กลยุทธ์การบริหารความเสี่ยงในธุรกิจการขนส่งสินค้าแบบถ่ายลำ: กรณีศึกษาผู้ให้บริการโลจิสติกส์แห่งหนึ่ง
DOI:
https://doi.org/10.53848/jlsco.v12i1.286047คำสำคัญ:
การขนส่งสินค้าแบบถ่ายลำ, ผู้ให้บริการโลจิสติกส์, การบริหารความเสี่ยง, มาตรการจัดการความเสี่ยงบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากระบวนการทางธุรกิจ ระบุและประเมินระดับความเสี่ยง พร้อมทั้งพัฒนาแผนกลยุทธ์ในการบริหารความเสี่ยง โดยใช้กรณีศึกษาจากกลุ่มตัวอย่างพนักงานระดับผู้จัดการขึ้นไป สังกัดฝ่ายขายฝ่ายบริการลูกค้า ฝ่ายบัญชีและการเงิน และฝ่ายพัฒนาธุรกิจ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบประเมินความเสี่ยงที่พัฒนาขึ้นจากการสนทนากลุ่ม รวมถึงข้อคิดเห็นจากผู้เชี่ยวชาญที่มีส่วนร่วมในการวิเคราะห์ดัชนีความสอดคล้องเพื่อให้มั่นใจในความเที่ยงตรงและความน่าเชื่อถือของข้อมูล การเก็บข้อมูลดำเนินการผ่านการสนทนากลุ่ม และวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ตารางประเมินความเสี่ยง ซึ่งมีค่าระดับความเสี่ยงโดยรวม 4 ระดับ คือ สูงมาก (16 คะแนน) สูง (9-12 คะแนน) ปานกลาง (6-8 คะแนน) และต่ำ (1-4 คะแนน) จากนั้นทางผู้วิจัยจะพัฒนาแผนบริหารความเสี่ยงสำหรับประเด็นความเสี่ยงที่อยู่ในเกณฑ์ความเสี่ยงโดยรวมระดับสูงขึ้นไป เพื่อป้องกันความเสียหายที่อาจจะเกิดขึ้นในอนาคต ผลการวิจัยพบว่า กระบวนการทางธุรกิจการขนส่งสินค้าแบบถ่ายลำ (Transshipment) มีความสัมพันธ์และความต่อเนื่องของขั้นตอนการปฏิบัติงานที่เกี่ยวข้องกับหลายแผนก เริ่มต้นตั้งแต่ลูกค้า ฝ่ายขาย ฝ่ายพัฒนาธุรกิจ ฝ่ายบริการลูกค้า ฝ่ายเอกสาร ฝ่ายตัวแทนออกของ และฝ่ายบัญชีและการเงิน โดยต้องอาศัยความร่วมมือของแต่ละแผนก เพื่อให้การปฏิบัติงานสำเร็จลุล่วงไปได้ด้วยดี ความเสี่ยงส่วนใหญ่ที่พบอยู่ในระดับปานกลาง แต่พบความเสี่ยงที่มีระดับความเสี่ยงสูง มีค่าระดับความเสี่ยง 12 คะแนน ได้แก่ การขาดการประสานงานระหว่างฝ่ายงาน สามารถจัดการความเสี่ยงนี้ด้วยการใช้แพลตฟอร์มดิจิทัลและระบบติดตามงานออนไลน์เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการประสานงาน อีกทั้งการขาดความรู้ในกระบวนการถ่ายลำ สามารถจัดการความเสี่ยงโดยการจัดทำโปรแกรมพี่เลี้ยงสำหรับพนักงานใหม่เพื่อให้คำแนะนำ นอกจากนี้ ค่าระดับความเสี่ยง 9 คะแนน ได้แก่ ความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน จัดการความเสี่ยงนี้โดยการทำสัญญาซื้อขายล่วงหน้าเพื่อป้องกันความเสี่ยงจากความผันผวนของตลาด และยังมีความไม่ชัดเจนและไม่ครอบคลุมของกฎระเบียบในการนำเข้า ส่งออก และถ่ายลำ ซึ่งสามารถลดความเสี่ยงได้โดยการว่าจ้างที่ปรึกษาด้านกฎหมายเพื่อให้คำแนะนำในการปฏิบัติตามกฎระเบียบ มาตรการจัดการความเสี่ยงนี้ถือเป็นเครื่องมือในการเพิ่มประสิทธิภาพในการดำเนินธุรกิจและช่วยลดโอกาสการเกิดปัญหาที่อาจส่งผลกระทบต่อองค์กรในระยะยาว
เอกสารอ้างอิง
กรมการค้าต่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์. (2566). ความตกลงหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาค (Regional Comprehensive Economic Partnership: RCEP). ค้นเมื่อ 15 มิถุนายน 2567, จาก: https://www.dft.go.th/th-th/DFT-Service/ServiceData-Information/dft-service-data-privilege/Detail-dft-service-data-privilege/ArticleId/20770.
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม. (2558). การบริหารความเสี่ยง. ค้นเมื่อ 15 มิถุนายน 2567, จาก: http://www.qsbg.org/BGOrisk/risk.html.
ชลิดา ชัยเดช. (2559). การประเมินความเสี่ยงในการทุจริตของบริษัท โปรดักชั่น เฮาส์ จํากัด. การค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย.
ธนัท เกิดเจริญ. (2565). การประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง การบริหารความเสี่ยงระดับองค์กร (Enterprise Risk Management). กรุงเทพฯ: ม.ป.พ.
ธีระ พลดาศรี และบุญเลิศ จิตรมณีโรจน์. (2563). ผลกระทบของอัตราแลกเปลี่ยนต่อการส่งออกสินค้ากรณีศึกษา: ไทย – กัมพูชา. รายงานสืบเนื่องการประชุมนำเสนอผลงานวิจัยบัณฑิตศึกษาระดับชาติ ครั้งที่ 15 ประจำปีการศึกษา 2563, วันที่ 13 สิงหาคม 2563 ณ มหาวิทยาลัยรังสิต, 1643-1653.
พระราชบัญญัติศุลกากร (2560). พระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2560 (เล่ม 134 ตอนที่ 53 ก, น. 26-79). ราชกิจจานุเบกษา.
พัสนี สำรวย. (2564). ความเสี่ยงในทางการค้าระหว่างประเทศที่มีผลกระทบมาจากการส่งสินค้าทางทะเล. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยบูรพา.
ยุทธนา เศรษฐปราโมทย์์. (2564). ผลของปัจจัยเสี่ยงเชิงนโยบายเศรษฐกิจและการเมืองต่อการเติบโตทางเศรษฐกิจและผลตอบแทนตลาดหลักทรัพย์ในประเทศไทย. วารสารเกษตรศาสตร์ธุรกิจประยุกต์, 15(23), 99-120.
ลภัสรดา จิตวารินทร์ และธวัชชัย จิตวารินทร์. (2565). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมสำหรับเสริมสร้างความรู้ ทักษะการปฏิบัติงาน และทักษะการสื่อสารภาษาอังกฤษสำหรับพนักงานแคดดี้. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 9(1), 102-114.
แววมยุรา คำสุข. (2555). การศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อความเสี่ยงในโซ่อุปทานของอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย. สมุทรปราการ: มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ
สภาวิชาชีพบัญชี ในพระบรมราชูปถัมภ์. (2561). การบริหารความเสี่ยงขององค์กร การประยุกต์ใช้การบริหารความเสี่ยงขององค์กรกับความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับสิ่งแวดล้อม สังคม และการกำกับดูแล (ESG). กรุงเทพฯ: ม.ป.พ.
สัญชาติ พรมดง, นันทนา นิจจอหอ และนาถรพี ชัยมงคล. (2561). การสร้างประสิทธิภาพของการสื่อสารภายในองค์กรเพื่อเพิ่มความสามารถในการแข่งขันทางธุรกิจ. วารสารเครือข่ายส่งเสริมการวิจัยทางมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 1(1), 50-59.
สําราญ ชําโสม และกฤติยา เกิดผล. (2565). การจัดการความเสี่ยงของการส่งออกมังคุดจากจังหวัดจันทบุรีไปยังประเทศจีน. วารสารสหศาสตร์ศรีปทุม ชลบุรี, 8(1), 99-112.
สำนักงานศุลกากร. (2559). พิธีการศุลกากรส่งออกทางเรือ. ค้นเมื่อ 08 มิถุนายน 2567, จาก: https://www.customs.go.th/content_with_menu1.php?ini_menu=menu_business_160421_02&ini_content=business_160426_02_160914_02_160914_02&lang=th&root_left_menu=menu_business_160421_02_160421_02&left_menu=menu_business_160421_02_160421_02_160914_02.
สำนักงานศุลกากรท่าเรือกรุงเทพ. (2561). พิธีการสำหรับสินค้าถ่ายลำ/ผ่านแดน. ค้นเมื่อ 08 มิถุนายน 2567, จาก: https://www.customs.go.th/cont_strc_simple.phpini_content=business_160426_02_160923_01_180614_01&ini_menu=menu_business_160421_02&lang=th&root_left_menu=menu_business_160421_02&left_menu=menu_business_160421_02_160421_03.
สำนักงานศุลกากรท่าเรือแหลมฉบัง. (2560). พิธีการศุลกากรนำเข้าทางเรือ. ค้นเมื่อ 08 มิถุนายน 2567, จาก: https://www.customs.go.th/content_with_menu1.php?ini_menu=menu_business_160421_02&ini_content=business_160426_02_160914_01_160914_01&lang=th&root_left_menu=menu_business_160421_02_160421_01&left_menu=menu_business_160421_02_160421_01_160914_02.
องค์การบริหารส่วนตำบลน้ำร้อน. (2562). กระบวนการบริหารความเสี่ยง และแผนบริหารจัดการความเสี่ยง. เพชรบูรณ์: ม.ป.พ.
อนัญญา พุ่มรัก, ชุมพล มณฑาทิพย์กุล และสง่า มณฑาทิพย์กุล. (2567). ความเสี่ยงของกระบวนการส่งออกของบริษัทผู้ส่งออกวัสดุทดแทนไม้แห่งหนึ่งในประเทศไทยในช่วงโควิด 19. วารสารปฏิบัติการโลจิสติกส์และซัพพลายเชน, 10(1), 82-96.
อรรถสิทธิ์ เหมือนมาตย์. (2564). Transshipment (การถ่ายลำ) โอกาสที่ “ท่าเรือแหลมฉบัง” ต้องรีบไขว่คว้า เพื่อตอกย้ำการเป็น The Prime Gateway to Asia ของ EEC. ค้นเมื่อ 15 มิถุนายน 2567,
