ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์กับการยกระดับการจัดการภาครัฐ

ณัชชาวีล์ วาณิชย์สุรางค์

ผู้แต่ง

ณัชชาวีล์ วาณิชย์สุรางค์ นักวิชาการอิสระ

คำสำคัญ:

ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์, การปฏิรูปการจัดการภาครัฐ, นวัตกรรมสาธารณะ

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้นำเสนอแนวทางการปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์การบริหารงานภาครัฐท่ามกลางสภาวะแวดล้อมที่มีความผันผวนและซับซ้อนในศตวรรษที่ 21 โดยเน้นการวิเคราะห์ความเชื่อมโยงระหว่างสมรรถนะของผู้นำเชิงกลยุทธ์กับประสิทธิภาพในการขับเคลื่อนองค์กรสาธารณะ การยกระดับการจัดการภาครัฐจำเป็นต้องอาศัยปัจจัยขับเคลื่อนสำคัญใน 2 ประเด็น คือ ในเรื่องการปรับเปลี่ยนวัฒนธรรมองค์กรจากแนวดิ่งสู่แนวระนาบเพื่อสร้างความคล่องตัว โดยผู้นำต้องปรับบทบาทจากการใช้อำนาจสั่งการเป็นการกระจายอำนาจตัดสินใจสู่ระดับปฏิบัติการ และการทลายโครงสร้างแบบไซโล และการสร้างทีมงานข้ามสายงานที่ยืดหยุ่นและการจัดการนวัตกรรมสาธารณะและการสร้างคุณค่าร่วม โดยเปลี่ยนบทบาทของรัฐจากการเป็นผู้ผูกขาดการบริการสู่การเป็นแพลตฟอร์มกลางที่เชื่อมโยงความร่วมมือจากภาคเอกชนและภาคประชาสังคมเพื่อรังสรรค์นวัตกรรมที่ตอบโจทย์ความต้องการของประชาชนอย่างแท้จริง นอกจากนี้ได้นำเสนอองค์ความรู้ใหม่เกี่ยวกับการบริหารจัดการภาครัฐยุคอุบัติใหม่ 5 ประเด็น ได้แก่ การสร้างนิเวศวิทยาแห่งความไว้วางใจ การจัดการแบบพลวัตผ่านโครงสร้างกึ่งรูปนัย นวัตกรรมแบบเปิดเพื่อมวลชน การประเมินผลเชิงคุณค่ารวม และภาวะผู้นำแบบผู้พยากรณ์เชิงรุก ข้อสรุปจากการศึกษาชี้ให้เห็นว่าภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์เป็นกลไกสำคัญในการเปลี่ยนผ่านระบบราชการจากการทำงานเชิงตั้งรับไปสู่การทำงานเชิงรุกที่เน้นผลสัมฤทธิ์และความยั่งยืนอันจะนำไปสู่การสร้างความเชื่อมั่นศรัทธาและการยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนในระยะยาวอย่างเป็นรูปธรรม

เอกสารอ้างอิง

โกวิทย์ พวงงาม. (2558). ประชาธิปไตยทางการคลังไทย. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

เจริญ ภูสุวรรณ และกมลวรรณ วรรณธนัง. (2566). แนวทางการพัฒนาสมรรถนะหลักของพนักงานในเทศบาลเมืองเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสารการบริหารนิติบุคคลและนวัตกรรมท้องถิ่น, 9(3), 103-117.

ชำนาญ จันทร์เรือง. (2549). การกระจายอำนาจที่แท้จริงเป็นอย่างไร. กรุงเทพฯ: ประชาไทย.

ชำนาญ ชูเที่ยง และคณะ. (2566). การกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่นภายใต้กระบวนทัศน์การปกครองท้องถิ่นสมัยใหม่. วารสารการบริหารและสังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 6(4), 297-308.

ธนภูมิ ชาติดี และถิรวุฒิ แสงมณีเดช. (2567). การจัดการบริการสาธารณะแนวใหม่ด้านการส่งเสริมสุขภาพสำหรับผู้สูงอายุของภาครัฐในระดับท้องถิ่นด้วยการวิเคราะห์อภิมาน. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 11(4), 142-152.

ธัญญพัทธ์ ภูริพินิศนันท์. (2565). การกระจายอำนาจกับการพัฒนาท้องถิ่นขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นไทย. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์, 8(1), 85-100.

ปรัชญา จำนงค์. (2566). นวัตกรรมการบริหารจัดการงานบริการขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ในจังหวัดนครปฐม. วารสารนวัตกรรมการศึกษาและการวิจัย, 7(4), 1402-1413.

พจนาลัย ไชยรังสี. (2550). การเมืองและการปกครองในประเทศสหราชอาณาจักร. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยรามคำแหง.

ภัครธรณ์ เอี่ยมอำภา. (2567). ความร่วมมือภาครัฐและเอกชนเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวโดยชุมชน. วารสาร มจร เพชรบุรีปริทรรศน์, 7(1), 33-47.

วราวุธ วังธะพันธ์. (2567). การขับเคลื่อนนโยบายทางการศึกษากับการกระจายอำนาจทางการศึกษาสู่ท้องถิ่นเพื่อสร้างความเป็นธรรมทางสังคม. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 44(3), 186-216.

สมบัติ ธำรงธัญวงศ์. (2559). การเมืองไทย. กรุงเทพฯ: คณะรัฐประศาสนศาสตร์ สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.

สุรชัย พรหมพันธุ์ และคณะ. (2567). โครงสร้างกรุงเทพมหานครตามแนวทางการกระจายอำนาจ. วารสารด้านการบริหารรัฐกิจและการเมือง, 13(2), 53-72.

Bass, B. M., & Avolio, B. J. (1990). Transformational leadership development. California: Consulting Psychologist.