ศึกษาปัญหาและแนวทางพัฒนาการจำหน่ายพัสดุ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

บุญฤทธิ์  บุญหลักคำ

doi:10.60027/iarj.2026.e290197

ผู้แต่ง

บุญฤทธิ์ บุญหลักคำ กองคลังและพัสดุ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม https://orcid.org/0009-0009-0757-1432

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2026.e290197

คำสำคัญ:

การจำหน่ายพัสดุ, ปัญหาการบริหารพัสดุ, แนวทางการพัฒนา, การจัดการภาครัฐ, บุคลากรพัสดุ

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การจำหน่ายพัสดุเป็นส่วนหนึ่งของการบริหารพัสดุ มีกระบวนการทำงานหลายขั้นตอน เจ้าหน้าที่พัสดุต้องมีความรู้ความเข้าใจในขั้นตอนการปฏิบัติงาน การจำหน่ายพัสดุมีปัญหาหลายอย่างไม่ว่าจะเป็นความไม่ชัดเจนในกระบวนการทำงาน การขาดความรู้และความเข้าใจของบุคลากร และการขาดเครื่องมือที่เหมาะสมในการจัดการ การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัญหาการจำหน่ายพัสดุ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม 2) ศึกษาแนวทางการพัฒนาการจำหน่ายพัสดุ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

ระเบียบวิธีการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างได้แก่บุคลากรผู้ปฏิบัติพัสดุ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม จำนวน 57 คน โดยใช้ตารางเครจซี่และมอร์แกน ซึ่งได้มาโดยวิธีการสุ่มอย่างง่าย ด้วยการจับฉลาก และผู้ให้ข้อมูลเพิ่มเติม จำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์เชิงลึก สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน

ผลการวิจัย: ปัญหาการจำหน่ายพัสดุและแนวทางการพัฒนาจำหน่ายพัสดุ โดยรวมอยู่ในระดับมาก (\bar{x} =3.96, S.D.=0.69) เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ด้านปัญหาการจำหน่ายพัสดุ มีค่าเฉลี่ยโดยรวมระดับมาก (\bar{x} =3.98, S.D.=0.63) และด้านแนวทางการพัฒนาจำหน่ายพัสดุ มีค่าเฉลี่ยโดยรวม (\bar{x} =3.96, S.D.=0.84) ความสัมพันธ์ระหว่างปัญหาการจำหน่ายพัสดุกับแนวทางการพัฒนาจำหน่ายพัสดุ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม อยู่ในระดับสูง (r_xy = 0.705) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01

สรุปผล: ปัญหาการจำหน่ายพัสดุโดยรวมอยู่ในระดับมาก โดยเฉพาะด้านความรู้ความเข้าใจของเจ้าหน้าที่ การจัดการข้อมูลพัสดุ และกระบวนการดำเนินงานที่ยังไม่เป็นระบบ ขณะเดียวกันแนวทางการพัฒนาที่เสนอ เช่น การอบรมบุคลากร การจัดทำคู่มือการปฏิบัติงาน และการนำแนวคิดการบริหารจัดการคุณภาพภาครัฐ (PMQA) ร่วมกับวงจรคุณภาพ PDCA มาใช้ ได้รับการประเมินว่าเหมาะสมและมีประสิทธิภาพในระดับสูง โดยพบว่าปัญหาและแนวทางการพัฒนามีความสัมพันธ์กันในทิศทางเดียวกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

เอกสารอ้างอิง

ณัฏฐชัย แก้วเจริญสีทอง. (2563). ศึกษาสภาพและปัญหาการบริหารงานพัสดุและแนวทางพัฒนางานพัสดุของผู้ปฏิบัติงานในหน่วยบริการปฐมภูมิ จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุพรรณบุรี, 3(2), 76–93.

ณัฐฐาพร สูนขุนทด. (2565). แนวทางการบริหารงานพัสดุของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี เขต 1 (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.

เดชา สมคะเณย์, & สุรางคณนา มัณยานนท์. (2565). แนวทางพัฒนาการบริหารงานพัสดุโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุดรธานี เขต 4. วารสารวิทยาการจัดการมหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, 2(1), 83–94.

นิธิกานต์ กาลจักร, & กาญจน์ เรืองมนตรี. (2565). แนวทางการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษายโสธร เขต 2. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 9(1), 197–212.

บุญชม ศรีสะอาด. (2554). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 6). กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.

ระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560. (2560, 23 สิงหาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 134(พิเศษ 210 ง), 1–71.

วราภา บำรุงศิลป์. (2564). รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์: การบริหารงานพัสดุของคณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี. ปทุมธานี: คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. (2567). การบริหารงานภาครัฐแบบมีส่วนร่วม. สืบค้นเมื่อ 20 มิถุนายน 2567. จาก https://www.opdc.go.th/content/Mjc4Nw

สุกัญญา พิมพา. (2564). การบริหารงานพัสดุและสินทรัพย์ของโรงเรียนในกลุ่มเครือข่ายสถานศึกษาโดมประดิษฐ์ อำเภอน้ำยืน จังหวัดอุบลราชธานี สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 5. วารสารนวัตกรรมการศึกษาและการวิจัยมหาวิทยาลัยราชธานี, 5(1), 120–135.

อริสรา สุดสระ. (2564). ปัญหาและแนวทางการพัฒนาการบริหารงานพัสดุของผู้ปฏิบัติงานพัสดุ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยปทุมธานี, 13(2), 14–31.

แอลนา ธีรภัทร์ตระกูล. (2568). แนวทางการปรับปรุงประสิทธิภาพการจัดการเงินยืมทดรองจ่ายในสถาบันอุดมศึกษา. Parichart Journal, 38(2), 515–532.

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308