Development of a Learning Process Model to Prevent Falls Risk Group in Older Adults at Ban Dong Yang Noi Subdistrict Health Promotion Hospital, Wiang Sa-at Subdistrict, Phayakkhaphumiphisai District, Maha Sarakham Province

ศศิลภัส  ตันตะวาโย; ยุทธศาสตร์  แก้ววิเศษ; สิริลักษณ์  แฝงสมศรี; สุณิสา  ศิริสุริยะสุนทร; รัตนาภรณ์  สุวรรณบุตร; รุ่งเรือง  แสนโกษา

doi:10.60027/iarj.2025.282011

ผู้แต่ง

ศศิลภัส ตันตะวาโย โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านดงยางน้อย ตำบลเวียงสะอาด อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม https://orcid.org/0009-0003-7904-0514
ยุทธศาสตร์ แก้ววิเศษ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านดงยางน้อย ตำบลเวียงสะอาด อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม https://orcid.org/0009-0001-6882-8790
สิริลักษณ์ แฝงสมศรี โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านดงยางน้อย ตำบลเวียงสะอาด อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม https://orcid.org/0009-0007-3841-1875
สุณิสา ศิริสุริยะสุนทร โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านดงยางน้อย ตำบลเวียงสะอาด อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม https://orcid.org/0009-0003-2963-1826
รัตนาภรณ์ สุวรรณบุตร โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านดงยางน้อย ตำบลเวียงสะอาด อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม https://orcid.org/0009-0002-6814-3094
รุ่งเรือง แสนโกษา โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านดงยางน้อย ตำบลเวียงสะอาด อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม https://orcid.org/0000-0003-4389-2128

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2025.282011

คำสำคัญ:

กระบวนการเรียนรู้, ความเสี่ยงต่อการพลัดตกหกล้ม, ผู้สูงอายุ

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การป้องกันการหกล้มในผู้สูงอายุถือเป็นสิ่งสำคัญ เนื่องจากเป็นสาเหตุหลักของการบาดเจ็บ การสูญเสียความเป็นอิสระ และคุณภาพชีวิตที่ลดลง การแก้ไขปัญหาความเสี่ยงจากการหกล้มจะช่วยลดการเข้ารักษาในโรงพยาบาลได้ พร้อมทั้งปรับปรุงสุขภาพโดยรวมและการเคลื่อนไหวร่างกายของผู้สูงอายุ ดังนั้นการวิจัยและพัฒนาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาบริบทของการดูแลและปัญหาที่เกี่ยวข้องกับการป้องกันกลุ่มเสี่ยงการพลัดตกหกล้มในผู้สูงอายุ 2) เพื่อพัฒนาทดลองใช้และประเมินผลกระบวนการเรียนรู้เพื่อป้องกันกลุ่มเสี่ยงพลัดตกหกล้มในผู้สูงอายุ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านดงยางน้อย อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม

ระเบียบวิธีการวิจัย: การวิจัยครั้งนี้แบ่งออกเป็น 4 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 ศึกษาสถานการณ์และปัญหา ระยะที่ 2 สร้างรูปแบบกระบวนการเรียนรู้เพื่อป้องกันกลุ่มเสี่ยงการพลัดตกหกล้มในผู้สูงอายุ ระยะที่ 3 ทดลองใช้รูปแบบ และระยะที่ 4 ประเมินผล ดำเนินการระหว่าง ตุลาคม 2566 – กันยายน 2567 เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่มและใช้แบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและ สถิติ Paired t-test และการวิเคราะห์เนื้อหา

ผลการวิจัย: ผลการศึกษา พบว่ากลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นหญิง อายุเฉลี่ย 61 ปี มีโรคประจำตัวเบาหวานและความดันสูง และพบว่าปัจจัยเสี่ยงและพฤติกรรมการดูแลสุขภาพในผู้สูงอายุที่มีความเสี่ยงต่อการพลัดตกหกล้ม คือความกลัวการหกล้ม ปัญหาการมองเห็น และความแข็งแรงของกล้ามเนื้อที่ลดลง พฤติกรรมเสี่ยงที่พบมากคือ การใช้เก้าอี้ล้อเลื่อน และการไม่ออกกำลังกาย สภาพแวดล้อมที่เสี่ยงคือ พื้นห้องน้ำลื่นและแสงสว่างไม่เพียงพอ โปรแกรมการเรียนรู้ส่งผลให้พฤติกรรมการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุดีขึ้น โดยเฉพาะด้านอาหาร ทีมสุขภาพและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียมีความพึงพอใจต่อรูปแบบการส่งเสริมกิจกรรมในระดับมากถึงมากที่สุด โดยด้านคุณภาพการให้บริการของเจ้าหน้าที่ได้รับความพึงพอใจสูงสุด

สรุปผล: การป้องกันการหกล้มในผู้สูงอายุถือเป็นสิ่งสำคัญ เนื่องจากเป็นสาเหตุหลักของการบาดเจ็บ การสูญเสียความเป็นอิสระ และคุณภาพชีวิตที่ลดลง การแก้ไขปัญหาความเสี่ยงจากการหกล้มจะช่วยลดการเข้ารักษาในโรงพยาบาลได้ พร้อมทั้งปรับปรุงสุขภาพโดยรวมและการเคลื่อนไหวร่างกายของผู้สูงอายุ

เอกสารอ้างอิง

Ambrose, A. F., Paul, G., & Hausdorff, J. M. (2013). Risk factors for falls among older adults: A review of the literature. Maturitas, 75(1), 51-61. DOI: https://doi.org/10.1016/j.maturitas.2013.02.009

Asavamongkolkul, A., Adulkasem, N., Chotiyarnwong, P., Vanitcharoenkul, E.,Chandhanayingyong, C., Laohaprasitiporn, P., Soparat, K., & Unnanuntana, A. (2024). Prevalence of Osteoporosis, sarcopenia, and high falls risk in healthy community-dwelling Thai older adults: a nationwide cross-sectional study. JBMR plus, 8(2), ziad020. https://doi.org/10.1093/jbmrpl/ziad020 DOI: https://doi.org/10.1093/jbmrpl/ziad020

Bischoff-Ferrari, H. A., Dawson-Hughes, B., Willett, W. C., Staehelin, H. B., Bazemore, M. G., Zee, R. Y., & Wong, J. B. (2009). Effect of vitamin D on falls: A meta-analysis. JAMA, 291(16), 1999-2006. DOI: https://doi.org/10.1001/jama.291.16.1999

Cameron, I. D., Dyer, S. M., Panagoda, C. E., Murray, G. R., Hill, K. D., Cumming, R. G., & Kerse, N. (2018). Interventions for preventing falls in older people in care facilities and hospitals. The Cochrane Database of Systematic Reviews, 9(1), 1-10. DOI: https://doi.org/10.1002/14651858.CD005465.pub4

Cameron, I.D., Kurrle, S.E. and Sherrington, C. (2024), Preventing falls and fall-related injuries in Older people. Med J Aust, 221, 140-144. https://doi.org/10.5694/mja2.52374 DOI: https://doi.org/10.5694/mja2.52374

Casabona, E., Riva-Rovedda, F., Castello, A., Sciarrotta, D., Di Giulio, P., & Dimonte, V. (2024). Factors Associated with Falls in Community-Dwelling Older Adults: A Subgroup Analysis from a Telemergency Service. Geriatrics (Basel, Switzerland), 9(3), 69. https://doi.org/10.3390/geriatrics9030069 DOI: https://doi.org/10.3390/geriatrics9030069

Centers for Disease Control and Prevention. (2023). Important facts about falls. https://www.cdc.gov/homeandrecreationalsafety/falls/adultfalls.html

Colón-Emeric, C. S., McDermott, C. L., Lee, D. S., & Berry, S. D. (2024). Risk Assessment and Prevention of Falls in Older Community-Dwelling Adults: A Review. JAMA, 331(16), 1397–1406. https://doi.org/10.1001/jama.2024.1416 DOI: https://doi.org/10.1001/jama.2024.1416

Creer, L. T. (2000). Self-management of chronic illness. In Boekaerts, M., Printrich, P. R., & Zeidner, M. (Eds.). Handbookofself-regulation. pp. 601-629. San Diego, CA: Academic Press DOI: https://doi.org/10.1016/B978-012109890-2/50047-0

Dantas, E. E. de B., & Muñoz, R. L. de S. (2024). Education for fall prevention in older adults living in long-term care facilities. Seven Editora, 548–568. Retrieved from https://sevenpublicacoes.com.br/editora/article/view/4083 DOI: https://doi.org/10.56238/sevened2024.007-041

Gillespie, L. D., Robertson, M. C., Gillespie, W. J., Sherrington, C., Gates, S., Clemson, L. M., & Lamb, S. E. (2012). Interventions for preventing falls in older people living in the community. The Cochrane Database of Systematic Reviews, 9(1), 1-10. DOI: https://doi.org/10.1002/14651858.CD007146.pub3

Joshi, D. S., Bhattad, R. R., Dabadghav, R. P., Shyam, A. K., & Sancheti, P. (2023). Practice of environmental modifications and identification of its barriers in homes of community-dwelling elderly with moderate to high risk of falls. International Journal Of Community Medicine And Public Health, 10(9), 3137–3142. https://doi.org/10.18203/2394-6040.ijcmph20232669 DOI: https://doi.org/10.18203/2394-6040.ijcmph20232669

Kanfer, R., & Kanfer, F. H. (1991). Goals and self-regulation: Applications of theory to work settings. In M. L. Maehr & P. R. Pintrich (Eds.), Advances in Motivation and Achievement (Vol. 7, pp. 287-326). Greenwich, CT: JAI Press.

Lord, S. R., Sherrington, C., Menz, H. B., & Close, J. C. (2007). Falls in older people: Risk factors and strategies for prevention. Cambridge University Press. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511722233

Namoos, A. M., Thomson, N., Bradley, S., & Aboutanos, M. (2024). The Impact of Demographics and Comorbidities on Fall Incidence and Prevalence in Older Adults. Research square, rs.3.rs-4762014. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-4762014/v1 DOI: https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-4762014/v1

Oliver, D., Healey, F., & Haines, T. P. (2010). Preventing falls and fall-related injuries in hospitals. Clinical Geriatrics Medicine, 26(4), 645-692. DOI: https://doi.org/10.1016/j.cger.2010.06.005

Pensaengon K. (2023). The Development and Challenges of the Old Age Allowance Program in Thailand After the Policy Reformation in 2009 ISSN: 2186-2303 – The Asian Conference on the Social Sciences 2023: Official Conference Proceedings (pp. 139-147) https://doi.org/10.22492/issn.2186-2303.2023.10 DOI: https://doi.org/10.22492/issn.2186-2303.2023.10

Scheffer, A. C., Schuurmans, M. J., Van Dijk, N., Van Der Hooft, T., & De Rooij, S. E. (2008). Fear of falling: Measurement strategy, prevalence, risk factors, and consequences among older persons. Age and Ageing, 37(1), 19-24. DOI: https://doi.org/10.1093/ageing/afm169

Sherrington, C., Michaleff, Z. A., Fairhall, N., Paul, S. S., Tiedemann, A., Whitney, J., ... & Lord, S. R. (2019). Exercise to prevent falls in older adults: An updated systematic review and meta-analysis. British Journal of Sports Medicine, 53(10), 670-678.

Shumway-Cook, A., Ciol, M. A., Hoffman, J., Dudgeon, B. J., Yorkston, K., & Chan, L. (2007). Falls in the Medicare population: Incidence, associated factors, and impact on health care. Physical Therapy, 87(5), 640-649.

Stevens, J. A., & Burns, E. R. (2015). A CDC compendium of effective fall interventions: What works for community-dwelling older adults. Centers for Disease Control and Prevention.

Suanrueang P. (2024). A comparison of the disease occurrence of cerebrovascular diseases, diabetes mellitus, hypertensive diseases, and ischaemic heart diseases among hospitalized older adults in Thailand. Scientific reports, 14(1), 123. https://doi.org/10.1038/s41598-023-49274-z DOI: https://doi.org/10.1038/s41598-023-49274-z

Suh, M., Kim, D. H., Cho, I., & Ham, O. K. (2023). Age and Gender Differences in Fall-Related Factors Affecting Community-Dwelling Older Adults. The journal of nursing research: JNR, 31(2), e270. https://doi.org/10.1097/jnr.0000000000000545 DOI: https://doi.org/10.1097/jnr.0000000000000545

Widagdo, W., Mutarobin, Mumpuni, & Susmadi. (2024). The Effect of Education Using Booklet Media on Knowledge of Fall Prevention in the Elderly. International Journal of Clinical Science and Medical Research, 4(3), 103–109. https://doi.org/10.55677/IJCSMR/V4I3-06/2024 DOI: https://doi.org/10.55677/IJCSMR/V4I3-06/2024

Yardley, L., & Todd, C. (2005). Falls prevention: The older person’s perspective. World Health Organization.