การบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี
คำสำคัญ:
การบูรณาการ, หลักพุทธธรรม, การบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมบทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์คือ 1. ศึกษาการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี 2. ศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี 3. นำเสนอการบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี ทำการวิจัยแบบผสานวิธีทั้งเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ โดยประชากรคือ ประชากรในพื้นที่จังหวัดอุทัยธานี กำหนดกลุ่มตัวอย่างจำนวน 399 คน ตามสูตรของ Yamane ผู้ให้ข้อมูลสำคัญจำนวน 18 รูปหรือคน เครื่องมือที่ใช้ประกอบด้วยแบบสอบถามที่มีค่าความเชื่อมั่นสูงถึง 0.964 และแบบสัมภาษณ์เชิงโครงสร้างตามวัตถุประสงค์ของการวิจัย ผู้วิจัยเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยตนเองและได้รับกลับคืนครบ ร้อยละ 100 จากนั้นนำข้อมูลมาวิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนาและเชิงอนุมาน และยืนยันผลด้วยการสนทนากลุ่มเฉพาะ
ผลการวิจัยพบว่า 1. การบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี โดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง (=3.25) เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านพบว่าอยู่ในระดับมาก 1 ด้าน โดยเรียงลำดับตามค่าเฉลี่ยดังนี้ ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมยั่งยืน และอยู่ในระดับปานกลาง 2 ด้าน ได้แก่ ด้านการอนุรักษ์และฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติ และด้านการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ ตามลำดับ 2. ปัจจัยที่ส่งผลต่อการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี พบว่า 1) การบริหารจัดการส่งผลต่อการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมจังหวัดอุทัยธานี อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 2) หลักสัปปายะ 4 ส่งผลต่อการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมจังหวัดอุทัยธานี อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 และ 0.05 และ 3. การบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี พบว่า จังหวัดอุทัยธานีนำหลักสัปปายะ 4 เข้ามาบูรณาการในการบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี นอกจากนั้นยังบรูณาการกับหลักการบริหารจัดการเพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของจังหวัดอุทัยธานี ประกอบด้วยด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมยั่งยืน ด้านการอนุรักษ์และฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติ และด้านการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ นั้นให้ประสบความสำเร็จอย่างยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม. (2563). แผนจัดการคุณภาพสิ่งแวดล้อมระดับภาค กลุ่มจังหวัดภาคเหนือตอนล่าง 2 พ.ศ. 2562–2565 (กำแพงเพชร นครสวรรค์ พิจิตร อุทัยธานี)” ฉบับทบทวน. นครสวรรค์: สำนักงานสิ่งแวดล้อมภาคที่ 4 นครสวรรค์.
กระทรวงมหาดไทย. (2568). กรมการปกครอง (อุทัยธานี 2568), สืบค้น 15 กันยายน 2568, จาก: https://stat.bora.dopa.go.th/stat/statnew/statMONTH/statmonth/#/displayData.
พระมหาชินวัฒน์ จกฺกวโร (กุยรัมย์). (2561). การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมเชิงพุทธของพระบาทสมเด็จพระประปรมินหาภูมิพลอดุลยเดช : วิเคราะห์เชิงพุทธธรรม (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระมหาธีรวัฒน์ เสสปุญโณ (สันยศติทัศน์). (2564). การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดเชียงราย (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ภัคชุดา พูนสุวรรณ. (2566). การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวชุมชนเชิงบูรณาการขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดสงขลา (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
วันเพ็ญ วัฒนกูล. (2566). การบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมประสิทธิผลการบริหารงบประมาณด้านการศึกษาโรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร กลุ่มเขตกรุงธนใต้ (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดอุทัยธานี. (2567). แผนบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด ระยะ 5 ปี (พ.ศ. 2566–2570). อุทัยธานี: สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดอุทัยธานี.
Deming, W. Edwards. (1986). Out of the Crisis. Cambridge, Mass: MIT, Center for Advanced Educational Services.
Yamane, T. (1973). Statistic: An Introductory Analysis (3rd ed). New York: Harper and Row.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เพื่อให้เป็นไปตามกฎหมายลิขสิทธิ์ ผู้นิพนธ์ทุกท่านต้องลงลายมือชื่อในแบบฟอร์มใบมอบลิขสิทธิ์บทความให้แก่วารสารฯ พร้อมกับบทความต้นฉบับที่ได้แก้ไขครั้งสุดท้าย นอกจากนี้ ผู้นิพนธ์ทุกท่านต้องยืนยันว่าบทความต้นฉบับที่ส่งมาตีพิมพ์นั้น ได้ส่งมาตีพิมพ์เฉพาะในวารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์ เพียงแห่งเดียวเท่านั้น หากมีการใช้ภาพหรือตารางหรือเนื้อหาอื่นๆ ของผู้นิพนธ์อื่นที่ปรากฏในสิ่งตีพิมพ์อื่นมาแล้ว ผู้นิพนธ์ต้องขออนุญาตเจ้าของลิขสิทธิ์ก่อน พร้อมทั้งแสดงหนังสือที่ได้รับการยินยอมต่อบรรณาธิการ ก่อนที่บทความจะได้รับการตีพิมพ์ หากไม่เป็นไปตามข้อกำหนดเบื้องต้น ทางวารสารจะถอดบทความของท่านออกโดยไม่มีข้อยกเว้นใดๆ ทั้งสิ้น
