การพัฒนาแบบวัดสมรรถนะทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นปีที่ 1

ฟาจิรา พิช์ญสินี; กฤธยากาญจน์  โตพิทักษ์

doi:10.60027/iarj.2025.288365

ผู้แต่ง

ฟาจิรา พิช์ญสินี คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร https://orcid.org/0009-0005-8832-0635
กฤธยากาญจน์ โตพิทักษ์ คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร https://orcid.org/0000-0002-1849-9554

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2025.288365

คำสำคัญ:

แบบวัดสมรรถนะทางคณิตศาสตร์, สมรรถนะทางคณิตศาสตร์, การพัฒนา

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การประเมินสมรรถนะทางคณิตศาสตร์มีบทบาทสำคัญในการสะท้อนคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน โดยเฉพาะในระดับอาชีวศึกษา ซึ่งต้องการเครื่องมือที่มีความเที่ยงตรงและเชื่อถือได้ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) สร้างและหาคุณภาพของแบบวัดสมรรถนะทางคณิตศาสตร์ และ (2) พัฒนาเกณฑ์เปรียบเทียบ (Local Norms) สมรรถนะทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นประกาศนียบัตรวิชาชีพปีที่ 1

ระเบียบวิธีการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างคือ นักเรียนระดับชั้นประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นปีที่ 1 จาก 6 วิทยาลัยในจังหวัดพิษณุโลก จำนวน 451 คน ได้จากการสุ่มแบบกลุ่ม (Cluster Random Sampling) โดยอ้างอิงจากตารางของ Krejcie & Morgan และสุ่มใน 3 ระยะ เพื่อความเชื่อมั่นในการวิจัย เครื่องมือที่ใช้คือแบบวัดสมรรถนะด้านการคิด/แก้ปัญหา การใช้คณิตศาสตร์ และการตีความ/ประเมิน ซึ่งผ่านการตรวจสอบความเที่ยงและความเชื่อมั่นตามเกณฑ์มาตรฐานทางสถิติ

ผลการวิจัย: (1) แบบวัดสมรรถนะทางคณิตศาสตร์มีคุณภาพอยู่ในระดับดีมาก โดยมีค่าความตรงเชิงเนื้อหาระหว่าง 0.67–1.00 และค่าความยาก–ง่ายระหว่าง 0.56–0.87 (2) ค่าความจำแนกของข้อสอบอยู่ในช่วง 0.07–0.80 และมีค่าความเชื่อมั่นอยู่ที่ 0.952 (3) คะแนนเฉลี่ยของสมรรถนะจากการประเมินแบบ Local Norms อยู่ระหว่าง 34 ถึง 74 คะแนน

สรุปผล: แบบวัดที่พัฒนาขึ้นสามารถใช้ประเมินสมรรถนะของผู้เรียนในระดับอาชีวศึกษาได้อย่างเหมาะสม และมีแนวโน้มที่จะสนับสนุนการวางแผนจัดการเรียนรู้ รวมถึงการพัฒนาหลักสูตรและแนวทางการฝึกประสบการณ์วิชาชีพในอนาคต

เอกสารอ้างอิง

กิติศักดิ์ ดีพื้น. (2561). สมรรถนะทางคณิตศาสตร์ที่สอดคล้องกับนโยบายประเทศไทย 4.0 ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 8 (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต). มหาวิทยาลัยบูรพา.

เกียรติสุดา ศรีสุข. (2552). ระเบียบวิธีวิจัย (พิมพ์ครั้งที่ 3). เชียงใหม่: โรงพิมพ์คลองชั่ง.

พิชิต ฤทธิ์จรูญ. (2560). หลักการวัดและประเมินผลการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 11). กรุงเทพฯ: เฮ้าส์ ออฟ เคอร์มิสท์.

ไพศาล วรคำ. (2564). การวิจัยทางการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 12). มหาสารคาม: ตักสิลาการพิมพ์.

ยุภาดี ปณะราช. (2565). สถิติเพื่อการวิจัยทางการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์.

ศิริชัย กาญจนวาสี. (2544). การวัดผลการเรียนรู้. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยรามคำแหง.

ศิริชัย กาญจนวาสี. (2556). ทฤษฎีการทดสอบแบบดั้งเดิม (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2564). รายงานประจำปี 2564: IPST Go Digital สู่การเปลี่ยนแปลงการเรียนรู้วิถีใหม่. สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2564). เอกสารประกอบการอบรมการจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะทางคณิตศาสตร์. กรุงเทพฯ: สสวท.

สมนึก ภัททิยธนี. (2560). การวัดผลการศึกษา. กาฬสินธุ์: ประสานการพิมพ์.

สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. (2562). หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2562. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.

อัจศรา ประเสริฐสิน. (2563). เครื่องมือการวิจัยทางการศึกษาและสังคมศาสตร์. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

Anastasi, A., & Urbina, S. (1997). Psychological testing (7th ed.). Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall.

Bloom, B. S. (Ed.). (1956). Taxonomy of educational objectives: The classification of educational goals. Handbook I: Cognitive domain. New York: David McKay Company.

Cronbach, L. J. (1951). Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika, 16(3), 297–334. https://doi.org/10.1007/BF02310555

Hambleton, R. K., & Rogers, H. J. (1990). Developing an assessment program for credentialing: The case of teacher certification. Educational Measurement: Issues and Practice, 9(2), 17–22. https://doi.org/10.1111/j.1745-3992.1990.tb00350.x

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308

Niss, M., & Jensen, T. H. (Eds.). (2002). Competencies, skills, and assessment. Copenhagen, Denmark: The Ministry of Education.

Nitko, A. J., & Brookhart, S. M. (2014). Educational assessment of students (7th ed.). Boston, MA: Pearson.

OECD. (2019). PISA 2018 results (Volume I): What students know and can do. Paris: OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/5f07c754-en

Rovinelli, R. J., & Hambleton, R. K. (1977). On the use of content specialists in the assessment of criterion-referenced test item validity. Dutch Journal of Educational Research, 2(2), 49–60.