) สร้างรูปแบบการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษามืออาชีพในยุคดิจิทัล และ 3) ประเมินรูปแบบการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางวิชาการดังกล่าว การวิจัยใช้วิธีการแบบผสมผสาน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม การสัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิ การประชุมเชิงปฏิบัติการ การสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญ และการสัมมาประชาพิจารณ์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยการหาค่าเฉลี่ย () ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) ความเบ้ (SW) ความโด่ง (KS) ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ และการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน (CFA) ผลการวิจัยพบว่า 1) องค์ประกอบการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางวิชาการมี 8 ด้าน ได้แก่ นโยบายและการวางแผน (Policy) หลักสูตรและการสอน (Curriculum) พัฒนาแหล่งเรียนรู้ด้านดิจิทัล (Learning) พัฒนาภาวะผู้นำเชิงวิชาการในยุคดิจิทัล คุณภาพผู้เรียน (Quality) เครือข่ายความร่วมมือด้านผ่านระบบดิจิทัล (Network) ประเมินผลด้วยดิจิทัล (Evaluation) และความรับผิดชอบต่อสังคม (Responsibility) โดยสภาพการดำเนินงานโดยรวมอยู่ในระดับมาก ปัญหาอยู่ในระดับน้อยมาก และองค์ประกอบมีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ในเกณฑ์ดี 2) รูปแบบที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วย 8 ส่วน คือ หลักการ วัตถุประสงค์ ปัจจัยนำเข้า กระบวนการ ผลลัพธ์ ผลผลิต การให้ข้อมูลย้อนกลับ และปัจจัยขับเคลื่อนความสำเร็จ ซึ่งผลการประเมินพบว่า มีความถูกต้องอยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.78, S.D. = 0.41) และความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.75, S.D. = 0.43) และ 3) การประเมินรูปแบบ พบว่า ความเป็นไปได้อยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.82, S.D. = 0.47) และความเป็นประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.84, S.D. = 0.56) รวมทั้งคู่มือประกอบรูปแบบมีความเป็นไปได้และความเป็นประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุด
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กนกอร สมปราชญ์. (2560). ภาวะผู้นาการเรียนรู้ของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน: การศึกษาทฤษฎีฐานราก. วารสารวิชาการและวิจัยสังคมศาสตร์, 12(34), 51-66.
เกรียงศักดิ์ เจริญวงศ์ศักดิ์. (2566). การพัฒนาภาวะผู้นำ. กรุงเทพมหานคร: ซัคเซสพับลิชชิ่ง.
จิณณวัตร ปะโคทัง. (2561). ภาวะผู้นายุคดิจิทัล สำหรับผู้บริหารสถานศึกษามืออาชีพ. อุบลราชธานี: ศิริธรรมออฟเซ็ท.
ดาวรุวรรณ ถวิลการ. (2564). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นาวิน แกละสมุทร และกนกรัตน์ จิรสัจจจานุกูล. (2568). ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาที่เผชิญกับความท้าทายการเปลี่ยนแปลงสู่ยุคดิจิทัล. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 12(2), 495-508.
บุญชม ศรีสะอาด. (2561). การวิจัยเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพมหานคร: สุวีริยาสาส์น.
ศิริพงษ์ กลั่นไพฑูรย์. (2564). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการในยุคดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. ใน วิทยานิพนธ์หลักสูตรการศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2562). ทักษะที่จำเปนแหงอนาคต Future skill. กรุงเทพมหานคร: สศ.
สำนักงานศึกษาธิการภาค 17. (2566). รายงานการตรวจราชการ และติดติตามประเมินมิผลการจัดการศึกษา ของกระทรวงศึกษาธิการ รอบที่ 2 ประจำ ปีงบประมาณ พ.ศ. 2567 เขตตรวจราชการที่ 17. เรียกใช้เมื่อ 23 ตุลาคม 2567 จาก https://surl.lu/qggdoi
สำนักเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2560). ความมุ่งหมายและคำอธิบายประกอบรายมาตรา ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพมหานคร: สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
สุกัญญา แช่มช้อย. (2561). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล. กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุทธิวรรณ ตันติรจนาวงศ์. (2560). ทิศทางการจัดการศึกษาในศตวรรษที่ 21. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ฉบับภาษาไทย มนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ, 10(2), 2843-2854.
Arbuckle, J. L. & Wothke, W. (2003). AMOS 4.0 user's guide. (7th ed.). Chicago: Smallwaters.
Comrey, A. L. & Lee, H. B. . (1992). A First Course in Factor Analysis. (2nd ed.). New York: Psychology Press.
Fullan, M. (2019). Leading in a culture of change: Digital edition. San Francisco, CA: Jossey-Bass.
Kevin, K. E. (2015). Using Mplus for structural equation modeling: A researcher's guide. Thousand Oaks, CA: Sage.
Madaus, G. F. U. et al. (2000). Evaluation models: Viewpoints on educational and human services evaluation. (2nd ed.). Boston: Kluwer Academic.
Schumacker, R. E. & Lomax, R. G. (2010). A beginner’s guide to structural equation modeling. (3rd ed.). New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates.
Sullivan, L. (2017). 8 Skills Every Digital Leader Needs. Retrieved May 25, 2025, from https://www.cmswire.com/digital-workplace/8-skills-every-digital-leader-needs/
