แรงจูงใจในการเลือกเข้าศึกษาในระดับปริญญาตรี หลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิตสาขาวิชาการจัดการบริการสังคม ภาควิชาสังคมวิทยา คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: จากจำนวนนิสิตที่เลือกเข้าศึกษาในระดับปริญญาตรี หลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการบริการสังคม ภาควิชาสังคมวิทยา คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา พบว่ามีแนวโน้มการสมัครที่เพิ่มสูงขึ้นในทุกปี ทั้งจากผู้สนใจในพื้นที่ภาคตะวันออกและจากทั่วประเทศ ทำให้ผู้วิจัยสนใจที่จะศึกษาแรงจูงใจในการเลือกเข้าศึกษาในระดับปริญญาตรี หลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการบริการสังคม โดยวัตถุประสงค์ของการวิจัยครั้งนี้เพื่อศึกษาแรงจูงใจในการเลือกเข้าศึกษาต่อระดับปริญญาตรี หลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการบริการสังคม และเพื่อวิเคราะห์ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกเข้าศึกษาต่อระดับปริญญาตรี หลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการบริการสังคม มหาวิทยาลัยบูรพา

ระเบียบวิธีการวิจัย: การศึกษาครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงสำรวจที่ใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการวิจัย เก็บข้อมูลกับนิสิตชั้นปีที่ 1 - 4 ของมหาวิทยาลัยบูรพา จำนวน 144 คน มีการวิเคราะห์ข้อมูลโดยโปรแกรมคอมพิวเตอร์

เพื่อการวิเคราะห์ผลทางสถิติ โดยวิเคราะห์ 2 รูปแบบ คือ . สถิติเชิงพรรณนา (Descriptive statistics)

และสถิติเชิงอนุมาน (Inferential statistics)

ผลการศึกษา: พบว่า นิสิตมีแรงจูงใจในการเลือกศึกษาต่อระดับปริญญาตรี ในภาพรวม อยู่ในระดับมาก

เรียงจากมากมาน้อย ได้แก่ แรงจูงใจในการเลือกศึกษาต่อจากด้านหลักสูตรการเรียนการสอน และด้านเศรษฐกิจ

และสังคม ด้านสภาพแวดล้อมมหาวิทยาลัย ด้านการประกอบอาชีพ ด้านความสนใจ และเหตุผลส่วนตัว

ด้านการประชาสัมพันธ์ข้อมูลข่าวสาร ตามลำดับ ในขณะที่แรงจูงใจในการเลือกศึกษาต่อจากด้านบุคคลที่เกี่ยวข้อง

มีค่าเฉลี่ย ซึ่งอยู่ในระดับน้อย การวิเคราะห์ปัจจัยส่วนบุคคลที่มีผลต่อแรงจูงใจในการเลือกเข้าศึกษาต่อระดับปริญญาตรี หลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการบริการสังคม พบว่านิสิตที่เข้าศึกษาต่อโดยระบบการสอบเข้าแตกต่างกันมีแรงจูงใจในการเลือกเข้าศึกษาต่อในภาพรวม แตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ส่วนนิสิตที่มีเพศ ภูมิลำเนา และผลการศึกษาแตกต่างกัน พบว่าแรงจูงใจในการเลือกเข้าศึกษาต่อในภาพรวมไม่แตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 แนวทางการสร้างเสริมแรงจูงใจในการเลือกศึกษาต่อระดับปริญญาตรีในหลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการบริการสังคม ตามความคิดเห็นของกลุ่มตัวอย่าง พบว่า ลำดับแรกที่ได้รับการสนับสนุนมากที่สุดคือ มหาวิทยาลัยควรมีสิ่งอำนวยความสะดวกที่เอื้อต่อการเรียนรู้ เช่น หอสมุดและระบบสารสนเทศที่มีคุณภาพ รองลงมาคือ หลักสูตรควรมีรายวิชาที่เป็นจุดเด่น เช่น การลงพื้นที่ศึกษาชุมชน การทำงานจิตอาสา และการฝึกปฏิบัติงานทั้งในภาครัฐและเอกชน นอกจากนี้ มหาวิทยาลัยควรสร้างชื่อเสียงให้เป็นที่ยอมรับในระดับชาติและนานาชาติ รวมถึงควรกำหนดค่าธรรมเนียมการศึกษาตลอดหลักสูตรให้เหมาะสม ซึ่งประเด็นเหล่านี้ได้รับการเห็นด้วยจากนิสิตมากกว่าร้อยละ 80

สรุปผล: แรงจูงใจหลักของนิสิตในการเลือกเข้าศึกษาในสาขาวิชาการจัดการบริการสังคม ได้แก่ ด้านหลักสูตรการเรียนการสอน และด้านเศรษฐกิจและสังคม ตามลำดับ ถัดมาได้แก่ ด้านสภาพแวดล้อมของมหาวิทยาลัย ด้านการประกอบอาชีพ ด้านความสนใจและเหตุผลส่วนตัว ด้านการประชาสัมพันธ์ข้อมูลข่าวสาร และด้านบุคคลที่เกี่ยวข้อง ดังนั้น หลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการบริการสังคม ควรปรับปรุงเนื้อหาการเรียนการสอนให้มีความทันสมัยและเหมาะสมกับบริบทของพื้นที่ รวมถึงสถานการณ์ทางเศรษฐกิจและสังคม เพื่อดึงดูดความสนใจของผู้เข้าศึกษาต่อ นอกจากนี้ หลักสูตรควรจัดให้มีการศึกษาดูงานในสถานที่จริง การออกภาคสนาม และควบคุมค่าใช้จ่ายในการศึกษาตลอดหลักสูตรให้เหมาะสม รวมถึงการส่งเสริมการฝึกปฏิบัติจริง หรือฝึกงานในหน่วยงานภาครัฐและเอกชน และพัฒนาเนื้อหาวิชาให้มีความหลากหลาย ทันสมัย และสอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบัน ทั้งนี้  หลักสูตรควรพิจารณาปรับปรุงสื่อที่ใช้ในการประชาสัมพันธ์ให้ทันสมัยมากยิ่งขึ้น โดยลดการใช้สื่อบุคคล เนื่องจากนิสิตมักตัดสินใจด้วยตนเองมากกว่าจะเลือกศึกษาต่อจากคำแนะนำของบุคคลที่เกี่ยวข้อง ดังนั้น การใช้สื่อสังคมออนไลน์เพื่อประชาสัมพันธ์หลักสูตรให้เข้าถึงกลุ่มเป้าหมายอย่างมีประสิทธิภาพจึงเป็นสิ่งสำคัญ