การศึกษาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและการทำงานเป็นทีมหน่วยการเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โดยใช้การจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT)

ชฎาภรณ์   ศรีธร; นิลรัตน์   โคตะ

doi:10.60027/iarj.2026.e295535

ผู้แต่ง

ชฎาภรณ์ ศรีธร มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ https://orcid.org/0009-0001-9632-4274
นิลรัตน์ โคตะ มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ https://orcid.org/0000-0002-8118-5064

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2026.e295535

คำสำคัญ:

การจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT), การทำงานเป็นทีม, ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การมีส่วนร่วมของนักเรียน ความสามารถในการทำความเข้าใจ เป็นผลมาจากหลายสาเหตุ วิธีการสอนที่เน้นการบรรยายเพียงอย่างเดียว ขาดการกระตุ้นให้เกิดความสนใจและความแตกต่างของนักเรียน ส่งผลให้นักเรียนขาดความกระตือรือร้นในการเรียน และไม่สามารถเชื่อมโยงความรู้ทางสังคมศึกษากับชีวิตประจำวันได้ โดยนำสภาพปัญหาที่พบมาเป็นแนวทางปรับปรุงมุ่งเน้นให้นักเรียนมีส่วนร่วมในกิจกรรมการเรียนการสอน โดยเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ และสามารถส่งเสริมให้ผู้เรียนมีความกระตือรือร้นและการทำงานเป็นทีม เป็นการนำเอาวิธีการสอนการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT) ให้ผู้เรียนที่มีความสามารถแตกต่างกันได้ ทำงานร่วมกันเป็นทีม เพื่อบรรลุเป้าหมายร่วม ซึ่งสอดคล้องกับหลักการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือที่เน้นให้ผู้เรียนช่วยกันเรียนรู้ ทำงานร่วมกันเป็นกลุ่มเล็ก ๆ โดยมีเป้าหมายในการทำงานร่วมกัน และส่งผลต่อการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน การวิจัยในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT) หน่วยการเรียนรู้ เศรษฐกิจพอเพียง ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ให้มีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ 80/80 2) เปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน หน่วยการเรียนรู้ เศรษฐกิจพอเพียง ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โดยใช้การจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT) หลังเรียนกับเกณฑ์ร้อยละ 80 3) ศึกษาการทำงานเป็นทีมของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โดยใช้การจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT)

ระเบียบวิธีการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ได้แก่ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนบ้านนกเขาทอง สังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาชัยภูมิ เขต 2 ที่กำลังศึกษาในภาคเรียนที่ 1 ปี การศึกษา 2568 จำนวน 1 ห้องเรียน ได้กลุ่มตัวอย่าง 12 คน ได้มาด้วยวิธีการสุ่มแบบกลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ 1) แผนการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT) มีคุณภาพระดับมาก 2) แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน มีค่าอำนาจจำแนกอยู่ระหว่าง 0.33 - 0.83 ค่าความยากง่ายอยู่ระหว่าง 0.25-0.67 และค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.95 3) แบบทดสอบการทำงานเป็นทีมของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ตรวจสอบการแจกแจงแบบปกติของนักเรียนโดยใช้ Kolmogorov Smirnov test และการทดสอบค่าที (One Sample t-test)

ผลการวิจัย: 1) แผนการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT) หน่วยการเรียนรู้ เศรษฐกิจพอเพียง ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีประสิทธิภาพ 85.97/87.78 ซึ่งเป็นไปตามเกณฑ์ 80/80 2) นักเรียนที่เรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT) หน่วยการเรียนรู้ เศรษฐกิจพอเพียง มีคะแนนผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังสูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 80 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 3) นักเรียนที่เรียนแบบร่วมมือเทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT) หน่วยการเรียนรู้ เศรษฐกิจพอเพียง นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีการทำงานเป็นทีมที่สูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง

สรุปผล: ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน หน่วยการเรียนรู้ เศรษฐกิจพอเพียง ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โดยใช้แผนการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือ พบว่าหลังเรียนสูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 80 และการทำงานเป็นทีมของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 สูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง และอยู่ในระดับดี

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

กิตติศักดิ์ กอร้อย. (2555). พฤติกรรมการทำงานเป็นทีมของนิสิตปริญญาตรี ภาคปกติ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ].

เกียรติสุดา ศรีสุข. (2552). ระเบียบวิธีวิจัย (พิมพ์ครั้งที่ 3). โรงพิมพ์คลองชั่ง.

ชวาล แพรัตกุล. (2552). เทคนิคการวัดผล (พิมพ์ครั้งที่ 7). ไทยวัฒนาพานิช.

ชัยยงค์ พรหมวงศ์. (2532). หลักการออกแบบและพัฒนาหลักสูตร. ไทยวัฒนาพานิช.

ณัฏฐพันธ์ เขจรนันท์, และคณะ. (2545). การสร้างทีมงานที่มีประสิทธิภาพ. เอ็กซเปอร์เน็ท.

ทิศนา แขมมณี. (2545). กลุ่มสัมพันธ์เพื่อการทำงานและการจัดการเรียนการสอน. นิชินแอดเวอร์ไทซิ่งกรุ๊ฟ.

ธัญชนก สิงห์ทอง. (2563). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิค TGT เรื่องทวีปเอเชีย ของชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม].

ธัญญาเรศ หมื่นไกร, และคณะ. (2564). การศึกษาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่องศาสนพิธีของศาสนาสากล ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2/6 โรงเรียนโยธินบูรณะ โดยใช้การจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิค TGT ประกอบเกมการสอน. มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.

นฤมล จันทร์สุขวงศ์. (2551). การวิจัยและพัฒนาแผนกิจกรรมโครงงานที่ประยุกต์ใช้กระบวนการแก้ปัญหาเชิงสร้างสรรค์ เพื่อพัฒนาความคิดสร้างสรรค์ ทักษะการทำงานกลุ่ม และคุณภาพผลงานของนักเรียนระดับชั้นประถมศึกษา [วิทยานิพนธ์/ดุษฎีนิพนธ์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].

นันทกา จิรานันท์. (2551). ผลของการใช้โปรแกรมพัฒนาคุณลักษณะด้านความสามัคคี ความรับผิดชอบ ความมีน้ำใจ และความกล้าแสดงออก ที่มีต่อความสำเร็จในการทำกิจกรรมกลุ่มของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].

บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 10). สุวีริยาสาส์น.

บุษยา มณฑล, & สุรินธร วงษ์ล้อม. (2564). การพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่องภาวะเงินเฟ้อ เงินฝืด ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 โดยใช้เทคนิค TGT โรงเรียนห้วยน้ำหอมวิทยาคาร. วารสารครุศาสตร์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์, 4(1), 100–110.

ประภาภรณ์ พลเยี่ยม. (2560). ศึกษาการพัฒนาทักษะการทำงานเป็นทีมโดยใช้การจัดการเรียนรู้แบบจิ๊กซอว์ 2 ร่วมกับสื่อสังคมออนไลน์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม].

ปริณดา เลิศศรีมงคล. (2554). ผลของโปรแกรมฝึกการกำกับอารมณ์ที่มีต่อทักษะการทำงานเป็นทีมของนักเรียนประถมศึกษาปีที่ 6 [วิทยานิพนธ์/รายงานวิจัย, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].

โรงเรียนบ้านนกเขาทอง. (2567). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ 2567. โรงเรียนบ้านนกเขาทอง.

วิทวัส แก้วสม. (2562). ผลการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิคจิ๊กซอว์ประกอบหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ที่มีต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน และความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนรู้ วิชาคอมพิวเตอร์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาหลักสูตรและการสอน, มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์].

สมยศ บุญรักษ์. (2563). การพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาพระพุทธศาสนา เรื่องวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 ด้วยการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค TGT. วารสารครุศาสตร์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์, 3(2), 50–59.

สุธิรา สิงห์สุวรรณ. (2564). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิค TGT เรื่องออมไว้ไม่ขัดสน ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม].

สุนันท์ สีพาย. (2564). การพัฒนาเครื่องมือรวบรวมข้อมูลการวิจัยทางการศึกษา. คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ.

สุวิทย์ มูลคำ, & อรทัย มูลคำ. (2545). 21 วิธีจัดการเรียนรู้เพื่อพัฒนากระบวนการคิด. ภาพพิมพ์.

หนึ่งฤทัย ผมพันธ์. (2558). การจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือ: เทคนิคกลุ่มแข่งขัน (TGT). โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

อภิชาติ ทองโคตร. (2562). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้แบบร่วมมือเทคนิค TGT วิชาเศรษฐศาสตร์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม].

Leary, M. R. (2001). Introduction to behavioral research methods (3rd ed.). Allyn & Bacon.

Slavin, R. E. (1987). Cooperative learning: Student teams. National Education Association.