The Promotion of Moral and Ethical Conduct Among Teachers and Educational Personnel under the Nakhon Ratchasima Secondary Educational Service Area Office

กิตติพงษ์  ปัดทุม; วศิน  สอนโพธิ์; ประดิษฐ์  ฉัตรจรัสกูล

doi:10.60027/iarj.2026.e288554

ผู้แต่ง

กิตติพงษ์ ปัดทุม วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0009-6962-0420
วศิน สอนโพธิ์ วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0005-0650-9427
ประดิษฐ์ ฉัตรจรัสกูล วิทยาลัยนครราชสีมา https://orcid.org/0009-0008-8054-234X

DOI:

https://doi.org/10.60027/iarj.2026.e288554

คำสำคัญ:

คุณธรรมจริยธรรม; , ข้าราชการครู; , บุคลากรทางการศึกษา

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: คุณธรรม จริยธรรมนับว่าเป็นพื้นฐานที่สำคัญของมนุษย์ทุกคน คุณธรรมเป็นเสมือนหลักการสำคัญที่ให้ไว้สำหรับบุคคลหรือสังคมได้นำไปประยุกต์ใช้ในการดำรงชีวิต จะช่วยให้บุคคลปฏิบัติงานได้อย่างราบรื่น มีความสำเร็จในงานที่ทำ เป็นคนดีของครอบครัว สังคม และประเทศชาติ สำหรับครูกับคุณธรรมนั้นจะต้องเป็นของคู่กัน หากครูขาดคุณธรรมเมื่อใดก็เหมือนกับนักบวชที่ไร้ศีล คุณธรรมนับเป็นพื้นฐานที่สำคัญของคนทุกคนและทุกวิชาชีพ การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ระดับความคิดเห็นของบุคลากรต่อการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา และ 2) เปรียบเทียบระดับความคิดเห็นของบุคลากรต่อการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครราชสีมา จำแนกตามระดับการศึกษา ประสบการณ์ในการทำงาน และตำแหน่งหน้าที่ และเพื่อศึกษาแนวทางการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครราชสีมา

ระเบียบวิธีการศึกษา: กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย คือ ผู้บริหารสถานศึกษา ครูและบุคลากรทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครราชสีมา กลุ่มตัวอย่างได้มาโดยทำการสุ่มแบบแบ่งชั้น จำนวน 351 คน โดย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ และแบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง โดยมีค่า IOC ระหว่าง 0.80 – 1.00 และมีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.84 สถิติใช้การวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าที ค่าเอฟ และการทดสอบความแตกต่างเป็นรายคู่ โดยวิธีการของเชฟเฟ่

ผลการศึกษา: ผลการวิจัยพบว่า 1. การส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครราชสีมา โดยรวมอยู่ในระดับ มาก เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านพบว่า การส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา อยู่ในระดับ มาก ทุกด้าน 2. การส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครราชสีมา จำแนกตามระดับการศึกษา ประสบการณ์ในการทำงาน และตำแหน่งหน้าที่ โดยภาพรวมแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 3. แนวทางในการส่งเสริมคุณธรรมและจริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครราชสีมา พบว่าในแต่ละด้านที่สำคัญมีแนวทางการดำเนินการดังนี้ ต้องพิทักษ์รักษาเอกราชและอธิปไตยของชาติ ปฏิบัติตามหลักศาสนาและเคารพในความแตกต่างทางศาสนา รวมถึงการประพฤติปฏิบัติตนในกรอบศีลธรรมที่ดี มีจิตสำนึกที่ดีในการปฏิบัติหน้าที่โดยคำนึงถึงประโยชน์ของราชการและผู้เกี่ยวข้อง พัฒนางานอย่างมีระบบ ใช้เทคโนโลยีที่ทันสมัยและพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ได้ผลลัพธ์ตามเป้าหมาย ให้บริการด้วยความเต็มใจ ปฏิบัติต่อทุกคนอย่างเสมอภาคและให้เกียรติ เป็นพลเมืองดี เคารพกฎหมาย มีวินัย และพัฒนาวิชาชีพของตนเอง ใช้ถ้อยคำสุภาพ รับฟังความคิดเห็นด้วยความตั้งใจและมีเมตตาธรรม

สรุปผล: การส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษามุ่งเน้นปลูกฝังค่านิยมที่ดี ซื่อสัตย์ และมีจิตสำนึกในหน้าที่ เน้นการเป็นแบบอย่างที่ดีแก่ผู้เรียนและสังคม รวมถึงการปฏิบัติงานอย่างโปร่งใสและรับผิดชอบจัดกิจกรรมอบรม สร้างจิตสำนึก และประเมินผลอย่างต่อเนื่องเพื่อพัฒนาคุณธรรมในวิชาชีพครู

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2564). ราชกิจจาฯ เผยแพร่ประมวลจริยธรรมข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา ยกระดับมาตรฐานทางจริยธรรมของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา. สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา. กระทรวงศึกษาธิการ.

จักรพันธุ์ จันทร์เจริญ. (2561). การศึกษาคุณธรรมจริยธรรมสำหรับครูของอาจารย์ในคณะครุศาสตร์และคณะศึกษาศาสตร์ในมหาวิทยาลัยกลุ่มจังหวัดร้อยแก่นสารสินธุ์. วารสารบัณฑิตศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, 12(3), 27-42.

เซน ร่มพฤกษ์. (2563). การพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมและจรรยาบรรณวิชาชีพของครูในโรงเรียนบ้านนาสาร อำเภอบ้านนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี. ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษาบัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี.

ดวงเดือน พินสุวรรณ์. (2567). คุณธรรมจริยธรรมสำหรับครู. บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี. สืบค้นจาก https://graduate.sru.ac.th/wp-content/uploads/2019/06/EDU0101_Morals-and-ethics-of-teachers.pdf.

ดุสิต ปรีพูล. (2561). การพัฒนาจริยธรรมของผู้ประกอบวิชาชีพครูในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 1. พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

บุญชม ศรีสะอาด. (2553). การวิจัยเบื้องต้น. พิมพ์ครั้งที่ 8. กรุงเทพฯ : สุวีริยาสาส์น.

วนิดา รักแจ้ง. (2565). การเสริมสร้างคุณธรรมจริยธรรมของบุคลากรท้องถิ่นกรณีศึกษา : องค์การบริหารส่วนตำบลลำโพ อำเภอบางบัวทอง จังหวัดนนทบุรี. รัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาผู้นำภาครัฐและภาคเอกชน คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง.

วัชรภัทร เตชะวัฒนศิริดำรง. (2566). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมการเขียนข้อตกลงในการพัฒนางานเพื่อเสริมสร้างคุณลักษณะที่พึงประสงค์ของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาพระนครศรีอยุธยา. วารสารจิตวิทยาพุทธศาสตร์ประยุกต์เพื่อสังคม, 9(1), 235–249.

สังข์วาล เสริมแก้ว. (2567). รูปแบบการพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมของบุคลากรทางการศึกษาตามหลักกัลยาณมิตรธรรม 7 ของโรงเรียนวัดลานตากฟ้า อำเภอนครชัยศรี จังหวัดนครปฐม. Journal of Dhamma for Life, 30(4), 479–492.

แสงดาว คงนาวัง. (2565). พัฒนาการเรียนรู้คุณธรรม จริยธรรมครูสำหรับนักศึกษาหลักสูตร ประกาศนียบัตรบัณฑิตวิชาชีพครูด้วยกระบวนการเรียนรู้ แบบพาคิดพาทำที่สอดคล้องกับการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. วารสารพุทธปรัชญาวิวัฒน์, 6(2), 316-328.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครราชสีมา. (2567). แผนปฏิบัติการประจำปี 2567. นครราชสีมา : สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครราชสีมา.

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา. (2548). พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา พ.ศ. 2547. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.

อุษา พรหมรินทร์. (2561). การปฏิบัติตามจรรยาบรรณวิชาชีพครูของครูในสถานศึกษาของรัฐ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยา เขต 2. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต. ปทุมธานี: มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.

Krejcie, R. V. & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and psychological measurement, 30(3), 607-610.

McIntosh, P., & Warren, D. (2013). Creativity in the classroom. Intellect.