ปฏิบัติการในชีวิตประจำวันของชาวประมงชุมชนหัวเขา ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปฏิบัติการประจำวันของชาวประมงในชุมชนหัวเขา ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา ใช้วิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการสัมภาษณ์แบบเจาะลึก และการสังเกตแบบมีส่วนร่วม ประกอบด้วยผู้ให้ข้อมูลทั้งสิ้น 15 คน ได้แก่ ครอบครัวของชาวประมงชุมชนหัวเขา โดยการสัมภาษณ์ถึงกิจกรรมการทำประมงและการดำรงชีพของชาวประมงชุมชนหัวเขาและทำการวิเคราะห์ข้อมูลโดยการจัดหมวดหมู่ตามประเด็นที่ศึกษา ถอดรหัส ตีความปรากฏการณ์และนำเสนอข้อมูลโดยการพรรณนา
ผลการวิจัยพบว่า
ชาวประมงชุมชนหัวเขามีปฏิบัติการในชีวิตประจำวัน ซึ่งในอดีตมีความสัมพันธ์กับวิถีการผลิตแบบยังชีพ เช่น การใช้แรงงานครัวเรือน รวมถึงวัฒนธรรมการช่วยเหลือ ต่อมามีการปรับใช้เทคโนโลยีสมัยใหม่ ๆ ภายใต้เงื่อนไขของกลไกระบบตลาดมาเกี่ยวข้องต่อปฏิบัติการในชีวิตประจำวัน อันจะส่งผลต่อการสร้างกลยุทธ์ในการต่อสู้ ต่อรอง เพื่อความอยู่รอดผลดังกล่าวทำให้ชาวประมงเปลี่ยนมาใช้เครื่องมือประมงที่ทันสมัย เกิดการทำประมงแบบล้นเกิน ทรัพยากรประมงเสื่อมโทรม ส่งผลให้เกิดการสร้างรูปแบบปฏิบัติการ โดยการทำกิจกรรมในรูปแบบต่าง ๆ และการสร้างความหลากหลายในการประกอบอาชีพเสริม เช่น การรับจ้างทั่วไปในชุมชน การค้า และการแปรรูปทรัพยากรประมงในรูปแบบต่าง ๆ ที่มีความต้องการของตลาด เช่น การแกะกุ้ง การแกะปู การแปรรูปปลากะตะตากแห้ง เพื่อสร้างความมั่นคงทางด้านอาหารในภาวะวิกฤตทรัพยากรประมง
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กะดา. (20 กุมภาพันธ์ 2561). ผู้ให้สัมภาษณ์ที่ชุมชนหัวเขา ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา. (เชษฐา มุหะหมัด, ผู้สัมภาษณ์)
กะนู. (20 กุมภาพันธ์ 2561). ผู้ให้สัมภาษณ์ที่ชุมชนหัวเขา ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา. (เชษฐา มุหะหมัด, ผู้สัมภาษณ์)
กะมะ. (20 กุมภาพันธ์ 2561). ผู้ให้สัมภาษณ์ที่ชุมชนหัวเขา ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา. (เชษฐา มุหะหมัด, ผู้สัมภาษณ์)
กะเยาะ. (20 กุมภาพันธ์ 2561). ผู้ให้สัมภาษณ์ที่ชุมชนหัวเขา ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา. (เชษฐา มุหะหมัด, ผู้สัมภาษณ์)
เก็ตถวา บุญปราการ. (2559). กลยุทธการต่อสู้ต่อรองในภาวะความขาดแคลนของชาวประมงพื้นบ้านทะเลสาบสงขลา. สงขลา: คณะศิลปศาสตร์มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่.
เชษฐา มุหะหมัด. (2553). การปรับยุทธวิธีในการดำรงชีพของชาวประมงมุสลิมขนาดเล็กในภาวะขาดแคลนทรัพยากร : กรณีศึกษาในชุมชนชายทะเล ตำบลคูเต่า อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา. วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพัฒนามนุษย์และสังคม: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่.
นฤทธิ์ ดวงสุวรรณ. (2545). คนฟื้นทะเลสาบ. สงขลา: โครงการจัดการทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้.
บังฟาด. (20 กุมภาพันธ์ 2561). ผู้ให้สัมภาษณ์ที่ชุมชนหัวเขา ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา. (เชษฐา มุหะหมัด, ผู้สัมภาษณ์)
บังสบ. (20 ตุลาคม 2561). ผู้ให้สัมภาษณ์ที่ชุมชนบ้านใหม่ ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา. (เชษฐา มุหะหมัด, ผู้สัมภาษณ์)
ผู้ใหญ่บ้านนนท์. (20 ตุลาคม 2561). ผู้ให้สัมภาษณ์ที่ชุมชนหัวเขา ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา. (เชษฐา มุหะหมัด, ผู้สัมภาษณ์)
ฝ่ายข้อมูลทรัพยากรธรรมชาติและการจัดการสิ่งแวดล้อมลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา. (2537). สารสนเทศทรัพยากรธรรมชาติลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา. สงขลา: สำนักวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
เยาวนิจ กิตติธรกุล. (2547). ผู้หญิงชาวบ้านภาคใต้ในกระแสการพัฒนา : กรณีศึกษาสองหมู่บ้านในจังหวัดสงขลาและพัทลุง. วารสารสงขลานครินทร์ ฉบับสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ ปีที่ 10 ฉบับที่ 3, 359-375.
วัฒนา สุกัณศีล. (2550). พัฒนาการและการปรับตัวของทุนอุตสาหกรรมการเกษตรภาคใต้:กรณีศึกษากลุ่มทุนส่งออกยางพารา. กรุงเทพมหานคร: โครงการวิจัยพลวัตทุนไทย (สกว.).
วิชัย กาญจนสุวรรณ และดุสิตา แก้วสมบูรณ์. (2546). ความขัดแย้งของการใช้ทรัพยากรธรรมชาติของกลุ่มอาชีพต่าง ๆ ในลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา. สงขลา: คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
อาแว มะแส และคณะ. (2550). “กระบวนการทันสมัยการปรับตัวในการดำรงชีพในชนบท” ใน Southern Thailand English Language Teaching/Cultural Change Conference. January 29-30, 2007 at The J.B., 76-77.
Certeau, Micheal De. (1988). The Practice of Everyday Life trans. by Steven F. Rendall. Berkeley: University of California Press.
Dorairajoo, Saroja Devi. (2002). “No Fish in the Sea : Thai Malay Tactics of Negotiation in a Time of Scarcity”. Ph.D .Dissertation, Department of Social Anthropology : Harvard University.
Giddens, Anthony. (1991). Modernity and Self-identity: Self and Society in the Late Modern Age. Cambridge: Polity Press.
Michel Foucault. (1995). DISCIPLINE AND PUNISH The Birth of the Prison. A Division of Random Hose: Inc. New York.
Vandergeest, P. (1997). Rethinking Property. The Common Property Resource Digest.
