การวิจัยปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมเพื่อพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้าง คุณลักษณะอันพึงประสงค์ “เด็กดีศรีเวินชัย ในวิถีพอเพียง” สำหรับนักเรียนระดับประถมศึกษาโรงเรียนบ้านศรีเวินชัย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา นครพนม เขต 2
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพ ปัญหา และความต้องการของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียและครูในโรงเรียนบ้านศรีเวินชัยเกี่ยวกับการพัฒนาหลักสูตรเสริม 2) พัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างคุณลักษณะอันพึงประสงค์ “เด็กดีศรีเวินชัย ในวิถีพอเพียง” และ 3) ศึกษาผลการใช้หลักสูตรเสริมสร้างคุณลักษณะอันพึงประสงค์ “เด็กดีศรีเวินชัย ในวิถีพอเพียง” โดยใช้กระบวนการวิจัยปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม 6 ขั้นตอน กลุ่มเป้าหมายเป็นผู้บริหาร ครูโรงเรียนบ้านศรีเวินชัย จำนวน 9 คน และผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย จำนวน 38 คน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยใช้ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ โดยใช้วิธีวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) โรงเรียนไม่มีหลักสูตรเกี่ยวกับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงหรือภูมิปัญญาที่มีอยู่ในท้องถิ่น นักเรียนขาดคุณลักษณะอันพึงประสงค์ คณะครูและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียมีความต้องการจัดทำหลักสูตรเสริมและปลูกฝังให้นักเรียนมีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 2) หลักสูตรเสริมสร้างคุณลักษณะอันพึงประสงค์ “เด็กดีศรีเวินชัย ในวิถีพอเพียง” มีองค์ประกอบ 8 องค์ประกอบ และมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด และ 3) ผลการทดลองใช้หลักสูตร พบว่า 3.1) นักเรียนมีคุณลักษณะอันพึงประสงค์หลังเรียนด้วยหลักสูตรเสริมสูงกว่าเกณฑ์ที่ตั้งไว้ที่ ร้อยละ 70 3.2) ผลการประเมินหลักสูตรโดยใช้รูปแบบ CIPP ด้านบริบท โรงเรียนและชุมชนมีความต้องการหลักสูตร ด้านปัจจัยนำเข้า มีความเหมาะสมกับผู้เรียน ด้านกระบวนการ หลักสูตรมีความเหมาะสม ด้านผลผลิต นักเรียนมีคุณลักษณะอันพึงประสงค์“เด็กดีศรีเวินชัย ในวิถีพอเพียง” สูงขึ้น และ 3.3) ผู้บริหาร ครูผู้สอน ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย และนักเรียน มีความพึงพอใจต่อหลักสูตรอยู่ในระดับมากที่สุด
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
คุณาพร วรรณศิลป์. (2560). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมครูด้วยรูปแบบผสมผสานเรื่อง การทำวิจัยในชั้นเรียน. ใน ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาหลักสูตรและการสอน. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ทัสริน โตนุช. (2561). การพัฒนาหลักสูตรเสริม เรื่อง วิทยาศาสตร์สุขภาพกับความงามและการชะลอวัยเพื่อส่งเสริมความสามารถในการคิดแก้ปัญหาและการคิดสร้างสรรค์สำหรับนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนสาธิตในเขตกรุงเทพมหานคร. ใน ดุษฎีนิพนธ์ศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาหลักสูตรและการสอน. มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.
บุญเลี้ยง ทุมทอง. (2554). การพัฒนาหลักสูตร. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ผดุง จิตเจือจุน. (2562). สถานการณ์ปัจจุบันของเด็กและเยาวชนไทยน่าวิตกในอนาคตยิ่งน่าเป็นห่วง. เรียกใช้เมื่อ 9 มกราคม 2566 จาก http://www.matichon.co.th/columnists/news_1313057
พันทิวา กุมภิโร. (2560). การพัฒนาหลักสูตรเสริมตามแนวคิดการเรียนรู้แบบอิงบริบทโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อเสริมสร้างทักษะและกระบวนการทางคณิตศาสตร์ สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6. ใน ดุษฎีปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาวิจัยหลักสูตรและการสอน. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
พิศาล เครือลิต. (2565). การพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างคุณลักษณะอยู่อย่างพอเพียงตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น. ใน ดุษฎีการศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาหลักสูตรและการสอน. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ภักดี เอื้อราษฎร์. (2555). การเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรม ตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของนักเรียน: การวิจัยปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม กรณีโรงเรียนผดุงนารี สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 26. ใน ดุษฎีนิพนธ์ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารจัดการการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
ลัดสะหมี พอนไช. (2565). การพัฒนาหลักสูตรเสริมเพื่อเสริมสร้างความฉลาดทางดิจิทัลของนักศึกษามหาวิทยาลัยสะหวันนะเขต สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว. ใน ดุษฎีพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาหลักสูตรและการสอน. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
วิจิตรพรรณ ลาภะ. (2557). การพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างจิตสาธารณะ สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4. ใน ดุษฎีครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการการศึกษาและการเรียนรู้. มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์.
สงัด อุทรานันท์. (2532). พื้นฐานและหลักการพัฒนาหลักสูตร. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มิตรสยาม.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2542). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 - 2579. กรุงเทพมหานคร: พริกหวานกราฟฟิค.
สำนักงานเลขานุการของคณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติ. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ 2561 - 2580. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานเลขานุการของคณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติ.
สำราญ กำจัดภัย. (2562). สถิติเพื่อการวิจัยด้านหลักสูตรและการสอน (ฉบับปรับปรุง). สกลนคร: คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
Krathwohl, D. R. et al. (1973). Taxonomy of Educational Objectives: The Classfication of Educational Goals Handbook II: Affective Domain. London: Longman.