การแสดงดนตรีพื้นบ้านไทยที่แสดงออกถึงการสืบทอดทางศิลปวัฒนธรรมและประเพณีท้องถิ่น

บทคัดย่อ

          บทความวิจัยฉบับนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการแสดงดนตรีพื้นบ้านไทยที่แสดงออกถึงการสืบทอดทางศิลปวัฒนธรรมและประเพณีท้องถิ่น เป็นวิจัยเชิงสังเคราะห์เอกสาร เครื่องมือในการวิจัย คือ เอกสาร หนังสือ ตำรา วารสาร อินเทอร์เน็ต และฐานข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ เก็บรวบรวมข้อมูลโยนำข้อมูลที่ได้จากการบันทึกข้อมูลมาวิเคราะห์เนื้อหา และใช้เทคนิคการสังเคราะห์ข้อมูลด้วยการสังเคราะห์ข้อมูลจากข้อมูลดิบ การสังเคราะห์ข้อมูลทุติยภูมิ การสังเคราะห์งานวิจัย และศึกษาการแสดงดนตรีพื้นบ้านไทยที่แสดงออกถึงการสืบทอดทางศิลปวัฒนธรรมและประเพณีท้องถิ่น ผลการวิจัยพบว่า 1) ภาคเหนือ ใช้บทเพลงในการแสดง เช่น เพลงจ๊อย เพลงแม่หม้ายค้อม ที่ให้ความรู้สึกนุ่มนวล อ่อนหวาน แสดงให้เห็นถึงความเป็นอยู่และวัฒนธรรมที่เรียบง่าย ประกอบประเพณี เช่น ประเพณียี่เป็ง ประเพณีปอยส่างลอง มีการบรรเลงเป็นวงและบรรเลงเดี่ยว สืบทอดบูรณาการร่วมกับเครือข่ายสถานศึกษาทั่วประเทศ 2) ภาคกลาง ใช้บทเพลงในการแสดง เช่น เพลงเทพทอง ลำตัด ศิลปะที่มีความสอดคล้องกับวิถีชีวิต บรรเลงเพื่อความรื่นเริง ประกอบพิธีกรรม และบรรเลงเพื่อการสื่อสาร มีการพัฒนาในลักษณะผสมผสานกับดนตรีหลวง มีการพัฒนาจากดนตรีปี่และกลองมาเป็นระนาดและฆ้องวง ใช้หลักสูตรท้องถิ่นเพื่อเผยแพร่ให้กับเยาวชนและชุมชน และเชิญปราชญ์ชาวบ้านด้านดนตรีมาร่วมสอน ถ่ายทอดวัฒนธรรมดนตรีพื้นบ้าน 3) ภาคใต้ ใช้บทเพลงในการแสดง เช่น เพลงบอก เพลงเรือ ลิเกฮูลู แสดงศิลปะการรำและการละเล่นแบบวัฒนธรรมไทยพุทธ และวัฒนธรรมไทยมุสลิม สืบทอดการเล่นลิมนตร์ ตามความเชื่อและพิธีกรรม 4) ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ใช้บทเพลงในการแสดง เช่น กันตรึม หมอลำ เพื่อประกอบพิธีกรรมและความเชื่อ เช่น ประเพณีผูกเสี่ยว ประเพณีบุญบั้งไฟ