Strategic Leadership of School Administrators Influencing Teachers’ Work Motivation under the Samut Sakhon Primary Educational Service Area Office

อภิชิต  ทันหา; ปฐมพรณ์  อินทรางกูร ณ อยุธยา; วิเชียร อินทรสมพันธ์

doi:10.60027/iarj.2026.e290497

ผู้แต่ง

อภิชิต ทันหา มหาวิทยาลัยธนบุรี https://orcid.org/0009-0000-9997-518X
ปฐมพรณ์ อินทรางกูร ณ อยุธยา มหาวิทยาลัยธนบุรี https://orcid.org/0009-0009-0860-2149
วิเชียร อินทรสมพันธ์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา https://orcid.org/0009-0004-7527-3748

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2026.e290497

คำสำคัญ:

ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์, แรงจูงใจ, ผู้บริหารสถานศึกษา

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การที่ผู้บริหารขาดกระบวนการความรู้ความเข้าใจในการบริหารงานภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในการขับเคลื่อนการบริหารจัดการทรัพยากรบุคคลที่เหมาะสมกับหน้าที่ของภาระงาน เพื่อทำให้การทำงานของข้าราชการครูและบุคลากลสามารถปฏิบัติงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผู้วิจัยมีความสนใจที่จะศึกษาภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาครการ วิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงพยากรณ์ (Predictive Research) วัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) เพื่อศึกษาระดับภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษา 2) เพื่อศึกษาระดับแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครู และ 3) เพื่อศึกษาภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร

ระเบียบวิธีการวิจัย: การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงพยากรณ์ (Predictive Research) กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยเป็นผู้บริหารสถานศึกษาและครู จำนวน 322 คน สุ่มตัวอย่างแบบแบ่งชั้นภูมิตามสัดส่วนของประชากร เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม มีค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับเท่ากับ 0.918 (a= 0.918) สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ (Frequency) ร้อยละ (Percentage) ค่าเฉลี่ย (\bar{x}) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) และการวิเคราะห์การถดถอยแบบพหุคูณขั้นตอน

ผลการวิจัย: 1) ระดับภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร โดยภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมากที่สุด(\bar{x} = 4.52, S.D. = 0.52) 2) ระดับแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร โดยภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก (\bar{x} = 4.46, S.D. = 0.53) และ 3) ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาส่งผลต่อแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 (R² = 0.366)

สรุปผล: ผลการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณแบบเป็นขั้นตอนของภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของ
ผู้บริหารสถานศึกษาส่งผลต่อแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 โดยตัวแปรด้านการกำหนดวิสัยทัศน์ (X₅) ด้านการมีความคาดหวังและการสร้างโอกาสสำหรับอนาคต (X₃) และด้านผู้นำที่มีความคิดความเข้าใจระดับสูง (X₁) สามารถพยากรณ์ร่วมกันทำนายแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร ได้ร้อยละ 36.60

เอกสารอ้างอิง

กมลทิพย์ บุญโพธิ์. (2561). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาในสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดชัยภูมิ (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ.

แก้วตา คำวอน. (2567). ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาตามการรับรู้ของครูในโรงเรียนสงเคราะห์กลุ่มที่ 1 สังกัดสำนักบริหารการศึกษาพิเศษ. สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากาญจนบุรี

จรุณี เก้าเอี้ยน. (2557). เทคนิคการบริหารงานวิชาการในสถานศึกษา: กลยุทธ์และแนวทางการปฏิบัติสำหรับผู้บริหารมืออาชีพ (พิมพ์ครั้งที่ 2). สงขลา: ชานเมืองการพิมพ์.

จักรพันธุ์ จันทร์เจริญ. (2566). ความสัมพันธ์ระหว่างบทบาทการนิเทศภายในของผู้บริหารสถานศึกษาและแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูยุคไทยแลนด์ 4.0 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาตาก. วารสารราชนครินทร์ (Journal of Rajanakhonrin), 21(2),142-154.

จิตติรัตน์ แสงเลิศอุทัย. (2562). วิธีวิทยาการวิจัยทางการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 2). นครปฐม: การวิจัยและการพัฒนาหลักสูตร คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม.

จิรายุ ศรีสง่าชัย. (2561). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นําการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่21 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2. วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาบริหารจัดการการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.

ธิชาภา นาคเสพ, & สุดารารัตน์ สืบสาย. (2566). ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานนทบุรี. วารสารราชแก่นสารวิชาการ (Journal of Roi Kaensarn Academi), 8(10), 579–593.

นันธิตา แสนคาร, & ภัทรฤทัย ลุนสำโรง. (2567). แรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลพบุรี เขต 2. วารสารเสียงธรรมจากมหายาน, 10(2), 193–213.

เบญจวรรณ คงเกลี้ยง. (2568). ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพัทลุง เขต 2. การศึกษาตามหลักสูตรศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย

ปภัสสร ตันโห, นิษฐ์สินี กู้ประเสริฐ, & วิเชียร อินทรสมพันธ์. (2567). การเสริมสร้างพลังอำนาจของผู้บริหารที่ส่งผลต่อมาตรฐานการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากรุงเทพมหานคร. Journal of Modern Learning Development, 9(10), 31–45.

ประชุม รอดประเสริฐ. (2547). การบริหารโครงการ. กรุงเทพฯ: บพิธการพิมพ์.

พิชามญชุ์ ต่างใจ, สมชัย ชวลิตธาดา, & วิเชียร อินทรสมพันธ์. (2567). ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารที่ส่งผลต่อวัฒนธรรมองค์การของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร. Journal of Modern Learning Development, 9(7), 399–414.

ภูมิภควัธจ์ ภูมพงศ์คชศร. (2564). รูปแบบนวัตกรรมการบริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาชลบุรี เขต 2. วารสารวิชาการ สถาบันเทคโนโลยีแห่งสุวรรณภูมิ (TCI), 7(1), 159–172.

ว่องสหตกุลชัย, สรวิชญ์. (2566). ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารที่ส่งผลต่อการบริหารงบประมาณแบบมุ่งเน้นผลงานของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุพรรณบุรี เขต 2 (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, สาขาการบริหารการศึกษา, มหาวิทยาลัยศิลปากร)

วิเชียร อินทรสมพันธ์, วิเชียร ทุวิลา, & ปราณีต ม่วงนวล. (2567). การเสริมสร้างคุณลักษณะครูไทยในศตวรรษที่ 21 ของนักศึกษาครูมหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยาโดยใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสาน. Journal of Roi Kaensarn Academi, 9(4), 16–32.

วิภาดา เกตุลอย. (2565). ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษา (วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร.

สายสุดา สาหัส. (2568). การเปรียบเทียบหาความสัมพันธ์ พยากรณ์ และแนวทางพัฒนาภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพัทลุง เขต 2 (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร).

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร. (2567). รายงานจำนวนครูและบุคลากรทางการศึกษาสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน [ออนไลน์]. เข้าถึงเมื่อ 1 สิงหาคม 2567, จาก https://www.home.skn.go.th/main/

สุทธิชา สมุทรวานิช. (2563). ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสงคราม (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา).

Dubrin, A. J. (1998). Leadership: Research, findings, practice and skills. Boston, MA: Houghton Mifflin.

Dubrin, A. J. (2007). Leadership: Research findings, practice, and skills (5th ed.). Boston, MA: Houghton Mifflin.

Herzberg, F. (1959). The motivation to work. New York, NY: John Wiley and Sons.

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308