The Ethical Leadership of School Administrators under the Jurisdiction of the Secondary Educational Service Area Office, Ubon Ratchathani–Amnat Charoen

พิษณุ  หอมสมบัติ; สมัคร   ไวยขุนทด; สุวิจักขณ์  มั่นสารนียธรรม

doi:10.60027/iarj.2026.e288337

ผู้แต่ง

พิษณุ หอมสมบัติ วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0009-7391-3701
สมัคร ไวยขุนทด วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0003-9968-0113
สุวิจักขณ์ มั่นสารนียธรรม วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0006-5906-3526

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2026.e288337

คำสำคัญ:

ภาวะผู้นำ, ผู้นำเชิงจริยธรรม, ผู้บริหารสถานศึกษา

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา 2) เปรียบเทียบโดยจำแนกระดับการศึกษา และประสบการณ์ทำงานภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา และ 3) แนวทางในการส่งเสริมภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาอุบลราชธานีอำนาจเจริญ

ระเบียบวิธีการศึกษา: กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย คือ ครูผู้สอน จำนวน 346 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ ได้ค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่าง 0.80-1.00 และมีค่าความเชื่อมั่นของแบบสอบถามทั้งฉบับเท่ากับ 0.894 สถิติที่ใช้การวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าที และค่าเอฟ

ผลการศึกษา: ผลการวิจัยพบว่า ภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา โดยภาพรวมและรายด้านอยู่ในระดับมาก ภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา จำแนกตาม ระดับการศึกษา โดยภาพรวมไม่แตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ส่วนประสบการณ์ทำงาน ที่คู่เปรียบเทียบผู้ที่มีประสบการณ์ในการทำงาน 1-10 ปี กับผู้ที่ประสบการณ์ในการทำงาน 21 ปีขึ้นไป มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และแนวทางการในการส่งเสริมภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาอุบลราชธานีอำนาจเจริญ ประกอบด้วย 5 ด้าน ได้แก่ 1) ด้านความซื่อสัตย์สุจริต 2) ด้านความยุติธรรม 3) ด้านการ 4) ด้านการใส่ใจผู้อื่น และ5) ด้านการมีความสัมพันธ์ที่ดี

สรุปผล: ภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษาอยู่ในระดับมากทั้งภาพรวมและรายด้าน ไม่พบความแตกต่างตามระดับการศึกษา แต่แตกต่างตามประสบการณ์ทำงานอย่างมีนัยสำคัญในบางช่วง แนวทางส่งเสริมเน้นความซื่อสัตย์ ความยุติธรรม การใส่ใจผู้อื่น และการสร้างความสัมพันธ์ที่ดี

เอกสารอ้างอิง

คำพร กองเตย. (2560). การพัฒนาตัวบ่งชี้กาวะผู้นาเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษาโรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร. ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยบูรพา.

ธานินทร์ ศิลป์จารุ. (2550). การวิจัยและวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติด้วยSPSS. กรุงเทพฯ: บริษ้ท วี.อินเตอร์พริ้นท์.

ธีรพัฒน์ เพชรศรีจันทร์. (2562). ภาวะผู้นาเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อความผูกพันต่อองค์การของข้าราชการครูโรงเรียนประถมศึกษาของรัฐในจังหวัดอุทัยธานี. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฺฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม.

นพรัตน์ อิสระณรงค์พันธ. (2565). ภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 2. หลักสูตรปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยพะเยา.

เนตร์พัณณา ยาวิราช. (2556). ภาวะผู้นําและผู้นําเชิงกลยุทธ์. (พิมพ์ครั้งที่ 8). กรุงเทพฯ: ทริปเพิ้ลกรุ๊ป.

บุญชม ศรีสะอาด. (2553). การวิจัยเบื้องต้น. พิมพ์ครั้งที่ 8. กรุงเทพฯ : สุวีริยาสาส์น.

พระมหาศุภชัย สุภกิจโจ. (2565). หลักพุทธศาสนาเพื่อการบริหารการศึกษา. ขอนแก่น : โรงพิมพ์ เค.แอนด์.เค.เซ็นเตอร์กรุ๊ป.

พระมหาสมบูรณ์ สุธมโม (ทองแก้ว). (2557). บทบาทของผู้บริหารในการพัฒนาคุณภาพการศึกษา. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ฯ, 1(1), 89–102.

ยุทธศักดิ์ ภูผาอารักษ์. (2565). การบริหารหลักสูตรการศึกษาปฐมวัยสำหรับเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษ พุทธศักราช 2562 ของศูนย์การศึกษาพิเศษส่วนกลาง. วารสาร“ศึกษาศาสตร์ มมร”คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฎราชวิทยาลัย, 10(2), 25-39.

รัชนีวรรณ สุวรรณชัยรบ. (2566). ความต้องการจำเป็นและแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยจังหวัดสกลนคร. ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.

เลิศดนัย บารมี. (2564). ภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 9 จังหวัดนครปฐม. การประชุมวิชาการระดับชาติ วิทยาลัยนครราชสีมาครั้งที่ 8 ประจำปี พ.ศ.2564.

ศศิรดา แพงไทย. (2559). บทบาทของผู้บริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21. วารสารวิทยาลัยบัณฑิตเอเซีย. 6(1), 7.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 29. (2563). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2567 สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาอุบลราชธานี อำนาจเจริญ. อุบลราชธานี.

สุทัด จันทะสินธุ์. (2560). รูปแบบภาวะผู้นาเชิงจริยธรรมแบบบูรณาการของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาผู้นำทางการศึกษาและการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์. มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่.

สุรัตน์ ไชยชมภู. (2557). ภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมในการบริหารสถานศึกษา. วารสารวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยบูรพา, 8(2), 1-15.

เสาวลักษณ์ แก้วแกมจันทร์ (2565). ภาวะผู้นาเชิงจริยธรรมของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนในสถานศึกษาสังกัดสานักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครศรีธรรมราช. ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพุทธบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

อัจฉรา จงดี. (2560). การศึกษาการมีส่วนร่วมในการบริหารสถานศึกษาของคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ในจังหวัดจันทบุรีระยองและตราด. วิทยานิพนธ์. จันทบุรี: มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี.

อับดุลฮาเร็ม ยูโซ๊ะ. (2565). ภาวะผู้นำเชิงจริยธรรมของผู้บริหารโรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลามสังกัดสำนักงานการศึกษาเอกชนจังหวัดปัตตานี. การค้นคว้าอิสระนี้เป็นส่วนหนึ่งของการศึกษาตามหลักสูตรครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, บัณฑิตวิทยาลัย. มหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา.

Berghofer, D., & Schwartz, G. (2008). New paradigm: Ethical leadership: Right relationships and the emotional bottom line the gold standard for success. Retrievedfromhttp://www.newparadigmjournal.com/Oct2008/ethicalleadership.htm.