ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเข้าถึงบริการสุขภาพของผู้สูงอายุ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยเกษียรน้อย ตำบลเนินหอม อำเภอเมือง จังหวัดปราจีนบุรี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ที่มา: การจัดการดูแลผู้สูงอายุอย่างครอบคลุมเป็นนโยบายสำคัญเชิงรุกของกระทรวงสาธารณ- สุข การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเข้าถึงบริการสุขภาพของผู้สูงอายุ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยเกษียรน้อย จังหวัดปราจีนบุรี
แบบวิจัย: การวิจัยเชิงสำรวจแบบภาคตัดขวาง
วัสดุและวิธีการ: กลุ่มตัวอย่างผู้สูงอายุ 193 คนจาก 8 หมู่บ้าน สุ่มตัวอย่างอย่างง่าย และจัดสรรสัดส่วนกลุ่มตัวอย่างด้วยวิธีเทียบบัญญัติไตรยางศ์ ดำเนินการสุ่มตัวอย่างอย่างง่ายด้วยวิธีจับสลากรายชื่อแบบไม่ใส่คืน เครื่องมือคือแบบสอบถาม (IOC=0.67–1.00, = 0.896) วิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนา และสถิติเชิงอนุมาน ไคสแควร์ การทดสอบของฟิชเชอร์ และค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน
ผลการศึกษา: การเข้าถึงบริการสุขภาพของผู้สูงอายุส่วนใหญ่อยู่ในระดับปานกลาง (ร้อยละ 40.42) ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเข้าถึงบริการสุขภาพอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) ได้แก่ โรคประจำตัว ทัศนคติต่อการบริการสุขภาพ และแรงสนับสนุนทางสังคม โดยทัศนคติต่อการบริการสุขภาพและแรงสนับสนุนทางสังคมมีความสัมพันธ์ทางบวกในระดับน้อย (r = 0.163 และ r = 0.156 ตามลำดับ)
สรุป: ควรจัดกิจกรรมเชิงรุกในกลุ่มผู้สูงอายุที่มีโรคประจำตัวเพื่อเสริมสร้างทัศนคติที่ดีและสร้างเครือข่ายสนับสนุนช่วยเหลือด้านการเดินทางและข้อมูลเพื่อเพิ่มการเข้าถึงบริการสุขภาพ
คำสำคัญ: การเข้าถึงบริการสุขภาพ ทัศนคติต่อการบริการสุขภาพ แรงสนับสนุนทางสังคม ผู้สูงอายุ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสาร PCFM ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยหรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ลงในวารสาร PCFM ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร PCFM หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสาร PCFM ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กรมกิจการผู้้สูงอายุุ. สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2566. กรุงเทพฯ: กรมกิจการผู้สูงอายุุ; 2567.
กองบริหารสาธารณสุข. แผนปฏิบัติราชการแผนการบูรณาการเพื่อการพัฒนาสุขภาพผู้สูงอายุ (พ.ศ. 2566 - 2570). [อินเทอร์เน็ต]. 2565 [เข้าถึงเมื่อ 3 ส.ค. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://phdb.moph.go.th/main/index/detail/31461
สำนักงานสถิติจังหวัดปราจีนบุรี. จำนวนประชากร. [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ3 ส.ค. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://pchburi.nso.go.th/
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยเกษียรน้อย. รายงานสถิติผู้มารับบริการ ประจำปี พ.ศ. 2567. ปราจีนบุรี: โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยเกษียรน้อย; 2567.
Andersen RM. Revisiting the behavioral model and access to medical care: does it matter? J Health Soc Behav. 1995;36:1-10.
อาจรีย์ เชิดชู. การเข้าถึงบริการสุขภาพของผู้สูงอายุ อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์; 2561.
Daniel WW. Biostatistics: a foundation for analysis in the health sciences. [Internet]. 2010 [cited 2025 Aug 3]. Available from: https://archive.org/details/biostatisticsfou0000dani.
สมชาย นันทวัฒนากรณ์. การเข้าถึงบริการสุขภาพผู้สูงอายุในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลอำเภอเวียงแหง จังหวัดเชียงใหม่. [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 3 ส.ค. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://www.chiangmaihealth.go.th/document/231122170062611826.pdf
Triandis HC. Attitude and attitude change. New York: Wiley; 1971.
House JS. Work stress and social support. Reading (MA): Addison-Wesley; 1985.
Penchansky R, Thomas JW. The concept of access: definition and relationship to consumer satisfaction. Med Care 1981;19:127-40.
Likert R. A technique for the measurement of attitudes. Arch Psychol 1932;22(140):5-55.
Bloom BS, Hastings JT, Madaus GF. Handbook on formative and summative evaluation of student learning. New York: McGraw-Hill; 1971.
นภัสสร คําภีระ, อุทุมพร วงษ์ศิลป์ และ ฉัตรสุมน พฤฒิภิญโญ. ปัจจัยกําหนดสุขภาพที่ส่งผลต่อการเข้าถึงบริการสุขภาพระดับปฐมภูมิของประชาชน ในจังหวัดนนทบุรี. วาร สารกฎหมายและนโยบายสาธารณสุข. 2568;11:591-606.
ยุพา ฟูชื่น. ทัศนคติเชิงบวกต่อการเข้าถึงสถานบริการ การได้รับการสนับสนุนทางสุขภาพของผู้ดูแลการดูแลผู้สูงอายุที่ทุพพลภาพตําบลบ้านเอื้อม อําเภอเมือง จังหวัดลําปาง. วารสารวิชาการสุขภาพภาคเหนือ. 2561;5(2):73-86.
นารีรัตน์ พุฒิเกษมตรกิจ และ ณฐา เมธาบุษยาธร. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อการเข้าถึงบริการสุขภาพของแรงงานต่างด้าวในเขตความรับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตาบลแม่จัน อำเภออุ้มผาง จังหวัดตาก. [สารนิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. ปทุมธานี: มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น; 2568.
อรัญญา นามวงศ์, กฤตพัทธ์ ฝึกฝน, เฉลิมพล ก๋าใจ และ สุรีย์ภรณ์ เลิศวัชรสกุล. การเข้าถึงบริการสุขภาพที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุในชุมชน. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข 2566;33:68-81.
