การสร้างความทรงจำใหม่จากชุนฮยังอัปลักษณ์สู่สาวงามนามชุนฮยัง

Main Article Content

วีรญา กังวานเจิดสุข

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มุ่งศึกษากระบวนการประกอบสร้างความทรงจำใหม่ของชุมชนผ่านการปรับเปลี่ยนชุนฮยังจ็อนในสำนวนที่แตกต่างจากฉบับที่แพร่หลายในวัฒนธรรมเกาหลี กล่าวคือ จากการนำเสนอในฐานะบุตรสาวคีแซ็งผู้มีรูปลักษณ์อัปลักษณ์และไม่อาจดำรงตนภายใต้กรอบคุณค่าของสังคม จนนำไปสู่การจบชีวิตและกลายเป็นผีสาวโสดที่อาฆาต สู่ภาพสาวงามผู้เลอโฉมและทรงคุณธรรมอันเป็นที่ยอมรับของสังคม การเปลี่ยนแปลงของเนื้อหาของเรื่องเล่าดังกล่าวมิได้เป็นเพียงการแปรเปลี่ยนรายละเอียดเชิงเนื้อหา แต่เป็นกระบวนการรื้อสร้างความหมายใหม่ผ่านการมีส่วนร่วมของชุมชน โดยเฉพาะการประกอบพิธีปลอบประโลมวิญญาณเพื่อคลี่คลายความอาฆาตและฟื้นฟูความสมดุลระหว่างโลกของคนเป็นกับคนตาย ผลการวิเคราะห์ชี้ให้เห็นว่า การปรับเปลี่ยนเรื่องเล่านี้เป็นกลไกสำคัญของการสร้างความทรงจำทางวัฒนธรรมที่ทำหน้าที่เยียวยาความหวาดกลัวของชุมชน ถ่ายทอดอุดมคติทางศีลธรรม และกำกับพฤติกรรมทางสังคมผ่านความหมายที่ถูกประกอบสร้างขึ้นใหม่ ทั้งนี้ เรื่องเล่าชุนฮยังในบริบทดังกล่าวยังสะท้อนค่านิยมและระเบียบศีลธรรมของสังคมโชซ็อนตอนปลายอย่างมีนัยสำคัญ

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
กังวานเจิดสุข ว. (2026). การสร้างความทรงจำใหม่จากชุนฮยังอัปลักษณ์สู่สาวงามนามชุนฮยัง. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 26(2), 352–372. https://doi.org/10.64731/jla.v26i2.297153
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ภัทราภรณ์ ช้อยหิรัญ. (2562). ทฤษฎีการรื้อสร้างกับการอ่านตีความ: Deconstruction Theory and Interpretative Reading. Journal of Education and Innovation, 22(4), 329-340. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/edujournal_nu/article/view/202575

รัญวรัชญ์ พูลศรี, ปพนพัชร์ กอบศิริธีร์วรา, พิสิฐ อานวยเงินตรา, และ ลลิดา วิษณุวงศ์.(2563). ขงจื๊อนิยมและอิทธิพลต่อสตรีในเกาหลีและเวียดนาม. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 13(2), 397-420. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/view/245241

วีรญา กังวานเจิดสุข. (2565). ความเชื่อเรื่องผีสาวโสดเกาหลี ว่าด้วยการควบคุมสังคมด้วยความกลัวกับความเข้าใจผ่านคติชนวิทยา. ใน ติณภพจ์ สินสมบูรณ์ทอง (บรรณาธิการ), สังคมวิทยาและมานุษยวิทยาในกระแสข้ามศาสตร์ (น. 71-89). คณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

Adie, A. (2024, October 28). Derrida’s Deconstruction in Literary Analysis: A detailed guide. The Collector. https://www.thecollector.com/derrida-deconstruction-literary-analysis-guide/

Lévi-Strauss, C. (1963). Structural anthropology (C. Jacobson & B. G. Schoepf, Trans.). Basic Books.

Chang Soon hee장순희. (2010). 춘향전의 인물과 독자의 욕망 구조 - 완판 <열녀춘향수절가> 를 중심으로. 한국문학논총, 55, 193-230.

Kim Gyun tae, Kang Hyun mo, Kim Ji hye, & Choi Seung hee 김균태, 강현모, 김지혜, & 최승희. (2005). 금강 본류 유역의 구비설화 2. 금산문화원.

KwaJangchang과장창. (2025, November 29). 춘향전의 핵심은 충절을 지키는 것이 아니다 | feat.썬킴 & 국문학자 유광수 [video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=7JtF9pK6fQo

Kwon Do kyung권도경. (2018). 애정변심계 <춘향전> 근원설화의 변동단계와 <춘향전> 프로토타입으로의 이행과정. 국학연구, 35, 451-492.

Kwon Sun keung 권순긍. (2019).「춘향전」의 근대적 변개와 정치의식. 민족문화연구, 83, 481-516.

Ryu Jin hee 류진희. (2019). 사랑하는 춘향, 변이하는 감정 - 2000년대 이후 대중매체에서의 <춘향전> 변용을 중심으로 -. 한국학연구, 53, 191-213.

Shin Hyo kyung신효경. (2019). <춘향전>의 공간활용과 서사적 기능. 한민족어문학 (구 영남어문학), 86, 147-174.

Song Mi gyung송미경. (n.d.). 춘향전 (春香傳) In 한국민족문화대백과사전. Retrieved December 9, 2025, from https://encykorea.aks.ac.kr/Article/E0058064

Sul Sung gyung 설성경. (2013).「춘향전」연구사로 본 신국문학적 연구의 한 방향 - 원작가와 도령 모델의 문화콘텐츠화를 중심으로-. 국학연구론총, 12, 1-27.

The Federation of Korean Cultural Center 한국문화원연합회. (n.d.). 충청도·대전·세종시 지역의 전설박색 춘향. 한국문화원연합. Retrieved January 2, 2026, from https://ncms.nculture.org/traditional-stories/story/5937

Yeolnyeo Chunhyang Sujeolga열녀춘향수절가. (2025). 정길수 옮김. 돌베개.