The Safety Management of Schools for Students with Intellectual Disabilities, under Group 2 of the Institutions Affiliated with the Office of Special Education Administration

รัตติกุล  บุญเทพ; เนรัญ   วชิระอังกูร; พรหมินทร์  ศรีหมื่นไวย

doi:10.60027/iarj.2026.e288419

ผู้แต่ง

รัตติกุล บุญเทพ วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0007-3621-355X
เนรัญ วชิระอังกูร วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0009-7842-0834
พรหมินทร์ ศรีหมื่นไวย วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0008-9237-0522

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2026.e288419

คำสำคัญ:

การบริหารงาน, ความปลอดภัยของโรงเรียน, โรงเรียนเฉพาะความพิการ, การศึกษาพิเศษ

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การดำเนินงานด้านความปลอดภัยในสถานศึกษามีเป้าหมายเพื่อคุ้มครองนักเรียน ครู และบุคลากรให้มีความมั่นคงปลอดภัย แต่ยังพบปัญหาในการดำเนินงานหลายด้าน สะท้อนให้เห็นว่าระบบบริหารจัดการความปลอดภัยยังไม่มีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะในโรงเรียนเฉพาะความพิการประเภทบกพร่องทางสติปัญญา การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาการบริหารงานด้านความปลอดภัยของโรงเรียนเฉพาะความพิการ ประเภทความบกพร่องทางสติปัญญา กลุ่มสถานศึกษาสังกัดสำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ กลุ่ม 2 2) เปรียบเทียบการบริหารงานด้านความปลอดภัยของโรงเรียนเฉพาะความพิการ ประเภทความบกพร่องทางสติปัญญา กลุ่มสถานศึกษาสังกัดสำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ กลุ่ม 2 จำแนกตาม ตำแหน่ง ระดับการศึกษา และประสบการณ์ทำงานและ 3) ศึกษาแนวทางในการพัฒนาการบริหารงานด้านความปลอดภัยของโรงเรียนเฉพาะความพิการ ประเภทความบกพร่องทางสติปัญญา กลุ่มสถานศึกษาสังกัดสำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ กลุ่ม 2

ระเบียบวิธีการศึกษา: ประชากรในการวิจัย คือผู้บริหารสถานศึกษาและครูผู้สอนของโรงเรียนเฉพาะความพิการ ประเภทความบกพร่องทางสติปัญญา กลุ่มสถานศึกษาสังกัดสำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ กลุ่ม 2 สังกัดสำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ ทั้งสิ้น 3 แห่ง จำนวน 310 คน กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย จำนวน 175 คน กำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่างตามตารางของเครจซี่และมอร์แกน และแบบแบ่งชั้น (cluster random sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ ได้ค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่าง 0.80 – 1.00 และมีค่าความเชื่อมั่นของแบบสอบถามทั้งฉบับเท่ากับ 0.985 สถิติที่ใช้การวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน

ผลการศึกษา: ผลการวิจัยพบว่า 1) การบริหารงานด้านความปลอดภัยของโรงเรียนเฉพาะความพิการ ประเภทความบกพร่องทางสติปัญญา กลุ่มสถานศึกษาสังกัดสำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ กลุ่ม 2 โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด 2) การบริหารงานด้านความปลอดภัยของโรงเรียนเฉพาะความพิการ ประเภทความบกพร่องทางสติปัญญา กลุ่ม 2 ทั้งโดยภาพรวมรายด้านและรายข้อ จำแนกตำแหน่ง ระดับการศึกษา โดยภาพรวมไม่แตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ไม่แตกต่างกัน และประสบการณ์ทำงาน กลุ่มประสบการณ์การทำงานต่ำกว่า 5 ปี โดยภาพรวม และรายด้านอยู่ในระดับมากที่สุด กลุ่มประสบการณ์การทำงาน 5-10 ปี โดยภาพรวม และรายด้านอยู่ในระดับมากที่สุด กลุ่มประสบการณ์การทำงาน 10 ปีขึ้นไป โดยภาพรวมและรายด้านอยู่ในระดับมากที่สุด และ 3) แนวทางการพัฒนาการบริหารงานด้านความปลอดภัยของโรงเรียนเฉพาะความพิการ ประเภทความบกพร่องทางสติปัญญา กลุ่ม 2 ทั้ง 4 ด้าน มีดังนี้ โรงเรียนควรมีการดำเนินงานตามมาตรการของสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน โดยมีการป้องกันโดยการสำรวจพื้นที่ สภาพแวดล้อม อาคารเรียน และประเมินความเสี่ยงต่อภัยที่จะเกิดขึ้น ควรมีการปลูกฝัง ให้ความรู้ แนวปฏิบัติในการป้องกันตนเองจากภัยต่างๆ โดยมีการจัดทำแผนเผชิญเหตุและมีการประสานงานกับภาคีเครือข่ายด้านความปลอดภัย

สรุปผล: การบริหารงานด้านความปลอดภัยในโรงเรียนเฉพาะความพิการประเภทบกพร่องทางสติปัญญา กลุ่ม 2 อยู่ในระดับมากที่สุดโดยรวมทุกด้านไม่มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติด้านตำแหน่ง ระดับการศึกษา และประสบการณ์ทำงานต่อการบริหารความปลอดภัย แนวทางพัฒนาควรดำเนินตามมาตรการ ของสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน เช่น การประเมินความเสี่ยง สร้างความรู้ จัดทำแผนเผชิญเหตุ และประสานงานกับภาคีเครือข่าย

เอกสารอ้างอิง

กนกอร อุ่นสถานนท์. (2563). การบริหารด้านความปลอดภัยของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 2 กรุงเทพมหานคร. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์ (มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์), 10 (2), 1-14.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2564). คู่มือการดำเนินงานความปลอดภัยในสถานศึกษา. https://www.cpn1.go.th/2021/wp-content/uploads/2022/11/คู่มือความปลอดภัย-กระทรวงศึกษาธิการ.pdf

จักรพันธ์ พรมฉลวย. (2564). การศึกษาสุขภาวะของผู้สูอายุในเขตเทศบาลเมืองแพรกษาใหม่ จังหวัดสมุทรปราการ. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี, 4(1), 59-84.

ธนัทธวัฒน์ วรวัชรบวรชัย และคณะ. (2567). การบริหารความปลอดภัยในโรงเรียนสังกัดสํานักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา กรุงเทพมหานคร. วารสารวิชาการวิทยาลัยสันตพล, 10(1), 151-157.

บุญชม ศรีสะอาด. (2556). การวิจัยเบื้องต้น. พิมพ์ครั้งที่ 9. กรุงเทพฯ : สุวรียาสาส์น.

พิมพ์พรรณ วรชุตินธร. (2545). เอกสารคำสอนรายวิชาความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับการศึกษาพิเศษ. กรุงเทพฯ: สถาบันราชภัฏธนบุรี.

ศรียา นิยมธรรม. (2544). ความบกพรองทางการไดยิน ผลกระทบทางจิตวิทยาการศึกษาและสังคม. กรุงเทพฯ: รําไทยเพรส.

ศุภร ธนะภาณุ และคณะ. (2564). การจัดการความปลอดภัยในโรงเรียนอนุบาลเอกชน จังหวัดปทุมธานี. วารสารวิชาการของคณะสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล, 21(1), 62-74.

สุชีรา ใจหวัง และจันทรัศม์ ภูติอริยวัฒน์. (2561). การศึกษาการจัดการความปลอดภัยในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 1. วารสารบริหารการศึกษา มศว, 15(28), 50-61.

สุเมธ ไทยกลาง. (2565). การพัฒนาครูในการจัดกิจกรรมสนับสนุนการเรียนรู้ เพื่อสร้างความปลอดภัยในโรงเรียนวัดคีรีวง สังกัดสานักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 1. ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฎสุราษฎร์ธานี. สุราษฎร์ธานี.

Krejcie, R. V. & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and psychological measurement, 30(3), 607-610.