การสร้างความผูกพันในองค์การด้วยความยืดหยุ่นในการทำงาน: บทบาทส่งผ่าน ของความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงานและความเป็นอยู่ที่ดีของพนักงานเจเนอเรชันวายและซี

อัจฉราพรรณ  สีหะบัณฑ์; อรวี  ศรีบุญลือ

ผู้แต่ง

อัจฉราพรรณ สีหะบัณฑ์ ภาควิชาการจัดการ คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
อรวี ศรีบุญลือ ภาควิชาการจัดการ คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

คำสำคัญ:

ความยืดหยุ่นในการทำงาน , ความสมดุลระหว่างชีวิตกับการทำงาน , ความเป็นอยู่ที่ดีของพนักงาน , ความผูกพันในองค์การ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาอิทธิพลของความยืดหยุ่นในการทำงานที่มีต่อความสมดุลระหว่างชีวิตกับการทำงาน ความเป็นอยู่ที่ดีของพนักงาน และความผูกพันในองค์การของพนักงานเจเนอเรชันวายและซี 2) ทดสอบบทบาทส่งผ่านของความสมดุลระหว่างชีวิตกับการทำงานและความเป็นอยู่ที่ดีในความสัมพันธ์ระหว่างความยืดหยุ่นในการทำงานกับความผูกพันในองค์การ และ 3) สังเคราะห์แนวทางในการเสริมสร้างความผูกพันในองค์การของพนักงานเจเนอเรชันวายและซีในกรุงเทพมหานคร การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงปริมาณโดยใช้แบบสอบถามเก็บข้อมูลจากพนักงานเจเนอเรชันวายและซีที่ทำงานในองค์การซึ่งมีนโยบายการทำงานแบบยืดหยุ่นในเขตกรุงเทพมหานคร จำนวน 400 คน การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงอนุมาน ได้แก่ ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน และการวิเคราะห์แบบจำลองสมการโครงสร้างแบบกำลังสองน้อยที่สุดบางส่วน (PLS-SEM)

ผลการวิจัย พบว่า ความยืดหยุ่นในการทำงานมีอิทธิพลเชิงบวกต่อความผูกพันในองค์การ ความสมดุลระหว่างชีวิตกับการทำงาน และความเป็นอยู่ที่ดีของพนักงานเจเนอเรชันวายและซี อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .001 ในขณะที่ความสมดุลระหว่างชีวิตกับการทำงานมีอิทธิพลเชิงบวกต่อความผูกพันในองค์การ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และความเป็นอยู่ที่ดีของพนักงานมีอิทธิพลเชิงบวกต่อความผูกพันในองค์การ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .001 นอกจากนี้ ความยืดหยุ่นในการทำงานยังมีอิทธิพลเชิงบวกต่อความผูกพันในองค์การผ่านความสมดุลระหว่างชีวิตกับการทำงานและความเป็นอยู่ที่ดีของพนักงานในฐานะตัวแปรส่งผ่านบางส่วน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ผลการวิจัยนี้เน้นย้ำว่าองค์การควรนำนโยบายการทำงานแบบยืดหยุ่นมาใช้ เพื่อส่งเสริมความสมดุลระหว่างชีวิตกับการทำงานและความเป็นอยู่ที่ดีของพนักงาน อันจะช่วยเสริมสร้างความผูกพันในองค์การของพนักงานเจเนอเรชันวายและซี

เอกสารอ้างอิง

กณิศา จิตต์สุภาพรรณ. (2563). ปัจจัยความเครียดในการทำงานที่มีผลต่อประสิทธิภาพการทำงานของพนักงานบริษัทไอทีในเขตกรุงเทพมหานคร [สารนิพนธ์บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

Al-Hawary, S. I. S., Al-mzary, M. M., Mohammad, A., Shamaileh, N. A., Mohammad, A. A. S., Alshurideh, M. T., Al Kurdi, B., Al-hawajreh, K. M., & Mohammad, A. I. (2023). The impact of work-life balance on organizational commitment. In Studies in Computational Intelligence (Vol. 1056, pp. 1199–1212). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-031-12382-5_65

Alsheweir, N. (2023). The effects of flexible working interventions on work-nonwork conflict and psychological well-being: A review of literature. Journal of Economics, Management and Trade, 29(8), 51-65. https://doi.org/10.9734/jemt/2023/v29i81114

Az-Zahra, C., Purwana, D., & Suherdi. (2024). Flexible working arrangement on job performance mediated by work-life balance among employees. Jurnal Pendidikan Ekonomi, Perkantoran, Dan Akuntansi, 5(1), 174–184. https://doi.org/10.21009/jpepa.0501.17

Bagozzi, R. P., & Yi, Y. (1988). On the evaluation of structural equation models. Journal of the Academy of Marketing Science, 16(1), 74-94. https://doi.org/10.1007/BF02723327

Bagozzi, R. P., & Yi, Y. (2012). Specification, evaluation, and interpretation of structural equation models. Journal of the Academy of Marketing Science, 40(1), 8-34. https://doi.org/10.1007/s11747-011-0278-x

Baron, R. M., & Kenny, D. A. (1986). The moderator–mediator variable distinction in social psychological research: Conceptual, strategic, and statistical considerations. Journal of Personality and Social Psychology, 51(6), 1173–1182. https://doi.org/10.1037/0022-3514.51.6.1173

Bett, F., Sang, H., & Chepkwony, P. (2022). Flexible work arrangement and employee performance: An evidence of work-life balance practices. East African Journal of Business and Economics, 5(1), 80-89. https://doi.org/10.37284/eajbe.5.1.557

Bustamante, J. C. T., & Dael, R. J. (2024). HR practices and employees’ well-being: Implications on their organizational commitment. International Journal for Multidisciplinary Research, 6(3), 1-11. https://doi.org/10.36948/ijfmr.2024.v06i03.21170

Chingan Thottathil, S., & Nandakumar, M. K. (2025). Integrating hedonic and eudaimonic perspectives of well-being: A conceptual model for sustaining employee well-being in the remote work context. Human Resource Development Review, 24(2), 157–198. https://doi.org/10.1177/15344843241305650

Cochran, W. (1953). Sampling techniques. John Wiley & Sons. Inc.

Deloitte. (2025). 2025 Gen Z and Millennial Survey.

Dimock, M. (2019). Defining generations: Where Millennials end and Generation Z begins. Pew Research Center, 17(1), 1-7. http://www.pewresearch.org/fact-tank/2019/01/17/where-millennials-end-and-generation-z-begins/

Edeh, F. O., Zayed, N. M., Faisal-E-Alam, M., Nitsenko, V., & Bazaluk, O. (2025). Flexible working arrangements on employee well-being concerning the mobile telecommunication industry. The TQM Journal, 37(7), 1874-1891. https://doi.org/10.1108/TQM-11-2023-0390

Fan, W. (2020). Workplace flexibility. Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/obo/9780199756384-0233

Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Structural equation models with unobservable variables and measurement error: Algebra and statistics. Journal of Marketing Research, 18(3), 382–388. https://doi.org/10.2307/3150980

Gašić, D., Berber, N., Slavić, A., Strugar Jelača, M., Marić, S., Bjekić, R., & Aleksić, M. (2024). The key role of employee commitment in the relationship between flexible work arrangements and employee behavior. Sustainability, 16(22), 10067. https://doi.org/10.3390/su162210067

Haines, V. Y., Guerrero, S., & Marchand, A. (2024). Flexible work arrangements and employee turnover intentions: Contrasting pathways. The International Journal of Human Resource Management, 35(11), 1970–1995. https://doi.org/10.1080/09585192.2024.2323510

Hair, J. F., Hult, G. T. M., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2013). A Primer on Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM). Sage.

Hashmi, M. A., Al Ghaithi, A., & Sartawi, K. (2023). Impact of flexible work arrangements on employees’ perceived productivity, organisational commitment and perceived work quality: A United Arab Emirates case-study. Competitiveness Review: An International Business Journal, 33(2), 332-363. https://doi.org/10.1108/CR-10-2020-0130

Jada, U., Swain, D., John, T., & Jena, L. K. (2025). Does leadership style and HRM practices promote employee well-being post onset of the new normal? A mixed-method approach. South Asian Journal of Human Resources Management, 12(1), 34-60. https://doi.org/10.1177/23220937231186937

Jasmine, J. A., & Utomo, P. (2024). The role of transformational leadership, work-life balance, and employee engagement on Gen Z’s organizational commitment in the Indonesian creative industry. Problems and Perspectives in Management, 22(4), 576-587. http://dx.doi.org/10.21511/ppm.22(4).2024.43

Kailay, M., Paposa, K. K., & Chhibber, P. (2026). Employee well-being as a mediating variable in sustainable human resource management, organizational commitment, and job satisfaction of healthcare professionals: A structural equation modeling approach. International Journal of Healthcare Management, 19(1), 93–106. https://doi.org/10.1080/20479700.2024.2405327

Khaerunnisa, A., & Nuraeni, N. (2025). Work-life balance and work flexibility as predictors of employee performance: The mediating role of organizational commitment in start-up employees in South Jakarta. Dinasti International Journal of Education Management and Social Science, 6(3), 2470–2479. https://doi.org/10.38035/dijemss.v6i3.4358

Khan, A. A., Qaiser, D. A., Bashir, M. A., & Manzoor, A. (2025). Work-life balance in the digital economy: Analyzing the impact of flexible work policies on employee well-being, job satisfaction, and organizational performance. ACADEMIA International Journal for Social Sciences, 4(2), 373-394. https://doi.org/10.63056/ACAD.004.02.0181

Kozusznik, M., Soriano, A., & Peiró, J. M. (2023). Well-being at work. In Oxford Research Encyclopedia of Psychology. Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/acrefore/9780190236557.013.105

Liu, F., & Sutunyarak, C. (2025). How flexible work arrangements improve employee subjective well-being: Evidence from Chinese programmers. Journal of Information Systems Engineering and Management, 10(19), 1-15. https://doi.org/10.52783/jisem.v10i19s.3047

Lott, Y., & Abendroth, A.-K. (2023). Affective commitment, home-based working, and the blurring of work-home boundaries: Evidence from Germany. New Technology, Work and Employment, 38(1), 82-102. https://doi.org/10.1111/ntwe.12255

Manna, A., Pahari, S., Biswas, D., Banerjee, D., & Das, D. (2025). Work–life balance and employee commitment in the new normal: Evidence from Indian railway using mixed-method approach. Kybernetes, 54(4), 2019-2040. https://doi.org/10.1108/K-06-2023-1002

Matondang, R. A. S., Lumbanraja, P., & Siahaan, E. (2023). The role of organizational commitment in mediating the effect of employee well-being and workload on employee performance: A case study of ABC Company in Medan, Indonesia. International Journal of Science, Technology & Management, 4(5), 1310–1316. https://doi.org/10.46729/ijstm.v4i5.913

Nainggolan, J. C. M., & Purba, S. D. (2024). Enhancing gen z employees’ commitment through flexible work arrangements, work-life balance, and job satisfaction. Jurnal Manajemen, 21(2), 132-157. https://doi.org/10.25170/jm.v21i2.6174

Niveditha, M., & Padhy, P. C. (2024). Impact of organizational structure and commitment on organizational citizenship behavior: Insights from the IT sector. Multidisciplinary Reviews, 7(9), 2024203-2024203. https://doi.org/10.31893/multirev.2024203

Nunnally, J. C., & Bernstein, I. H. (1994). Psychometric theory. McGraw-Hill.

Peterson, R. A. (2000). A meta-analysis of variance accounted for and factor loadings in exploratory factor analysis. Marketing Letters, 11, 261–275. https://doi.org/10.1023/A:1008191211004

Pradhan, R. K., & Hati, L. (2022). The measurement of employee well-being: Development and validation of a scale. Global Business Review, 23(2), 385-407. https://doi.org/10.1177/0972150919859101

Putri, K. N., Parimita, W., & Rachmadania, R. F. (2024). the analysis of work life balance of staff at the UPT TIK Jakarta State University. International Student Conference on Business, Education, Economics, Accounting, and Management (ISC-BEAM), 2(1), 1364–1374. https://doi.org/10.21009/ISC-BEAM.012.90

Ray, T. K., & Pana-Cryan, R. (2021). Work flexibility and work-related well-being. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(6), 3254.

Rean, M. A., Ibrahim, M. B. H., Irawan, A., Akbar, M. A., & Rasyid, A. (2024). Nurturing both organizational and human resource wellbeing for sustainable growth. Advances: Jurnal Ekonomi & Bisnis, 2(1), 12-24. https://doi.org/10.60079/ajeb.v2i1.187

Roy, S. (2024). Investigating the impact of employee empowerment and autonomy on job satisfaction and organizational commitment. International Journal of Scientific Research in Engineering and Management, 8(4), 1-27. https://doi.org/10.55041/ijsrem32250

Sharma, B. S., & Gaur, N. (2023). The impact of flexible work arrangements on work-life balance. International Journal for Multidisciplinary Research (IJFMR), 5(3), 1-12. https://doi.org/10.36948/ijfmr.2023.v05i03.3144

Sinaga, B. A., Utomo, K. W., & Rahayu, H. C. (2024). Enhancement of organizational commitment among management trainee graduates: The influence of training, career development, and work-life balance mediated by work motivation. International Journal of Science and Society, 6(3), 27-39. https://doi.org/10.54783/ijsoc.v6i3.1223

Sirgy, M. J., & Lee, D. J. (2023). Work-life balance: HR training for employee personal interventions. Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/9781009281782.002

Song, C., & Lin, S. (2020). Work life balance effect on organizational commitment and turnover intention. International Journal of Frontiers in Sociology, 2(9), 16-20. https://dx.doi.org/10.25236/IJFS.2020.020903

Syardiansah, S., Chandra, R., & Lestari, E. Y. (2024). Organizational commitment and job satisfaction on employee performance. NIAGAWAN, 13(1), 33-44. https://doi.org/10.24114/niaga.v13i1.55853

Tessarini Junior, G., Saltorato, P., & Rosa, K. L. D. S. (2023). Flexible work as a rule in capitalism: Conceptualization and theoretical-analytical propositions. Cadernos Ebape.br, 21(1), 1-13. https://doi.org/10.1590/1679-395120220049x

Tippins, M. J., & Sohi, R. S. (2003). IT competency and firm performance: Is organizational learning a missing link? Strategic Management Journal, 24, 745–761. https://doi.org/10.1002/smj.337

Wahyuni, C. S. B., Musadieq, M. A., Prasetya, A., & Arifin, Z. (2025). Work-life balance and organizational commitment: The gender perspective. Journal of Management World, 2025(1), 240-244. https://doi.org/10.53935/jomw.v2024i4.643