แนวทางการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษากลุ่มเขตกรุงธนเหนือ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ ประกอบไปด้วย 5 ด้าน ไดแก ด้านสภาพแวดล้อมทางกายภาพ ด้านสภาพแวดล้อมทางสังคม ด้านสภาพแวดล้อมทางวิชาการ ด้านสภาพแวดล้อมทางความปลอดภัย และด้านสภาพแวดล้อมทางอารมณ์และจิตวิทยา ซึ่งล้วนส่งเสริมการเรียนรู้ของผู้เรียน ครูจึงควรตระหนักถึงความสำคัญของการจัดสภาพแวดล้อมเหล่านี้ในห้องเรียนเพื่อพัฒนาศักยภาพและสร้างความสุขในการเรียนรู้ให้กับนักเรียน การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนเหนือ 2) เปรียบเทียบความคิดเห็นของครูต่อการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนเหนือ จำแนกตามเพศ ระดับการศึกษา ประสบการณ์การทำงาน และขนาดของสถานศึกษา และ 3) แนวทางการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนเหนือ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร

ระเบียบวิธีการวิจัย: การวิจัยครั้งนี้เป็นงานวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ ครูจากโรงเรียน ในกลุ่มเขตกรุงธนเหนือ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานครจำนวน 313 คน โดยใช้การสุ่มแบบแบ่งชั้นตามขนาดโรงเรียน และผู้บริหารโรงเรียน จำนวน 5 คน โดยการสุ่มแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถาม มีความตรงเชิงเนื้อหา โดยมีค่าสอดคล้องรายข้ออยู่ระหว่าง .67-1.00 และมีค่าความเที่ยงทั้งฉบับเท่ากับ .85 และแบบสัมภาษณ์ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ การแจกแจงความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าที (t-test) การวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว (One-way ANOVA) และการทดสอบความแตกต่างรายคู่แบบ LSD และการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา

ผลการวิจัย: พบว่า 1) การบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนเหนือ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก 2) ผลการเปรียบเทียบความคิดเห็นของครูต่อการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนเหนือ จำแนกตามเพศและประสบการณ์การทำงานที่ต่างกัน ในภาพรวมมีความคิดเห็นไม่แตกต่างกัน ส่วนจำแนกตามระดับการศึกษา และขนาดของสถานศึกษา ในภาพรวมและรายด้าน มีความคิดเห็นแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ .01 และ .05 และ 3) แนวทางการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนเหนือ ควรส่งเสริมให้ครูมีส่วนร่วมในการออกแบบและพัฒนาสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ พัฒนาระบบการประเมินสภาพแวดล้อม และให้ความสำคัญกับความคิดเห็นของครูเกี่ยวกับการจัดสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้

สรุปผล: การบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนเหนือ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร โดยภาพรวมและรายด้านอยู่ในระดับมาก คือ ด้านสภาพแวดล้อมทางกายภาพ ด้านสภาพแวดล้อมทางสังคม และด้านสภาพแวดล้อมทางอารมณ์และจิตวิทยา ส่วนรายด้านที่อยู่ในระดับมากที่สุด คือ ด้านสภาพแวดล้อมทางวิชาการ และด้านสภาพแวดล้อมทางความปลอดภัย ดังนั้น แนวทางแนวทางการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนเหนือ คือ ผู้บริหารสถานศึกษา ควรสนับสนุนให้ครูเข้ามามีบทบาทในการวางแผนและปรับปรุงบริบทของการเรียนรู้ รวมทั้งพัฒนากระบวนการประเมินสิ่งแวดล้อมในการเรียนการสอน และรับฟังข้อเสนอแนะของครูเกี่ยวกับการสร้างบรรยากาศที่ส่งเสริมการเรียนรู้อย่างจริงจังตามบริบทของแต่ละสถานศึกษา